Το γαλλικό ή γαλλόφωνο σινεμά έχει την τιμητική του αυτή την εβδομάδα στις ελληνικές αίθουσες
Ο σοφέρ της κυρίας Μαντλέν
(Une belle course, Γαλλία, Βέλγιο, 2022, 91’)
Σκηνοθεσία: Κριστιάν Καριόν
Ηθοποιοί: Λιν Ρενό, Ντάνι Μπουν
Ο Σαρλ είναι ένας ταξιτζής με νεύρα, τίποτε στη ζωή του δεν πηγαίνει καλά. Μέσα σ’ όλα, πρέπει να πάρει μια ηλικιωμένη κυρία από το σπίτι της στα προάστια και να τη μεταφέρει στον οίκο ευγηρίας όπου μετακομίζει. Ομως αυτή η κούρσα θα εξελιχθεί διαφορετικά: η κυρία Μαντλέν θ’ αφηγηθεί στον Σαρλ τη μυθιστορηματική, βίαιη ζωή της, οδηγώντας τον σε εμβληματικά σημεία του Παρισιού, που έχουν για εκείνη ιδιαίτερη σημασία. Στη διάρκεια της διαδρομής, θα γεννηθεί μεταξύ αυτού του αταίριαστου ζευγαριού μια σπάνια αγάπη.
Ο Κριστιάν Καριόν, με μια σκηνοθετική γκάμα από το συγκινητικό αντιπολεμικό «Joyeux Noel» ώς το θρίλερ «Ο γιος μου», και στη γαλλική και στην αμερικανική εκδοχή του, περιπλανιέται στο Παρίσι (του) κι αφιερώνει στην πρωταγωνίστριά του, στον χρόνο, στη μνήμη και στις νέες αρχές, με τζαζ μουσική υπόκρουση και μια πανέμορφα φωτισμένη (και πραγματικά και κινηματογραφικά) πόλη.
Ο συνδυασμός του Ντάνι Μπουν με τη Λιν Ρενό είναι το πετυχημένο στοιχείο της ταινίας (εκείνη, άλλωστε, ενσάρκωνε τη μαμά του Μπουν στη διάσημη κωμωδία «Bienvenue chez les Ch’tis»): εκείνος, γνωστός ως εμπορικά υπερεπιτυχημένος κωμικός, εκείνη, μια ιστορική ηθοποιός αλλά κυρίως τραγουδίστρια, με λαμπερά μάτια στα 94 χρόνια της. Οι μεταξύ τους σκηνές, ο κορμός της ταινίας, έχουν μια ελκυστική ενέργεια κι έναν αυθόρμητο βαθμό συγκίνησης. Τα φλας μπακ στη ζωή της Μαντλέν ξεχειλίζουν από μη πειστική υπερβολή, το φινάλε έρχεται ως αδικαιολόγητο happy end, «σαμποτάροντας» σεναριακά μια ωραία ιδέα και δυο πρωταγωνιστές με πρωτότυπη γοητεία.
Ο τελευταίος χορός
(En corps, Γαλλία, Βέλγιο, Ολλανδία, 2022, 117’)
Σκηνοθεσία: Σεντρίκ Κλαπίς
Ηθοποιοί: Μαριόν Μπαρμπό, Φρανσουά Σιβίλ, Πίο Μαρμάι, Ντενί Πονταλιντές
Η Ελίζ βλέπει τα όνειρά της να καταρρέουν: νεαρή, ταλαντούχα χορεύτρια του κλασικού μπαλέτου, παρατηρεί τον αγαπημένο της να χαριεντίζεται με μια άλλη κοπέλα, την ώρα που η ίδια βρίσκεται πάνω στη σκηνή, στραμπουλάει το πόδι της και καταδικάζει τη φερέλπιδα καριέρα της. ‘Η μήπως όχι; Στη συντροφιά των φίλων της, αλλά κυρίως στον σύγχρονο χορό, η Ελίζ θα βρει κίνητρο να συνεχίσει.
Η νέα ταινία του Κλαπίς (του κλασικού πια «Euroflirt», μεταξύ άλλων) συνοψίζεται στο «νέα κοπέλα χάνει τον στόχο της αλλά σύντομα τον ξαναβρίσκει». Μπορεί η Ελίζ και οι φίλοι της να κάνουν κουβέντα για ό,τι σύγχρονο τους απασχολεί, τη συμπεριληψιμότητα, τον βιγκανισμό, την πατριαρχία του κλασικού μπαλέτου, αλλά κυρίως είναι «φασαίοι» με κοινότυπα προβλήματα. Εκείνο που πραγματικά ξεχωρίζει στην ταινία (εκτός από τον όμορφο γαλλικό τίτλο της, en corps, ομόηχο με το encore, «ξανά», αλλά και «εν σώματι» και «όλοι μαζί») είναι η πρωταγωνίστρια, πρίμα μπαλαρίνα της Οπερας του Παρισιού, και οι παθιασμένες χορογραφίες σύγχρονου, σχεδόν παγανιστικού χορού που παρασύρει τις αισθήσεις. Εστω κι αν δεν αρκεί για μια ταινία.
Σιμόν Βέιλ: η γυναίκα του αιώνα
(Simone, le voyage du siècle, Γαλλία, 2021, 140’)
Σκηνοθεσία: Ολιβιέ Νταάν
Ηθοποιοί: Ελζά Ζιλμπερστάιν, Ρεμπεκά Μαρντέρ, Ελοντί Μπουσέζ
Η Σιμόν Βέιγ (όχι Βέιλ) ήταν σίγουρα μια από τις σημαντικότερες γυναίκες –από τους σημαντικότερους ανθρώπους– του 20ού αιώνα. Εφυγε το 2017, στα 90 χρόνια της, έχοντας επιβιώσει από τον εφιάλτη των ναζιστικών στρατοπέδων συγκέντρωσης, έχοντας γίνει η πρώτη γυναίκα υπουργός Υγείας, με σημαντικότατη δράση υπέρ του δικαιώματος στην άμβλωση, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, μια φυσιογνωμία που πεισματικά προσπάθησε και κατάφερε ν’ αλλάξει τη ροή της ιστορίας, πασιφίστρια, αλλά τόσο μαχητική, με βαθιά πίστη στην ευρωπαϊκή ιδέα.
Τι κρίμα που η δική της κινηματογραφική βιογραφία είναι μια ταινία τόσο άνευρη, τόσο βαρετή. Σπάνια τα σπουδαία γεγονότα της ζωής και της εποχής της εμφανίζονται στην οθόνη, κυρίως περιγράφονται με λόγια, είτε με τη φωνή της off ν’ αφηγείται (το βιβλίο που τελικά έγραψε) είτε με ανάγνωση επιστολών ή συζητήσεις που ξεκινούν μ’ ένα «θυμάσαι που…». Οι σεκάνς αλλάζουν εποχές, όμως με την ίδια μονότονη απεικόνιση, τη Βέιγ ενσαρκώνουν κυρίως δύο ηθοποιοί, η γοητευτική Ρεμπεκά Μαρντέρ στη νεαρή ηλικία της, η Ελζά Ζιλμπερστάιν στις τελευταίες δεκαετίες της ζωής της (γιατί άραγε επιλέχθηκε μια νεαρή και πανέμορφη ηθοποιός να ενσαρκώσει την ώριμη Βέιγ με τόνους προσθετικών στο πρόσωπό της;), ενώ θέματα τόσο επίκαιρα όσο ο φεμινισμός, η ειρήνη στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής ένωσης, ο αντιρατσισμός, παραμένουν παραδόξως αναξιοποίητα.
Fast X
(ΗΠΑ, 2023, 141’)
Σκηνοθεσία: Λουί Λετεριέ
Ηθοποιοί: Βιν Ντίζελ, Μισέλ Ροντρίγκεζ, Ταϊρίς Γκίμπσον, Κρις «Λούντακρις» Μπρίτζες, Τζέισον Μομόα, Νάταλι Εμάνιουελ, Τζορντάνα Μπρούστερ, Τζον Σένα, Τζέισον Στέιθαμ, Ελεν Μίρεν, Σαρλίζ Θερόν
Επιτέλους, ο Ντομ Τορέτο και η κατ’ επιλογήν οικογένειά του ζουν όμορφα και ειρηνικά. Οχι για πολύ. Ο γιος του εμπόρου ναρκωτικών, Ερνάν Ρέγιες, που εξόντωσαν πριν από χρόνια στο Ρίο, βρίσκεται στο κατόπι τους, αποφασισμένος να καταστρέψει ό,τι και όποι@ ο Τορέτο αγαπά. Επιστροφή στα γκάζια, φυσικά με συναισθηματική φόρτιση, για τ’ αγόρια και τα κορίτσια που δεν φοβούνται να λιώσουν το λάστιχο στην άσφαλτο (και το χώμα, το νερό, ακόμα και τον αέρα!) και με την πάντα… θεαματική προσθήκη του Τζέισον Μομόα. Στο σκηνοθετικό τιμόνι, ο Γάλλος Λουί Λετεριέ, με παρελθόν στους «Transporters» αλλά και τη σειρά «Lupin».
Νυρεμβέργη
(Nyurnberg, Ρωσία, Τσεχία, Ην. Βασίλειο, Γερμανία, 2023, 131’)
Σκηνοθεσία: Νικολάι Λέμπεντεφ
Ηθοποιοί: Σεργκέι Κέμπο, Λιούμποφ Ακσιόνοβα, Εβγκένι Μιρόνοφ
Μια ανάσα μετά τη λήξη του Β’ Παγκόσμιου, το 1945, στην πόλη της Νυρεμβέργης ξεκινά η «δίκη του αιώνα». Εκεί όπου οι συμμαχικές δυνάμεις αναζητούν απεγνωσμένα και βιαστικά αποδείξεις για τη ναζιστική θηριωδία, όπου οι επικεφαλής της κάθονται στο εδώλιο του κατηγορουμένου, όπου βρίθει η κατασκοπεία και η συνωμοσία, με τα εγκλήματα πολέμου όχι απλώς νωπά αλλά ακόμα αφανή στο μέγεθός τους, ένας νεαρός Σοβιετικός στρατιώτης, ο Ιγκορ, έχει άλλα ντράβαλα. Αναζητά τον αγνοούμενο αδελφό του, ερωτεύεται μια αμφιβόλου αξιοπιστίας Ρωσοπούλα και προσπαθεί ν’ ανταποκριθεί και στο καθήκον. Ρωσικό μελόδραμα επιπέδου εκείνων που λέγαμε «τρικάσετα», των εμπορικών μίνι σειρών που μανιωδώς νοικιάζαμε στα βίντεο κλαμπ στα ’80s, προσφέρει τουλάχιστον κάποιες πληροφορίες για τη σοβιετική συμμετοχή στον πόλεμο και το κόστος σε 27 εκατομμύρια ζωές.
Το τεστ
(El Test, Ισπανία, 2022, 105’)
Σκηνοθεσία: Ντάνι ντε λα Ορντέν
Ηθοποιοί: Μίρεν Ιμπαργουρέν, Αλμπέρτο Σαν Χουάν, Κάρλος Σάντος
Ενα ζευγάρι με κοινωνική συνείδηση, οικολογική ευαισθησία, συνέπεια στις ανθρωπιστικές αρχές του, περνά μια βραδιά στο σπίτι ενός παλιού φίλου, ο οποίος, μετά τη νεανική φιλία τους, έγινε ζάπλουτος. Το δείπνο κυλά χαρωπά, ώσπου ο πλούσιος Τόνι θα κάνει μια… ανήθικη πρόταση στους φίλους του, βασισμένος σ’ ένα «πείραμα» της ψυχολόγου συντρόφου του. Μπορεί να τους προσφέρει 100.000 ευρώ αυτοστιγμεί ή 1 εκατ. ευρώ σε δέκα χρόνια. Τι θα διαλέξουν και πόσο θα επηρεάσει αυτό τις σχέσεις τους και θα φέρει την υποκρισία τους στην επιφάνεια; Ισπανική κομεντί που ποτέ δεν αγγίζει το ενδιαφέρον του ίδιου του διλήμματος που θέτει.
