Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Αναλύοντας την Αραβική Ανοιξη στο ντιβάνι της Γκολσιφτέ Φαραχάνι
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Αναλύοντας την Αραβική Ανοιξη στο ντιβάνι της Γκολσιφτέ Φαραχάνι

  • A-
  • A+

Ενα ντιβάνι στην Τυνησία

(Un divan à Tunis, Γαλλία, Τυνησία, 2019, 88')

σκηνοθεσία: Μανέλ Λαμπιντί

ηθοποιοί: Γκολσιφτέ Φαραχάνι, Ματζ Μαστούρα, Αΐσα Μπεν Μιλέντ

Η πρωτοεμφανιζόμενη Γαλλοτυνήσια σκηνοθέτις παραφράζει το «Ενα ντιβάνι στη Νέα Υόρκη» της Σαντάλ Ακερμάν κι απλοποιεί τα νοήματά του, μεταφέροντας το... εν λόγω ντιβάνι στην Τυνησία πριν από τις εξεγέρσεις του 2012, κάνοντας μια χαριτωμένη, έστω κι επιφανειακή, κοινωνικο-πολιτική κομεντί, μια ανώδυνη εισαγωγή στον Φρόιντ και στην Αραβική Ανοιξη, με ψυχαναλύτρια την εκπάγλου καλλονής Γκολσιφτέ Φαραχάνι.

Η Σέλμα επιστρέφει, από το Παρίσι όπου μεγάλωσε, στην Τύνιδα, θέλοντας να προσφέρει τις υπηρεσίες της ως ψυχαναλύτρια, σε μια πόλη που μοιάζει να μην έχει ξανακούσει την ειδικότητα ή εξασκήσει τη διαδικασία της. Οσο η δική της ταυτότητα και το παρελθόν της παραμένουν στη σκιά, τόσο φωτίζονται οι ζωές των ασθενών της και η αντίθεση του συντηρητισμού και του γάργαρου συναισθηματισμού μιας χώρας έτοιμης ν’ απασφαλίσει.

Σαν τα ενδυματολογικά makeovers, το παρατακτικό μοντάζ εξομολογήσεων στον ψυχαναλυτή είναι ένα άλλο must των κομεντί κι αυτό εδώ περισσότερο παραμένει στη γραφικότητα και την ανώδυνη σταχυολόγηση περιπτώσεων, παρά τολμά να εμβαθύνει στην καταπίεση που υφίστανται οι ήρωες της ταινίας, σχεδόν υποτιμώντας, αν θέλει κανείς να το δει έτσι, το δράμα τους. Ομοίως, το σενάριο είναι επιδερμικό, το ίδιο και ο χαρακτήρας της Σέλμα που είναι «χειραφετημένη» άρα καπνίζει ασταμάτητα και φοράει ασουλούπωτα τζιν. Παρόλ’ αυτά, η Λαμπιντί κινηματογραφεί τα εσωτερικά, πολύχρωμα σπίτια και τα εξωτερικά, τους βοερούς δρόμους της πρωτεύουσας, με μεταδοτική αγάπη, η χημεία της Σέλμα με τον «ανώτερο αξιωματούχο» Ναΐμ (ο Ματζ Μαστούρα του «Hedi») είναι ακαταμάχητη και η Γκολσιφτέ Φαραχάνι τόσο μαγνητική, που η συνεδρία τελειώνει με χαμόγελο, έστω κι αν όχι με πολλή σκέψη.

ΕΚΡΑΝ, ΜΙΜΗΣ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ, ΣΙΝΕ ΚΗΠΟΣ ΜΟΣΧΑΤΟ, ΧΛΟΗ

Ελα όπως είσαι

(Come as you are, ΗΠΑ, 2019, 106')

σκηνοθεσία: Ρίτσαρντ Γουόνγκ

ηθοποιοί: Γκραντ Ρόζενμεγιερ, Χέιντεν Σίτο, Ράβι Πατέλ, Γκάμπουρεϊ Σιντίμπε

Ο Σκότι, ο Ματ κι ο Μο είναι τρεις νέοι άντρες με διαφορετική αναπηρία ο καθένας: εκείνο που έχουν κοινό είναι η επιθυμία τους να κάνουν, επιτέλους, σεξ, σε μια κοινωνία απρόθυμη να συνδεθεί με τα άτομα με αναπηρία. Κρυφά από τις οικογένειές τους, θα ξεκινήσουν ένα ταξίδι μ’ ένα ταλαίπωρο βανάκι, με οδηγό και νοσοκόμα τη δύστροπη Σαμ, θέλοντας να φτάσουν στο Μόντρεαλ, σ’ έναν οίκο ανοχής που εξειδικεύεται σε «ανθρώπους σαν κι αυτούς». Καλόκαρδη κωμωδία, κατά στιγμές συγκινητική, με πρωταγωνιστές τρεις γλυκύτατους ηθοποιούς (δεν θ’ αναγνωρίσετε ότι ο Ρόζενμεγιερ ήταν κάποτε ο μικρός γιος του Μπεν Στίλερ, με την κόκκινη αθλητική φόρμα, στο «The Royal Tenenbaums»), κανείς από τους οποίους δεν πάσχει από τις αναπηρίες των ηρώων τους (η τόλμη του Γουόνγκ δεν φτάνει ώς εκεί, σε αντίθεση με το τόσο πιο αξιόλογο «Δολοφονικά αμαξίδια» του Ούγγρου Ατίλα Τιλ), το φιλμ δεν καταφέρνει να προχωρήσει πέρα από την πλάκα ενός ταξιδιού με ποικιλία... βοηθημάτων: θαρραλέα ως πρόθεση, κοινότοπη ως κωμωδία.

Οδός Μαλασάνια 32

(Malasaña 32, Ισπανία, 2020, 104')

σκηνοθεσία: Αλμπερτ Πίντο

ηθοποιοί: Μπεγκόνια Βάργκας, Ιβάν Μάρκος, Μπέα Σεγκούρα, Σέρτζιο Καστελάνος

Ισπανία, 1976, ένας χρόνος έχει περάσει από το θάνατο του Φράνκο κι η χώρα πασχίζει να επιβιώσει στη μεταπολίτευση. Η πολυμελής οικογένεια Ολμέντο μετακομίζει από την αγροτική επαρχία στην πρωτεύουσα, στη Μαδρίτη. Από τη φάρμα στο ευρύχωρο διαμέρισμα, αναζητούν το όνειρο της καλύτερης ζωής – το οποίο σύντομα θα μεταμορφωθεί σε εφιάλτη, μια και το σπίτι είναι στοιχειωμένο. Ακολουθώντας τη «σχολή ισπανικού τρόμου», ο Πίντο ξεκινά την ταινία του με τα καλύτερα στοιχεία: πολιτικές αποχρώσεις, η καταστροφική αστυφιλία του ’70, η μετάβαση από τη δικτατορία σε μια ευάλωτη δημοκρατία, υφαίνονται σ’ ένα μπαρόκ ύφασμα μαζί με τις οικογενειακές εντάσεις και τους απόκρυφους πόθους της μεγαλύτερης και της μικρότερης γενιάς, σε μια πόλη όπου «υπάρχει θέση για όλους», κυρίως για τα φαντάσματα του παρελθόντος. Αυτό το καλό ξεκίνημα, μ’ ένα απίθανα φωτογενές καστ, ο Πίντο γρήγορα το υποβιβάζει σ′ ένα κακέκτυπο του «Poltergeist», σε μια σειρά από «τρομάρες» όπου «κάτι» κρύβεται στο σκοτάδι, για να το εκτοξεύσει στη σφαίρα της παρωδίας προς το φινάλε, μπερδεύοντας τα κίνητρα και τους στόχους του, σε μια ταινία που αποδεικνύεται, τελικά, τρομακτικά... αλλοπρόσαλλη.

Επανεκδόσεις

Η κρυφή γοητεία της μπουρζουαζίας

(Le charme discret de la bourgeoisie, Γαλλία, Ιταλία, Ισπανία, 1972, 102')

σκηνοθεσία: Λουίς Μπουνιουέλ

ηθοποιοί: Φερνάντο Ρέι, Ντελφίν Σεϊρίγκ, Στεφάν Οντράν

Εξι μπουρζουά, έξι ευκατάστατοι μεσοαστοί, κάθονται να φάνε ένα πλουσιοπάροχο δείπνο, αλλά η διαδικασία διαρκώς διακόπτεται από σουρεαλιστικά, ονειρικά, απρόσμενα συμβάντα. Σε μια από τις πιο αναγνωρίσιμες, όσο και πιο συνυφασμένες με την εποχή τους, ταινίες του, ο Μπουνιουέλ στήνει (και κερδίζει το ξενόγλωσσο Οσκαρ), ένα επεισοδιακό, αποσπασματικό γαϊτανάκι καυστικής σάτιρας της αστικής τάξης, με μοντερνισμό που διαρκεί περισσότερο από... την αστική τάξη.

Ο αστυνόμος

(Un flic, Γαλλία, Ιταλία, 1972, 98')

σκηνοθεσία: Ζαν-Πιερ Μελβίλ

ηθοποιοί: Αλέν Ντελόν, Ρίτσαρντ Κρένα, Κατρίν Ντενέβ

Μια όχι από τις καλύτερες ταινίες του Μελβίλ, σημαίνει «απλώς» ένα αριστούργημα του κυνικού, νεο-νουάρ, μοναχικού σύμπαντός του. Μια συμμορία πραγματοποιεί μια επιτυχημένη (παρά τα θύματα) ληστεία σε τράπεζα κι ετοιμάζεται για την επόμενη (εδώ βρίσκεται η εκπληκτική, τυπολαγνική, τελετουργική ληστεία του τρένου από το ιπτάμενο ελικόπτερο). Ο διοικητής της αστυνομίας, ο Εντουάρ Κόλμαν (του Αλέν Ντελόν) αναπτύσσει μια στενή σχέση με τον αρχηγό της συμμορίας, Σιμόν (του Ρίτσαρντ Κρένα), αναζητώντας στοιχεία, αλλά και με την ερωμένη του, Κάθι (η Κατρίν Ντενέβ εμφανώς έγκυος στην Κιάρα), σ’ ένα ερωτικό τρίγωνο σιωπών, υποψιών, απίθανης ομορφιάς και αριστοτεχνικά διατυπωμένου νιχιλισμού.

22 Ιουλίου

(Utøya 22. Juli, Νορβηγία, 2018, 93')

σκηνοθεσία: Ερικ Πόπε

ηθοποιοί: Αντρέα Μπέρντσεν, Αλεξάντερ Χόλμεν, Ελι Ριάνον Μίλερ Οσμπορν

Ο τίτλος της ταινίας δεν αφήνει κανένα περιθώριο αμφιβολίας για το περιεχόμενό της. Με τον ίδιο τρόπο κι η δράση της δεν αφήνει τον θεατή να ξεφύγει στιγμή από τον τρόμο της καταδίωξης. Ο Νορβηγός Ερικ Πόπε, κάνοντας πρεμιέρα στην Berlinale δυο χρόνων νωρίτερα, αποδίδει, με μια κομμένη ανάσα, την τρομοκρατική ενέργεια στο νησάκι της Ουτόγια, στις 22 Ιουλίου 2011, όταν, σε παράλληλη επίθεση με το Οσλο, ο ακροδεξιός Αντερς Μπρέιβικ επιτέθηκε, μόνος με την καραμπίνα του, στα 500 παιδιά που παραθέριζαν στην κατασκήνωση του σοσιαλδημοκρατικού κόμματος, σκοτώνοντας συνολικά 77 άτομα, τα περισσότερα εφήβους.

Ο Πόπε κάνει μια ταινία καλλιτεχνικά φιλόδοξη: ένα αγωνιώδες μονοπλάνο 72 λεπτών, συναισθηματικά καθηλωτικό, που, σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, μέσα από τα μάτια της 18χρονης Κάτια, αποδίδει τη φρίκη της επίθεσης, το κυνηγητό στο δάσος και την παραλία του μικρού νησιού, καθώς τα παιδιά προσπαθούν να κρυφτούν από τη μαυροντυμένη φιγούρα με το όπλο, βλέποντας τους φίλους τους, μετά από κάθε ριπή, να πέφτουν νεκροί στο χώμα. Από την άλλη πλευρά, η τεχνική δεινότητα και η επιθυμία της απόδοσης των ακραίων συναισθημάτων της στιγμής με ακρίβεια, μετατρέπουν την ταινία σε μια καταιγιστική, βιντεογκεϊμίστικη περιπέτεια, στερώντας της την πολιτική της διάσταση – η έμφαση πέφτει στον αγώνα επιβίωσης, ενώ τα κίνητρα κι οι διασυνδέσεις του Μπρέιβικ χάνονται, σαν αυτό να ήταν ένα θρίλερ μυθοπλασίας κι όχι ένα από τα φρικιαστικότερα συμβάντα της πρόσφατης ιστορίας.

Το κλαμπ των χωρισμένων

(Divorce club, Γαλλία, 2020, 108')

σκηνοθεσία: Μισέλ Γιουν

ηθοποιοί: Αρνό Ντικρέ, Φρανσουά-Ξαβιέ Ντεμεζόν, Οντρέ Φλερό

Επειτα από πέντε χρόνια γάμου, ο Μπεν βλέπει τη ζωή του να καταρρέει: η γυναίκα του τον εγκαταλείπει, κοινή θέα, για τον διευθυντή της, οι παρέες τους του γυρίζουν την πλάτη, η μοναξιά τον κυριεύει. Ωσπου ο Πατρίκ, ένας παλιόφιλος που επίσης μόλις έχει πάρει διαζύγιο, τον καλεί να συγκατοικήσουν στην υπερπολυτελή έπαυλή του, μια παιδική χαρά για εργένηδες. Καθώς το σπίτι γεμίζει όλο και περισσότερους χωρισμένους που θέλουν να γιορτάζουν κάθε μέρα, ο Μπεν γνωρίζει τη Μαριόν κι αρχίζει να την ερωτεύεται. Κρυφά, καθώς μια σχέση θα σήμαινε τον εξοστρακισμό από τον «παράδεισο» της βίλας των διαζευγμένων. Ο κωμικός ηθοποιός Μισέλ Γιουν (συμπρωταγωνιστής του Ζαν Ρενό στο «Ο Σεφ κι ο Σεφ του»), υπογράφει σκηνοθετικά (μετά το «Είναι τρελοί αυτοί οι Γάλλοι» του 2013), μια ταινία... χωρισμένη στα δύο: χαριτωμένη και μάλλον πρωτότυπη όσο ακολουθεί τη διαδρομή του Μπεν, χοντροκομμένη και φαρσική όσο μένει στο σπίτι.


 

 


 

ΣΙΝΕΜΑ
Το «Tenet» δεν ήταν μια καλή αρχή...
Σε κάθε σπουδαίο σκηνοθέτη «επιτρέπονται» και μία και πολλές αποτυχίες κι αυτή εδώ μάλλον είναι η χειρότερη, ώς τώρα, ταινία του Κρίστοφερ Νόλαν – και πάλι καλύτερη από πολλές αποτυχίες λιγότερο δημιουργικών,...
Το «Tenet» δεν ήταν μια καλή αρχή...
ΣΙΝΕΜΑ
Γαλλική κομεντί με ερωτεύσιμη Μαστρογιάνι
Λες κι ο Κριστόφ Ονορέ («Chansons d’ amour», «Plaire, aimer et courir vite») έχει οικειοθελώς επωμιστεί το βάρος τού να παρατείνει στις επόμενες δεκαετίες τη γαλλική παράδοση του ρομαντισμού, του έρωτα που...
Γαλλική κομεντί με ερωτεύσιμη Μαστρογιάνι
ΣΙΝΕΜΑ
Ρομαντική κομεντί του Κλαπίς και το αριστούργημα του Γκοντάρ
Ο Ρεμί είναι ένας νεαρός εργάτης σε φορτοεκφορτώσεις – οι συνάδελφοί του απολύονται, ο ίδιος προβιβάζεται, αλλά δεν μπορεί ν’ αποτινάξει από πάνω του την ενοχική θλίψη που τον κατακλύζει.
Ρομαντική κομεντί του Κλαπίς και το αριστούργημα του Γκοντάρ
ΣΙΝΕΜΑ
«Αν αυτή είναι η πραγματικότητα, χάρισμά σας»
Επί 5 δεκαετίες υποστηρίζει την αριστερή ιδεολογία στο σινεμά του ο σπουδαίος Κεν Λόουτς, ασφαλώς και στη νέα του ταινία «Εγώ, ο Ντάνιελ Μπλέικ», βραβευμένη με Χρυσό Φοίνικα. Ανθρωπος με πάθος και ευαισθησίες,...
«Αν αυτή είναι η πραγματικότητα, χάρισμά σας»
ΣΙΝΕΜΑ
Μαύρη κωμωδία για την ισότητα των φύλων
Μια από τις μεγάλες φετινές αποκαλύψεις του ευρωπαϊκού σινεμά, η «Ανωτέρα βία» του Ρούμπεν Οστλουντ, πρόταση της Σουηδίας για το Ξενόγλωσσο Οσκαρ, είναι ένα πιο σαρδόνιο «Gone Girl». Με οξυδέρκεια και χιούμορ,...
Μαύρη κωμωδία για την ισότητα των φύλων
ΣΙΝΕΜΑ
Πληθωρικό love story στον κόσμο της νύχτας
Ο Νίκος Τριανταφυλλίδης υπογράφει με τους «Αισθηματίες» την καλύτερη ταινία του υπηρετώντας με πάθος και ρομαντισμό την κινηματογραφική του εμμονή με το νουάρ. Ταινία προσεγμένη στις λεπτομέρειές της, γεμάτη...
Πληθωρικό love story στον κόσμο της νύχτας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας