Το έχει καταφέρει ο Μάνος Καρατζογιάννης. Εχει αναλάβει εδώ και εννέα χρόνια το Θέατρο Σταθμός στο Μεταξουργείο και το έχει κάνει δεύτερο σπίτι μας. Εχει καταφέρει να είναι το ίδιο επαγγελματίας όσο και ανθρώπινος: ένας πραγματικός καλλιτέχνης. Εχει καταφέρει να αναπτύξει το όραμά του και καλλιτεχνικά και τεχνικά: δεν είναι τυχαίο πως ο ίδιος, ανάμεσα από ακόμα δύο μεγάλους παραγωγούς, εξασφάλισε τα δικαιώματα για το «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται», ούτε πως κατόρθωσε να ανασυντάξει όλο το θέατρο, από τον ηχητικό εξοπλισμό έως λεπτομέρειες στο θέατρο, που όμως κάνουν τη διαφορά.
Αλλά το κυριότερο είναι πως έχει καταφέρει να παραμείνει πραγματικά ανεξάρτητος ως προς τις επιλογές που κάνει στο πρόγραμμά του: όταν ένας ξένος curator ήρθε στο θέατρο στο πλαίσιο του Grape του Φεστιβάλ Αθηνών για την παράσταση «Οι γριές που μαζεύουν την τσουκνίδα» και τον ρώτησε αν είναι πράγματι το Θέατρο Σταθμός μια ανεξάρτητη σκηνή, ο Μάνος απάντησε πως «πιο ανεξάρτητη δεν γίνεται». Και είναι ακριβώς έτσι. Με όλα τα παραπάνω ως εφόδια στην καλλιτεχνική του φαρέτρα, προχθές παρουσίασε σε φίλους και δημοσιογράφους τον φετινό προγραμματισμό του θεάτρου, καθώς φέτος κλείνει τα εννέα του χρόνια.
«Είμαι αλήθεια εννέα χρόνων; Ισως μια μέρα αποδειχθεί ότι χρειάστηκαν εκατό χρόνια για να γίνω εννέα. Ναι! Τίποτα δεν αποκλείει να είμαι πάνω από εκατό χρόνων» είπε ο Καρατζογιάννης στην αρχή της ομιλίας του, χρησιμοποιώντας τα λόγια του μικρού Βικτόρ που ο ίδιος ενσαρκώνει ξανά (και φέτος, όπως και πέρυσι) στο έργο «Βικτόρ ή Τα παιδιά στην εξουσία» του Ροζέ Βιτράκ, σε σκηνοθεσία Κώστα Παπακωνσταντίνου, με έναν πολυμελή θίασο (27/9-9/11).
Δάσκαλος
Φυσικά, ούτε εννέα ούτε εκατό χρόνων είναι ο ίδιος ο Μάνος Καρατζογιάννης, αλλά είναι γεμάτος ενέργεια όπως ένα εννιάχρονο και αποτελεσματικός όσο ένας μεγαλύτερος σε ηλικία. Εχει εξάλλου μάθει από τους καλύτερους: «Ενας αγαπημένος μου δάσκαλος στη σχολή και μετέπειτα συνεργάτης, ο Δημήτρης Καταλειφός, έλεγε πως για να παίξεις καλά έναν ρόλο θα πρέπει πρώτα να μπορείς να αφηγηθείς την ιστορία του μέσα σε τρεις φράσεις» μας δήλωσε αποκλειστικά. «Κάπως έτσι νιώθω πως μπορώ να περιγράψω και το φετινό καλλιτεχνικό μας πρόγραμμα: τους «Απόντες» του Βασίλη Κατσικονούρη (19-22/9), τον «Βικτόρ» από το ομώνυμο έργο του Ροζέ Βιτράκ, τη Γέτε από το «Κοιμούνται τα ψάρια» σε σκηνοθεσία Ζωής Ξανθοπούλου (για πρώτη φορά στην Ελλάδα, από 15/10).
Τις τέσσερις βραβευμένες παραστάσεις μας που πραγματοποιούν έναν τρίτο και τελευταίο κύκλο: «Οι γριές που μαζεύουν την τσουκνίδα» σε σκηνοθεσία Κων/νου Ντέλλα (από 6/10), «Το γάλα» του Β. Κατσικονούρη σε σκηνοθεσία δική μου και της Ερμίνας Κυριαζή (από 21/11) , «Η κασέτα» της Λούλας Αναγνωστάκη (από τον Απρίλιο 2026) και «Οταν μεγαλώσω θα γίνω Νάνα Μούσχουρη» του Νταβίν Λελέ Ελό σε σκηνοθεσία Ελισσαίου Βλάχου (από 23/10). Τους συναδέλφους Γεωργία Μαυραγάνη, Γιώργο Παλούμπη και Αντώνη Τσιοτσιόπουλο και πάλι τον Κων/νο Ντέλλα που σκηνοθετούν τρία αξιόλογα νεοελληνικά κείμενα: «Με δύναμη από την Κηφισιά», «Αρμπάιτ», «Ο Ελλην Βρυκόλαξ-η επιστροφή» κατ’ αντιστοιχία. Ακόμα, θα γίνουν δύο αφιερωματικές βραδιές για δύο σημαντικότατους ανθρώπους που έφυγαν πολύ νωρίς και απρόσμενα από κοντά μας: για την Παγκόσμια Μέρα Ποίησης θα γίνει αφιέρωμα στην ποίηση της Τζένης Μαστοράκη και η Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου θα αφιερωθεί στον Δημήτρη Ημελλο.
Τρία έργα
Επίσης, θα καταπιαστούμε με τρία έργα νεοελληνικής λογοτεχνίας: α) τον «Χριστό ξανασταυρώνεται» με την υποστήριξη του Μουσείου Καζαντζάκη, μια παράσταση που έλαβε και επιχορήγηση και, αν κρίνω από το πώς αντιμετώπιζαν τους πρόσφυγες οι περισσότεροι Κρητικοί που έβλεπα φέτος στο νησί, πρόκειται για ένα θέμα επικίνδυνα επίκαιρο (θα ανέβει τη Μεγάλη Εβδομάδα). Επίσης β) θα ανέβει το ηθογραφικό διήγημα του Γιαννιώτη λογοτέχνη Χρήστου Χρηστοβασίλη «Ο Κουτσογιάννης στα Γιάννινα», σε δραματουργία και σκηνοθεσία Θοδωρή Γκόνη. Και γ) με αφορμή τα 200 χρόνια από την Εξοδο του Μεσολογγίου, ένα γεγονός που με συγκινεί βαθιά, θα καταπιαστώ με τον ιστοριοδίφη Γιάννη Βλαχογιάννη που έγραψε για την Εξοδο το έργο «Φύλακας μιας επανάστασης». Το έργο θα παιχτεί στην Ιερή Πόλη του Μεσολογγίου, με τον Γιάννη Νταλιάνη στον πρωταγωνιστικό ρόλο.
Κι ακόμα, η Ολια Λαζαρίδου μας κάνει την τιμή να έρθει στον Σταθμό με την παράσταση «Στο θέατρο» σε κείμενο Θούλης Στάικου (ένα αλληγορικό παραμύθι, για παιδιά και όχι μόνο, σχετικά με την ίδια την τέχνη του θεάτρου) – και είναι επίσης ιδιαίτερο για μένα ότι έρχεται η Ολια καθώς ήταν εκείνη που στήριξε κι εμένα, όπως και πολλούς άλλους συναδέλφους, στην πρώτη μας σκηνοθετική απόπειρα της καριέρας μας.
Τέλος, στον Μικρό Σταθμό θα παρουσιαστούν οι παραστάσεις για παιδιά «Τι είναι αυτό;» από τη Στέλλα Σερέφογλου και «Η ιπτάμενη περιπέτεια της Τίρα» από τους Hippotheatregroup.
»Μ’ αυτά και μ’ αυτά, έτσι θα κλείσουμε εννέα χρόνια καλλιτεχνικής ζωής, όσα κλείνει και ο Βικτόρ στο ομώνυμο έργο του Ροζέ Βιτράκ που εγκαινιάζει τη φετινή θεατρική σεζόν. Εννέα χρόνια αναζήτησης, με σταθερές θεματικές το νεοελληνικό θέατρο, την ετερότητα και τη σειρά των Μικρών Κλασικών» συνεχίζει ο ίδιος. «Ο συμβολισμός του αριθμού “9”, σε διάφορες φιλοσοφίες και πνευματικές παραδόσεις, συνδέεται με την ολοκλήρωση, τη σοφία, την αλτρουιστική αγάπη, τη συμπόνια, αλλά και την προετοιμασία για νέους κύκλους ζωής. Αριθμολογικά, το εννέα ενσωματώνει τις ενέργειες όλων των προηγούμενων αριθμών, φέρνοντας βάθος κατανόησης και ωριμότητας, ενώ παράλληλα συμβολίζει τη φιλανθρωπία και την κοινωνική αλλαγή. Αυτός είναι και ο δικός μας στόχος, η δική μας ευχή! Να παραμείνουμε μια ανεξάρτητη φωνή.
Συνεργασίες
Φέτος μάλιστα, μέσα από συνεργασίες με Δημοτικά Περιφερειακά Θέατρα της χώρας, το Γαλλικό Ινστιτούτο, το Μουσείο Καζαντζάκη, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας. Και βέβαια να επισημάνω τα νιάτα, που “ντεμπουτάρουν” στη σκηνή μας, τη σκηνή του “Μικρού Σταθμού” στο Μεταξουργείο. Ναι, είναι η ώρα για τα παιδιά στην εξουσία!»… καταλήγει. Και κάπως έτσι αρχίζει ακόμη μια χρονιά, ακόμη μια μοναδική χρονιά, στο Θέατρο Σταθμός.
