Τα κείμενα της Λένας Κιτσοπούλου φαίνεται να εμπνέουν όχι μόνο διαχρονικά αλλά και διαγενεακά το ελληνικό θέατρο. Ομάδες και σκηνοθέτριες επιστρέφουν σε αυτά διαμορφώνοντας μία τάση που αποτελεί πρωτίστως άποψη. Για όσα γίνονται στα κρυφά, για την επαρχιακή νοοτροπία που περιορίζει το φυσικό, για αυτό το φυσικό που καταπιεζόμενο γίνεται βίαιο, για τα όνειρά που συνθλίβονται και για τις λοξές ματιές που ρίχνουν σε ότι θα μπορούσε απλά να είναι η ζωή η ίδια, αλλά να μην έχει και τα …χάλια της. Και φέτος λοιπόν υπάρχουν δύο παραστάσεις βασισμένες στα κείμενα της Λένας: «Πάρανταϊζ – Η αίθουσα κλιματίζεται» από την ομάδα “Seven Sisters” με την σκηνοθετική υπογραφή της Γιώτας Σερεμέτη κάθε Δευτέρα και Τρίτη στο Θέατρο 104 και «ο Μουνής» που σκηνοθετεί η Νατάσα Παπαμιχαήλ κάθε Σάββατο και Κυριακή στο θέατρο Olvio από την 1η Μαρτίου.
⇒ Η ομάδα “Seven Sisters”, που μας πρωτοσυστήθηκε το Νοέμβριο του 2020 με την παράσταση «Το Μαράκι έκλασε» καμωμένη από διηγήματα της Λένας Κιτσοπούλου συνεχίζει στο δρόμο που …έστρωσε. Επιλέγουν ξανά πέντε διηγήματα της Λένας και πάλι από τις τρεις συλλογές της (Νυχτερίδες, Μεγάλοι Δρόμοι, Το Μάτι του Ψαριού). Σε ένα χειροποίητο σκηνικό, εφτά γυναίκες αφηγούνται πέντε αυτοτελείς ιστορίες έρωτα και σεξ που πρωτίστως μιλάνε μέσα τους. Δανείζονται τη φράση της Φεμινιστικής Ομάδας Κιλοτίνα «Δεν ντρεπόμαστε για το γυμνό μας σώμα, για την απόλαυσή μας και για τους οργασμούς μας». Με φόντο το Ελληνικό καλοκαίρι: τζιτζίκια, πλαστικές καρέκλες, χύμα κρασί, τσόκαρα, για να μετατρέψουν το κλισέ σε κάτι βαθιά συλλογικό που μας αφορά όλους. Η γυναικεία σεξουαλικότητα, η ερωτική επιθυμία, η ένοχη απόλαυση, ιδωμένες από μάτια γυναικών.
«Έχοντας μιλήσει στην πρώτη μας δουλειά “Το Μαράκι έκλασε” για το παιδί που όλες υπήρξαμε, αυτή την φορά «ενηλικιωνόμαστε» και μιλάμε για την γυναίκα που όλες είμαστε» μας λέει η Γιώτα Σερεμέτη με την οποία μιλήσαμε με αφορμή την τωρινή τους παράσταση.
Πώς αντιμετωπίσατε την επιτυχία που σημείωσε το Μαράκι που παίχτηκε για τρία χρόνια; Δεν την περιμέναμε αυτήν την επιτυχία. Δεν συμβαίνουν κάθε μέρα αυτά στο θέατρο. Πώς δημιουργήθηκε η ομάδα;
Προέκυψε πρωτίστως από την ανάγκη μου να δημιουργήσω και να αισθανθώ ασφαλής μέσα στο πλαίσιο της δημιουργίας. Και ενστικτωδώς στράφηκα προς τις γυναίκες. Είχα στα χέρια μου και τις τρεις συλλογές της Λένας και είπα «κάτι πρέπει να τα κάνουμε αυτά». Και χωρίς να το καταλάβουμε γεννήθηκαν οι Seven Sisters που μετρούν ήδη τέσσερα και κάτι χρόνια ζωής.
Για να αναφερθούμε και στις «επτά αδερφές»: Χριστίνα Ανδρεάκου, Άρτεμις Δούρου, Μαρίνα Βαρβάρα Ζέρβα, Μαρούλα Καλαμποκιά, Νικολέττα Παναγιώτου, Γιώτα Σερεμέτη, Λυδία Τσάτσου Παρασκευοπούλου. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της ομάδας;
Ξέρουμε πια τόσο καλά η μία την άλλη -απ’ την καλή κι απ’ την ανάποδη που λένε- συνεννοούμαστε πια με τα μάτια, είναι τόσο πολύτιμο αυτό, οι υγιείς συνεργασίες. Εφτά γυναίκες με κοινό κώδικα, κοινή αισθητική και κοινή αντίληψη περί θεάτρου. Όταν λέω κοινή δεν εννοώ πανομοιότυπη. Έχουμε βρει όμως τον τρόπο να συνυπάρχουμε με ένα μοναδικό, δικό μας ύφος πάνω στη σκηνή, απαλλαγμένο από κάθε τι το περιττό, το τεχνητό, το δήθεν. Και να λέμε ιστορίες, με βασική «πρωταγωνίστρια» πάντα όχι κάποια από εμάς αλλά την ιστορία. Εμείς είμαστε απλά οι «ενδιάμεσες» που με τις φωνές μας και τα σώματά μας μεταφέρουμε την ιστορία στο κοινό. Αυτό είναι το στοίχημα κάθε φορά. Να φτάσει η ιστορία «κάτω», στο κοινό. Με «Το Μαράκι έκλασε» το κερδίσαμε αυτό το στοίχημα, κάπως νομίζω συντονιστήκαμε και με την συλλογική ανάγκη να ακουστούν οι φωνές των όλων αυτών των ανθρώπων που ήθελαν να μιλήσουν για την πατριαρχία και την κακοποίηση. Κι από την άλλη, τολμώ να πω, καταθέσαμε και μία πρόταση πάνω στο αφηγηματικό θέατρο.
Και συνεχίζετε πάνω σε αυτήν την… πρόταση;
Τώρα στη δεύτερη δουλειά μας «Πάρανταϊζ – Η αίθουσα κλιματίζεται» επιλέγουμε και πάλι κείμενα της Λένας Κιτσοπούλου για να μιλήσουμε για κάτι διαφορετικό, πέντε ιστορίες έρωτα και σεξ, ιστορίες ειπωμένες και βιωμένες από γυναίκες, με φόντο το ελληνικό καλοκαίρι. Μιλάμε για τo σώμα, την ερωτική επιθυμία, για την απόλαυση, για την ματαίωση, για την μοναξιά.
Γιατί επιλέγετε τις ιστορίες της Λένας;
Μας συγκινούν, μας αφορούν και μας μοιάζουν πολύ. Είναι κι αυτές απαλλαγμένες από κάθε τι το τεχνητό, το περιττό και το δήθεν. Έχουν ουσία και αλήθεια και χτυπούν στη συλλογική μας μνήμη, στο συλλογικό συνειδητό και ασυνείδητο. Δεν σκιαγραφούν τόσο συγκεκριμένους χαρακτήρες, όσο σύμβολα αναγνωρίσιμα σε όλους μας. Είναι απίθανο να μην βρεις κομμάτια του εαυτού σου μέσα στις ιστορίες της. Και ταυτόχρονα έχουν πάντα ένα στοιχείο σουρεαλισμού και κάτι το ποιητικό.
Πληροφορίες
Θέατρο 104 (Ευμολπιδών 41, Γκάζι)
Κάθε Δευτέρα και Τρίτη στις 21:00
Εισιτήρια 15€ Προπώληση ticketservices.gr και στο ταμείο του θεάτρου
Πάρανταϊζ – Η αίθουσα κλιματίζεται
σε κείμενα της Λένας Κιτσοπούλου
Σύλληψη – Σκηνοθεσία: Γιώτα Σερεμέτη
Σκηνικά – Κοστούμια – Βίντεο – Σχεδιασμός φωτισμών: Λυδία Τσάτσου Παρασκευοπούλου Μουσική επιμέλεια: Γιώτα Σερεμέτη
Παίζουν: Χριστίνα Ανδρεάκου Άρτεμις Δούρου Μαρίνα Βαρβάρα Ζέρβα Μαρούλα Καλαμποκιά Νικολέττα Παναγιώτου Γιώτα Σερεμέτη Λυδία Τσάτσου Παρασκευοπούλου
Διάρκεια 100′
Ο Μουνής
Είναι επίσης η δεύτερη χρονιά που στο θέατρο Olvio ανεβαίνει από την 1η Μαρτίου ένα έργο με την υπονομευτική αλληγορική ματιά της Λένας Κιτσοπούλου για τις παθογένειες της ελληνικής επαρχίας, «Ο Μουνής» σε σκηνοθεσία Νατάσας Παπαμιχαήλ.
Μέσα από ένα επαρχιακό κομμωτήριο από το οποίο παρελαύνουν ανεκπλήρωτοι πόθοι και έρωτες μέχρι απραγματοποίητα όνειρα, ανάμεσα σε κλαρίνα, μαχαίρια και άντρες με κομπολόγια στα χέρια στα καφενεία, οι ζωές των άλλων μπαίνουν στο μικροσκόπιο ξορκίζοντας αμαρτίες, τα νέα διαδίδονται και τα νέα παιδιά ονειρεύονται. Οι ανθρώπινοι χαρακτήρες σε ρόλους κωμικοτραγικούς, τόσο βίαιους όσο και τρυφερούς. Το παραμύθι του έρωτα, του θανάτου αλλά και μια βίαια δομημένη κοινωνία, μέσα από τις ζωγραφιές πάνω σ’ ένα τραπεζομάντιλο καφενείου. Και ο αινιγματικός Μουνής, σα σκιάχτρο σε χωράφι, στέκει εκεί, σιωπηλός παρατηρητής μιας κοινωνίας που ξέρει τα πάντα, αλλά δε λέει τίποτα.
Γιατί επιλέξατε να σκηνοθετήσετε πάλι ένα έργο της Λένας Κιτσοπούλου; ρωτήσαμε τη σκηνοθέτρια.
Γιατί πάντα μιλά στην καρδιά μου με τη γλυκόπικρη γραφή της. Τα διηγήματά της γεννούν στο μυαλό μου άπειρες εικόνες και μια ανάγκη για μια κινηματογραφικο-θεατρική προσέγγιση.
Πείτε μας δυο λόγια για το έργο που επίλεξατε;
Ο τίτλος από μόνος του προκαλεί αντιδράσεις και δυστυχώς μια δυσκολία στην επικοινωνία της παράστασης. Το βλέπω στις αντιδράσεις του κόσμου. Αποφεύγουν να πουν τη φράση. Έχει και πλάκα όλο αυτό καθώς νομίζουν ότι κάτι έχουν ακούσει λάθος. Και αναρωτιέμαι…. μέσα σε μια ανατριχιαστική και εμετική επικαιρότητα με δολοφονίες, ξεκαθαρίσματα, βιασμούς και σωρεία εγκλημάτων, με μια δικαιοσύνη άφαντη, διεφθαρμένη και ανύπαρκτη, μέσα σε όλη αυτή την αηδιαστική πραγματικότητα, μέσα σε αυτό το άδικο και ανήθικο πλαίσιο ζωής με συνεχή αναπαραγωγή από τα μέσα, το πρόβλημά μας γίνεται ο τίτλος ενός καλλιτεχνικού έργου. Γιατί όπως λέει και η Λένα, οι άνθρωποι είναι μισοί… είμαστε μισοί… και από τη μέση και πάνω χαμογελάμε και από τη μέση και κάτω κλωτσάμε.
Ένα έργο που έχει χρώμα και άρωμα Ελλάδας. Της Ελλάδας που αγαπάμε και μας πληγώνει. Που μας φέρνει μνήμες από το πως και που μεγαλώσαμε και μας βάζει σε σκέψεις για τους συμβιβασμούς που κάνουμε στην πορεία της ζωής μας. Για το πόσο ελεύθεροι είμαστε και για το πόσο μπορούμε να αλλάξουμε.
Από πού βγαίνει το Μουνής;
Ο Μουνής είναι το παρατσούκλι που ο κυρ Γιάννης “κληρονόμησε” στο χωριό που ζει. Και δεν ξέρει κανείς να πει με σιγουριά από που προέρχεται. Όπως και για κανένα από τα παρατσούκλια του χωριού. Τον ακολουθεί σε όλη του τη ζωή σαν επώνυμο. Η γνώμη των άλλων είναι πιο ισχυρή από το πραγματικό του όνομα.
Τι θέλετε να αναδείξετε μέσα από αυτό το έργο;
Για εμάς, ο κυρ Γιάννης ο Μουνής είναι ένας ασυμβίβαστος που ζει όσο πιο ελεύθερα μπορεί. Ένας δημιουργός. Ένας ζωγράφος που γεννάει ιστορίες πάνω στα τραπεζομάντηλα του καφενείου. Είναι η μήτρα, είναι αυτός που δίνει στα παιδιά την ευκαιρία να ονειρευτούν. Και αυτά με τη σειρά τους θα την πάρουν και θα την εξελίξουν ή θα τη θυσιάσουν στο βωμό των συμβάσεων. Η παθογένεια της ελληνικής επαρχίας χρησιμοποιείται από την Λένα Κιτσοπούλου για να μιλήσει για την παθογένεια και τη βιαιότητα της κοινωνίας γενικότερα. Για τα καλά κρυμμένα μυστικά που τρώνε τα σωθικά των ανθρώπων. Αυτή η φανταστική αλλά και τόσο αληθινή ιστορία έγινε η έμπνευσή μας.
Συνηθίσαμε να ζούμε μέσα στη βαρβαρότητα της κοινωνίας που φτιάξαμε. Όλη αυτή η κατάσταση θα έπρεπε να μας ανακατεύει το στομάχι και να μας κινητοποιεί σε προσωπικό επίπεδο πρώτα απ’ όλα. Γιατί από μέσα μας θα έρθει η αλλαγή.
Πληροφορίες
Θέατρο OLVIO (Ιερά Οδός 67 & Φαλαισίας 7, Βοτανικός)
Κάθε Σάββατο 18:30 και Κυριακή 20:30
Εισιτήρια από 12€. Προπώληση more.com. Κρατήσεις στο 2103414118 (18.00-21.00)
Ο Μουνής
Κείμενο: Λένα Κιτσοπούλου
Σκηνοθεσία Θεατρική διασκευή: Νατάσα Παπαμιχαήλ
Σκηνικά – Κοστούμια: Βαγγέλης Ζιλέλης
Φωτισμοί: Νίκος Βούλγαρης
Πρωτότυπη μουσική σύνθεση – επιμέλεια: Βασίλης Τζαβάρας
Βοηθός σκηνοθέτης: Άννα Μακούρινα
Ερμηνεύουν (αλφαβητικά): Καλλιόπη Καραμάνη, Ηλέκτρα Κομνηνίδου, Γιώργος Ντούσης, Γιάννης Οικονομίδης, Χαρά Τσιτομενέα
Διάρκεια: 75′
Εισιτήρια Προπώληση: Από 12€ ΜΟΝΟ στο more.com
