Αν η περσινή (2022-2023) ήταν η πρώτη ουσιαστική χρονιά που τα θέατρα και οι μεγάλοι θεατρικοί οργανισμοί μπορούσαν να «ανασάνουν» και ως προς τον προγραμματισμό τους, σε περίοδο εκτός εγκλεισμών λόγω κορονοϊού και των συνεπειών τους που κράτησαν ακόμη έναν χρόνο, τη φετινή σεζόν (2023-24) μετά και τις μεγάλες (και δίκαιες) κινητοποιήσεις των περισσότερων ηθοποιών εξαιτίας του προεδρικού διατάγματος που τους κατατάσσει σε αποφοίτους Λυκείου, είναι όλοι έτοιμοι να προγραμματίσουν με μεγαλύτερη σιγουριά και ελευθερία, αν και όχι ακριβώς σε συνθήκες κανονικότητας. Το να είναι η μισή Ελλάδα καμένη και η άλλη μισή πλημμυρισμένη δεν το λες και κανονικότητα. Ωστόσο, ειδικά σε τέτοιες συνθήκες η τέχνη είναι απολύτως απαραίτητη και ιστορικά αυτό έχει αποδειχθεί.
Μην ξεχνάμε πως το Θέατρο Τέχνης ιδρύθηκε από τον Κάρολο Κουν μέσα στη Γερμανική Κατοχή, το 1942. Τώρα, 81 χρόνια μετά, η καλλιτεχνική του διευθύντρια Μαριάννα Κάλμπαρη παρουσίασε τις νέες θεατρικές παραγωγές του οργανισμού, καθώς και το όραμά του: «Φέτος στο Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν διψάμε περισσότερο από ποτέ για ανοιχτούς ορίζοντες. Διψάμε να μοιραστούμε «κομμάτια γνήσιο ουρανό», όπως γράφει και ο Μίλτος Σαχτούρης στο υπέροχο ποίημά του «Το ψωμί». Γιατί σκοπός της τέχνης, ειδικά σε τέτοιους καιρούς, είναι να μας κάνει να νιώθουμε ότι βγάζουμε φτερά», είπε χαρακτηριστικά κατά τη φετινή προγραμματική παρουσίαση.
Πράγματι, οι επιλογές του Θεάτρου Τέχνης φέρουν αρκετά πολιτικοκοινωνικά έργα, καθώς και ένα με άμεση αναφορά στα 50 χρόνια από την εξέγερση του Πολυτεχνείου – κάτι που λείπει από τον αντίστοιχο προγραμματισμό του Εθνικού, για παράδειγμα. Ωστόσο, όπως συμβαίνει και στο Εθνικό, δεν φαίνεται να γίνεται κάποιο ιδιαίτερο «άνοιγμα» σε νέους συνεργάτες. Τουναντίον βλέπουμε ονόματα που είτε έχουν σταθερή συνεργασία με το Τέχνης είτε είναι γνωστά ονόματα του χώρου (δίχως βέβαια αυτό να σημαίνει πως δεν έχουν εγνωσμένη αξία) και όχι καινούργια σχήματα τα οποία πραγματικά έχουν και αυτά να προσφέρουν στον χώρο και έχουν και ανάγκη από την ώθηση που δίνει ένας τέτοιος οργανισμός.
Ως προς το πρόγραμμα συγκεκριμένα, ο Γιάννης Κακλέας («παιδί» του Τέχνης μεν, αλλά στην πρώτη συνεργασία με τον οργανισμό) θα σκηνοθετήσει τη «Δωδέκατη νύχτα ή ό,τι επιθυμείτε» του Σέξπιρ (Υπόγειο, από 7/10) και η Μαρία Πρωτόπαππα, μετά την περσινή εξαιρετική «Αντιγόνη» του Ανούιγ, τώρα θα ανεβάσει Λόρκα, «Το σπίτι της Μπερνάρντα Αλμπα», με τον Χρήστο Στέργιογλου στον πρωταγωνιστικό ρόλο, ως «Μπερνάρντα Αλμπα» δηλαδή (Υπόγειο, από 19/1/2024). Η Πρωτόπαππα δήλωσε πως πρόκειται για ένα βαθιά πολιτικό έργο που καταπιάνεται με την πείνα και την ταξική αδικία, αλλά και την «κατάρα που κατατρέχει τις θηλυκότητες. Το ίδιο το «σπίτι» συμβολίζει το σώμα τους, που περνάει από πολλά δεινά», επισήμανε.
Θα ανέβουν επίσης δύο κλασικές κωμωδίες: «Οι δύο χέστηδες» του Ευγένιου Λαμπίς, μια μονόπρακτη φαρσοκωμωδία (βοντβίλ) του 1860, σε σκηνοθεσία του Βασίλη Παπαβασιλείου (Φρυνίχου, από 1/2/2024), ο οποίος έχει «οργανική» σχέση με το Θέατρο Τέχνης ήδη από τότε που ήταν σπουδαστής της Δραματικής του Σχολής, καθώς και «Τα κατασκευασμένα συμφέροντα» του Χαθίντο Μπεναβέντε, σε σκηνοθεσία Γιάννη Καλαβριανού (Φρυνίχου, από 20/10), μια κωμωδία του 1907 όπου θα πρωταγωνιστήσουν έξι γυναίκες σε εναλλασσόμενους ρόλους (16 στο σύνολο). Η ελληνική δραματουργία έχει την τιμητική της: κείμενα των Ελσας Ανδριανού («154 Bertha» σε σκηνοθεσία Θ. Αμπαζή), Γιάννη Καλαβριανού, Μαριάννας Κάλμπαρη και Βασίλη Μαυρογεωργίου (τρία μονόπρακτα σε σύνολο υπό τον τίτλο «Υπερβολές») θα συνεχίσουν από την περσινή χρονιά, ενώ η Λένα Κιτσοπούλου θα παρουσιάσει το νέο της έργο «Και λέγε λέγε».
Οι Ελένη Ευθυμίου και Σοφία Ευτυχιάδου θα παρουσιάσουν την παράσταση «Η Αγάπη» σε σκηνοθεσία της πρώτης, ένα έργο για τα γηρατειά, τη μνήμη και τον εκφυλισμό της αλλά και πώς τελικά η αγάπη είναι ο καταλύτης ακόμη και σ’ αυτές τις δύσκολες καταστάσεις, ενώ η ομάδα RMS-MATAROA θα παρουσιάσει το πολιτικό έργο «TANK/Ολη νύχτα εδώ», μια παράσταση για τα 50 χρόνια από την εξέγερση του Πολυτεχνείου, σε σκηνοθεσία Μάνου Βαβαδάκη, η οποία «θα καταρρίψει τους μύθους γύρω από την εξέγερση, όπως το ότι δεν υπήρχαν νεκροί, και θα μας δώσει την ευκαιρία να εξετάσουμε την Ιστορία με σύνεση» όπως είπε ο σκηνοθέτης.
Οσο για τη Σοφία Μαραθάκη, η γνωστή σκηνοθέτις θα παρουσιάσει το έργο του Ντένις Κέλι «Love and money», «που αποτυπώνει με καυστικό αλλά και ποιητικό ύφος τον ανελέητο ρυθμό της σύγχρονης ζωής στον δυτικό κόσμο και μιλά για το πώς λοξοδρομούμε συνεχώς από τον δρόμο της αγάπης που τόσο ποθούμε», όπως μας είπε η ίδια. Ταυτόχρονα, στην παιδική/εφηβική σκηνή θα ανέβει «Η ιστορία του σπασμένου καθρέφτη» του Ανδρέα Φλουράκη (ελεύθερη διασκευή της «Βασίλισσας του χιονιού» του Χ. Κ. Αντερσεν) σε σκηνοθεσία Τάσου Πυργιέρη, καθώς και μια διασκευή για μικρότερες ηλικίες της παράστασης της Μ. Κάλμπαρη «Το γεφύρι της Αρτας και οι λυγερές του Κάτω Κόσμου», με ανανεωμένη διανομή.
Μαζί με όλες τις παραστάσεις, το Θέατρο Τέχνης ανακοίνωσε:
● την ίδρυση της «Ανοιχτής σκηνής»: καλλιτεχνικές δράσεις και συζητήσεις με το κοινό πάνω σε μεγάλα ζητήματα της εποχής μας που θίγονται και στο ρεπερτόριο,
● τον «Φεβρουάριο της μνήμης και της μουσικής»: ειδικές βραδιές-αφιερώματα με τη σύμπραξη του συνθέτη και διευθυντή των Μουσικών Σχολών του Ωδείου Αθηνών, Φίλιππου Τσαλαχούρη,
● φυτώριο για το κοινό και τους καλλιτέχνες/διεύρυνση της εκπαίδευσης: προγράμματα θεατρικής εκπαίδευσης για το κοινό κάθε ηλικίας αλλά και νέα τμήματα μετεκπαίδευσης/πειραματισμού για νέους καλλιτέχνες, όπως η δημιουργία τμήματος υποκριτικής για την τηλεόραση και τον κινηματογράφο.
Τέλος, η Μαριάννα Κάλμπαρη ανακοίνωσε πως έγινε η παραχώρηση από το ΥΠΠΟΑ ενός οικήματος στην Πλάκα, για τη δημιουργία Μουσείου Καρόλου Κουν, «μια προοπτική που μας γεμίζει χαρά και που έχει ήδη δρομολογηθεί», όπως είπε.
♦ Πληροφορίες: Αναλυτικά προγράμματα και παραστάσεις στο www.theatro-technis.gr
