Ηθοποιός, μουσικός, θεατρικός συγγραφέας αλλά και σκηνοθέτης, ο Χρήστος Θάνος μας μίλησε λίγο πριν την πρεμιέρα του «Interview» στο Θέατρο Αλκμήνη.
Ο ίδιος μαζί με την ομάδα «Εμείς» είχαν γράψει και ανεβάσει το έργο, με μεγάλη επιτυχία πριν 11 χρόνια. Τώρα, εκείνος από την καρέκλα του σκηνοθέτη καθοδηγεί τη νεοσύστατη ομάδα «BANC».
Το έργο ανήκει στο είδος της μαύρης κωμωδίας και σίγουρα οι θεατές θα ανακαλύψουν ένα κομμάτι από τη ζωή τους, αφού περιγράφει μια σκληρή διαδικασία επαγγελματικής συνέντευξης. Όπως ο Χρήστος Θάνος μας αποκαλύπτει: «Στο έργο αναφέρεται το αληθινό περιστατικό κατά το οποίο πολύ γνωστός σκηνοθέτης είχε ζητήσει από ηθοποιό που περνούσε από ακρόαση, να ερμηνεύσει έναν μονόλογο ως καραβίδα που της έχει λασκάρει η βίδα!»
Ενώ, παραμένει, τρομερά επίκαιρο, αφού: «Οι εργασιακές συνθήκες έχουν τη ρίζα τους σε μία διαχρονική αρχή: στην εκμετάλλευση του αδυνάτου από τον ισχυρό. Αυτό που διαφοροποιείται ανά περίσταση είναι το πλαίσιο που περιβάλλει την αρχή αυτή».
● Σκηνοθετείτε την ομάδα BANC σ’ ένα έργο που είχατε γράψει εσείς μαζί με την ομάδα «Εμείς» πριν 11 χρόνια. Πώς είναι αυτή η εμπειρία;
Είναι πολύ συγκινητικό που έρχομαι ξανά σε επαφή με ένα κείμενο το οποίο γνωρίζω από τη σύλληψη της ιδέας του και που γράφτηκε κάτω από πολύ ιδιαίτερες συνθήκες και με μία ομάδα ανθρώπων που στην πορεία μας συνέδεσε βαθιά αγάπη. Είναι πολύ συγκινητικό να βλέπω μία νέα ομάδα, που βρίσκεται σε μία παρόμοια φάση με αυτή που βρισκόμασταν εμείς τότε, να ενθουσιάζεται με το έργο, να το αγκαλιάζει και να νιώθει ασφάλεια μέσα σε αυτό.
Έχει μεγάλο ενδιαφέρον για μένα να καλούμαι να σκηνοθετήσω αυτή την υπέροχη ομάδα πάνω σε ρόλους οι οποίοι ερμηνεύτηκαν αρχικά από τους ανθρώπους που τους έγραψαν και που φέρουν ξεκάθαρα τα προσωπικά τους χαρακτηριστικά. Έχω όμως την τύχη να συνεργάζομαι με ηθοποιούς που μπορούν να αντιληφθούν τους σκοπούς του έργου, το χιούμορ, αλλά και το ζοφερό της συνθήκης που περιγράφεται. Κυρίως όμως έχω την τύχη να συνεργάζομαι με ανθρώπους με ιδιαίτερο ταλέντο, εξαιρετικά ποιοτικά χαρακτηριστικά και που ξέρουν πώς να συνεργάζονται ως ομάδα.
● Πείτε μας δύο λόγια για το έργο.
Το έργο γράφτηκε στην καρδιά της επονομαζόμενης οικονομικής κρίσης, κάτω από συνθήκες ιδιαιτέρως δυσμενείς για τον χώρο της εργασίας. Παρόλα αυτά, θίγει ζητήματα εργασιακής εκμετάλλευσης και καταπάτησης δικαιωμάτων που είναι σε μεγάλο βαθμό διαχρονικά. Χρησιμοποιώντας το πλαίσιο μίας συνέντευξης για δουλειά, θίγονται ζητήματα που αφορούν στις κοινωνικές ανισότητες, την αγωνία για επιβίωση, το πιθανώς αμείλικτο εργασιακό περιβάλλον αλλά και το κανιβαλιστικό κλίμα που καλλιεργείται μεταξύ των εργαζομένων.
Η κεντρική ιδέα όμως που τίθεται στο έργο είναι πως η εκμετάλλευση και χειραγώγηση του εργατικού δυναμικού προκύπτει από την ατομική και συλλογική ανοχή αυτού. Παρόλο όμως το δυστοπικό περιβάλλον που παρουσιάζεται, το έργο δεν είναι παρά μία μαύρη κωμωδία, στο πλαίσιο της άρνησης της μιζέριας και της κατήφειας.
● Έχετε ποτέ πάρει μέρος σε ανάλογη επαγγελματική συνέντευξη; Θέλω να πω υπάρχουν και αληθινά περιστατικά στο κείμενο;
Προσωπικά, έχω καταφέρει να αποφύγω αυτές τις εργασιακές κακοτοπιές. Παρόλα αυτά, σχεδόν όλα τα περιστατικά που αναφέρονται στο έργο βασίζονται σε πραγματικά γεγονότα. Όσο ακραίες και αν φαντάζουν κάποιες από τις αξιώσεις της εργοδοσίας, βασίζονται σε μία θεμελιώδη αλήθεια: στην επιβολή της εξουσίας με κάθε πιθανό μέσο.
● Το έργο είναι κωμωδία. Πώς βγαίνει χιούμορ μέσα από μια τέτοια άβολη κατάσταση;
Οι άβολες καταστάσεις περιβάλλονται πάντα από μία κωμική αύρα. Και το θέατρο αποτελεί ένα ιδανικό πεδίο ανάδειξης αυτού του κωμικού παραλογισμού. Εξάλλου, η ίδια η επιδίωξη επικράτησης πάνω στον διπλανό μας, δεδομένης της αναπόφευκτης κοινής μας κατάληξης, δεν είναι τίποτα άλλο παρά ένα φαινόμενο εξωφρενικά κωμικής ματαιότητας. Και τελικά, μιλώντας με παραστατικούς όρους, θεωρώ ότι έχει μεγαλύτερο ενδιαφέρον η διακωμώδηση της εργασιακής ζούγκλας από την ρεαλιστική της απόδοση.
● Υπάρχουν διαφορές στις εργασιακές συνθήκες σε σχέση με την εποχή που γράφτηκε το έργο;
Οι εργασιακές συνθήκες έχουν τη ρίζα τους σε μία διαχρονική αρχή: στην εκμετάλλευση του αδυνάτου από τον ισχυρό. Αυτό που διαφοροποιείται ανά περίσταση είναι το πλαίσιο που περιβάλλει την αρχή αυτή.
Κατά τα χρόνια της «οικονομικής κρίσης», τα πράγματα φαινομενικά ήταν πιο δύσκολα. Τα ποσοστά της ανεργίας έφτασαν σε δυσθεώρητα ύψη και οι μισθοί σε δυσθεώρητα βάθη. Την ίδια περίοδο, καταλύθηκαν εργασιακές κατακτήσεις δεκαετιών, την έλλειψη των οποίων «λουζόμαστε» σήμερα. Έχοντας διανύσει τη δεκαετία του 2010, αναγνωρίζουμε πλέον την κατάκτηση μιας θέσης εργασίας ως τύχη και όχι ως δικαίωμα. Η απασχόληση αυτή καθαυτή θεωρείται προνόμιο, χωρίς να έχουν σημασία οι συνθήκες, τα ωράρια, οι ασφαλίσεις κ.λπ. Και φυσικά, ούτε λόγος για το αν είμαστε ικανοποιημένοι/ες από το αντικείμενο της εργασίας μας. «Δόξα τω θεώ έχουμε δουλειά».
● Το επάγγελμα του ηθοποιού, με τη διαδικασία των ακροάσεων είναι ακόμη πιο «σκληρό» από ένα interview;
Δεν ξέρω αν είναι πιο σκληρό, σίγουρα πάντως το φαινόμενο της κατάχρησης εξουσίας είναι συχνά ευδιάκριτο και στη διαδικασία των ακροάσεων. Στο έργο αναφέρεται το αληθινό περιστατικό κατά το οποίο πολύ γνωστός σκηνοθέτης είχε ζητήσει από ηθοποιό που περνούσε από ακρόαση, να ερμηνεύσει έναν μονόλογο ως καραβίδα που της έχει λασκάρει η βίδα!
● Το γεγονός ότι είστε και ηθοποιός νιώθετε ότι σας διευκολύνει στη διαδικασία της σκηνοθεσίας;
Θεωρώ πως ναι. Είναι πολύ σημαντικό ο σκηνοθέτης να γνωρίζει τη λειτουργία του ηθοποιού. Να ξέρει πόσο ξεκρέμαστος μπορεί να νιώσει χωρίς τα απαραίτητα εφόδια που ο σκηνοθέτης οφείλει να του προμηθεύσει. Έχει μεγάλη διαφορά η πιθανώς σωστή αντίληψη ενός κειμένου από την ευθύνη της ερμηνείας αυτού επί σκηνής. Και στη σκηνή εκτίθεται ο ηθοποιός και όχι ο σκηνοθέτης, όσο και αν εκείνος πασχίζει για το αντίθετο.
● Υπάρχει κάποιος επαγγελματικός μύθος που καταρρίφθηκε από την πραγματικότητα;
«Αν είσαι ικανός/ή και δουλέψεις σκληρά μπορείς να γίνεις πλούσιος/α»
● Επόμενα επαγγελματικά σχέδια
Ο φετινός χειμώνας είναι τόσο φορτωμένος δημιουργικά που τα επόμενα επαγγελματικά σχέδια παραμένουν για την ώρα κάπως θολά.
Από τις 11 Ιανουαρίου παρουσιάζεται στο ΠΛΥΦΑ η παράσταση «Οι Απόγονοι – μια ιστορία για δυο αδέλφια που δεν γνωρίστηκαν ποτέ», τη δραματουργική σύνθεση και τις ερμηνείες της οποίας μοιραζόμαστε με την Ηρώ Μπέζου και στην οποία ανέλαβα επίσης τη σκηνοθεσία και τη μουσική.
Παράλληλα έκανα και τη μουσική για την παράσταση «Μικρά συζυγικά εγκλήματα» σε σκηνοθεσία Σωτήρη Τσαφούλια, που παρουσιάζεται αυτή την περίοδο στο μικρό Άνεσις.
Μετά τις 23 Ιανουαρίου, όπου κάνει πρεμιέρα και το «Interview», στο Θέατρο Αλκμήνη, θα αρχίσω να ασχολούμαι πιο μεθοδικά με τα επόμενα βήματα.
⌛ Πληροφορίες
Το «Interview», η κοινωνικοπολιτική μαύρη κωμωδία της ομάδας «Εμείς» ανεβαίνει από τις 23 Ιανουαρίου και κάθε Τρίτη, στο Θέατρο Αλκμήνη, από την ομάδα B.A.N.C. σε σκηνοθεσία Χρήστου Θάνου.
Το έργο παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο σανίδι το 2013, από την ομάδα «Εμείς», γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία. Το κείμενο έχει λάβει τιμητική διάκριση από τον όμιλο για την Unesco Πειραιώς και Νήσων.
Παίζουν: Ναταλία Αθανασιάδη, Βασιλική Κούλη, Κατερίνα Μίχου, Νάσος Φρίγγης και Δημήτρης Χατζημιχαηλίδης
Τρίτη στις 21:15
Τιμές εισιτηρίων: Γενική είσοδος: 14€, Μειωμένο 10€
Προπώληση: https://www.more.com/theater/interview/
Διάρκεια: 90’
