Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Εχω την ιδεολογία που φέρουν οι ταινίες μου»

Ο Τάσος Ψαρράς επιστρέφει στην ΕΡΤ με μια νέα τηλεοπτική σειρά βασισμένη στο μυθιστόρημα του Στράτη Μυριβήλη «Η ζωή εν τάφω»

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Εχω την ιδεολογία που φέρουν οι ταινίες μου»

  • A-
  • A+

Ο σκηνοθέτης επιστρέφει στην ΕΡΤ με ακόμα μια τηλεοπτική σειρά, «Η ζωή εν τάφω», βασισμένη στο μυθιστόρημα του Στράτη Μυριβήλη. Ιδιαίτερα απαιτητική σειρά εποχής που απασχόλησε 2.000 συντελεστές, από τεχνικούς μέχρι κομπάρσους και 157 ηθοποιούς. Παίζουν οι Δημήτρης Μοθωναίος, Χριστίνα Χειλά, Γιάννης Μπέζος, Ράνια Οικονομίδου, Γιώργος Αρμένης, Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Δημήτρης Ημελλος κ.ά.

Από το «Δι’ ασήμαντον αφορμή», την πρώτη του ταινία που γυρίστηκε μέσα στη χούντα, μέχρι σήμερα μεσολάβησαν κι άλλες πολλές όπως το «Εργοστάσιο», το «Καραβάν Σαράι», αλλά και τηλεοπτικές σειρές που παίχτηκαν με επιτυχία, ανάμεσά τους «Το μπουλούκι», «Ασημίνα Λαΐου», «Ο Πρίγκιπας», «Ο θησαυρός της Αγγελίνας», «Καρυωτάκης».

Ο Τάσος Ψαρράς επιστρέφει στην ΕΡΤ με μια νέα τηλεοπτική σειρά βασισμένη στο μυθιστόρημα του Στράτη Μυριβήλη «Η ζωή εν τάφω». Πριν από μερικές μέρες ο σκηνοθέτης βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών για τη σκηνοθεσία και παραγωγή της αξιόλογης σειράς ντοκιμαντέρ «Εποχές και Συγγραφείς» στην ΕΡΤ. Τον συναντήσαμε στην Παιανία -ήρθε λασπωμένος από τα... χαρακώματα- και μιλήσαμε μαζί του γι’ αυτή την καινούργια δουλειά και όχι μόνο.

• «Η ζωή εν τάφω», δηλαδή η ζωή εν... τάφρω; Η ζωή στα χαρακώματα την άνοιξη του ’17 όταν η Ελλάδα μπαίνει στον Μεγάλο Πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ.

Η ζωή που σέρνεται στο χώμα, η ζωή μέσα στη λάσπη, το κρύο, τις αρρώστιες. Η αφήγηση στο βιβλίο είναι γραμμική αλλά με πολλά φλας μπακ. Προσπάθησα να ενώσω τους χρόνους, να αναπτύξω το εύρημα του συγγραφέα, τις επιστολές. Στο κέντρο υπάρχει η ερωτική ιστορία, αλλά συγχρόνως -ήσυχα, χωρίς «φωνασκίες»- παρακολουθούμε την κοινωνική, πολιτική ζωή στη Μυτιλήνη και στη χώρα.

Την κρίσιμη σχέση του Βενιζέλου με τον Κωνσταντίνο, το κίνημα Εθνικής Αμυνας, την αναγκαστική εμπλοκή μας στον πόλεμο, τον ρόλο των εργατικών σωματείων, τη στάση του Τύπου, τον απόηχο της μπολσεβίκικης επανάστασης, την από τότε σύνδεση των εθνικών μας συμφερόντων με αυτά των Ευρωπαίων.

Το ενδιαφέρον είναι πως δεν πρόκειται απλώς για ένα επικό μυθιστόρημα. Υπάρχει διάχυτη η μεταφυσική του Αιγαίου όπως θα έλεγε ο Ελύτης. Οταν σημάνουν οι καμπάνες του πολέμου ο Αντώνης Κωστούλας θα φύγει με την αιγαιοπελαγίτικη Μεραρχία στο Μοναστήρι, θα την ακολουθήσει ώς το ύψωμα 908 που δεν είναι άλλο από την περίφημη μάχη του Σκρα που έκρινε τον πόλεμο.

• Η σειρά πηγαινοερχόταν για έγκριση από την ΕΡΤ δέκα χρόνια. Γιατί;

Το αστείο είναι πως πρόκειται για δική της πρόταση. Μετά την επιτυχία του Καρυωτάκη μάς ζήτησε ένα μεγάλο θέμα, τον Καζαντζάκη ή τον Μυριβήλη. Η έρευνα ξεκίνησε το 2009, κι επειδή το μυθιστόρημα ακολουθεί την πρωτοπρόσωπη αφήγηση έπρεπε να γίνει μια γερή διασκευή, να γραφτούν διάλογοι, να ζωντανέψουν οι ήρωες. Στο διάστημα αυτό αλλάζει η κυβέρνηση, ωστόσο η νέα διοίκηση της ΕΡΤ επιθυμεί να γίνει η σειρά. Αφοσιώνομαι κι αρχίζω να δουλεύω τα σενάρια.

Στο μεταξύ παραιτείται ο γενικός διευθυντής της ΕΡΤ, ο επόμενος δηλώνει πως δεν θέλει σίριαλ, ούτε το δικό μου, ούτε του Μανουσάκη «Ουζερί Τσιτσάνης», το οποίο, τελικά, έγινε ταινία. Το ’12 ένας νέος διευθυντής ανακαλύπτει στις προτάσεις για τη «Ζωή εν τάφω» και αποφασίζει ότι τη θέλει. Συνεχίζω την προετοιμασία όμως αλλάζει ξανά η διεύθυνση, μετά πέφτει στην ΕΡΤ το «μαύρο». Το 2015 ο Τσακνής μού προτείνει τις «Εξι νύχτες στην Ακρόπολη» του Σεφέρη. Αρνούμαι, καθώς δεν είχα μελετήσει καλά το θέμα.

Συνεχίζω την έρευνα πάνω στο έργο του Μυριβήλη και την εποχή, ενώ τα πράγματα στην ΕΡΤ είναι δύσκολα. Κάποια στιγμή επανεκτιμούν την πλήρη πρόταση για τη σειρά και την εγκρίνουν. Υπολογίζαμε ότι στις 15 Μαΐου θα ξεκινήσουν τα γυρίσματα, αλλά μεσολαβεί η φονική πυρκαγιά στο Μάτι και οι αρχές απαγορεύουν κάθε χρήση πυρός στην ύπαιθρο. Αυτό είχε αποτέλεσμα να ξεκινήσουμε τον Ιούλιο, όπου πέσαμε πάνω σε βροχές.

Τώρα βρισκόμαστε στον 7ο μήνα γυρισμάτων, οι καθυστερήσεις έβγαλαν έξω από τον προγραμματισμό αρκετούς ηθοποιούς που είχαν κλείσει άλλες δουλειές. Λύνουμε όλα τα προβλήματα με ψύχραιμα, προσεκτικά βήματα.

• Με τόσα πολλά εξωτερικά -το 70% των γυρισμάτων- δεν δυσκολευτήκατε στη σκηνογραφική αναπαράσταση της εποχής;

Η προεργασία ήταν σκληρή, απαιτητική, η εύρεση χώρων η πρώτη μεγάλη δυσκολία. Αξιοποιήσαμε ό,τι υπήρχε από το Λαύριο μέχρι την Ελευσίνα, σπίτια, δρόμους, λιμάνια. Μιλάμε για έναν πόλεμο μακρινό, σε μια περίοδο όπου υπάρχει έλλειψη σχετικού βεστιαρίου. Από τα αξεσουάρ μέχρι τα όπλα και τις στρατιωτικές στολές, ελληνικές και γαλλικές.

Το λεγόμενο ντρέσινγκ του χώρου είναι σημαντικό, η σκηνογραφία πρέπει να είναι πιστή, να δίνει πληροφορίες, από το τραπέζι και το κάδρο μέχρι τα άλογα, τα κάρα, τα αυτοκίνητα, τα πλοία.

Στην Ελλάδα, αν εξαιρέσουμε κάποιους δρόμους της Πλάκας και τα νησιά μας, δεν έχουμε χώρους που να αποτυπώνουν την εποχή. Κάναμε πολλά γυρίσματα στην Αττική, στα Κορέστεια της Καστοριάς αλλά και στην Αγιάσο και τη Συκαμιά της Μυτιλήνης απ’ όπου ξεκινάει η σειρά, σκηνές που αποτυπώνουν την ειρηνική ζωή στον τόπο καταγωγής του ήρωα αλλά και του συγγραφέα, πριν φτάσουμε στον πόλεμο.

• Για τις σκηνές των μαχών έχετε σκάψει χαρακώματα, ορύγματα, έχετε οργανώσει ουδέτερη ζώνη...

Στο στούντιο έχεις τον έλεγχο, το έξω και μάλιστα σε διάφορες πόλεις είναι ρίσκο. Ο Δήμος Παιανίας μάς παραχώρησε μια μεγάλη έκταση σχεδόν30 στρεμμάτων όπου σκάφτηκε το έδαφος, έγιναν χαρακώματα με σκάλες, σακιά, ξύλινες κατασκευές, αμπριά και σκηνές στα μετόπισθεν.

Το έργο είναι πολυπρόσωπο, είδα 800 ηθοποιούς πριν από το τελικό κάστινγκ. Τα πρόσωπα έπρεπε να φέρουν δείκτη της εποχής και μάλιστα με ταξικά χαρακτηριστικά, φυσιογνωμίες αστικής και λαϊκής καταγωγής.

• Στην τηλεόραση αλλά και στον κινηματογράφο, αναγνωρίζει κανείς στη δουλειά σας ένα κοινό στοιχείο στο ύφος, την αισθητική της δραματουργίας.

Εγώ θα πρόσθετα και στην ιδεολογία αν η λέξη δεν οδηγεί σε... παρεξηγήσεις. Δεν μπορώ να υπολογίσω πόσες σειρές έχω κάνει, γνωρίζω όμως τον αριθμό των επεισοδίων που έχω γυρίσει συνολικά: 214. «Η ζωή εν τάφω» περιέχει ουσιαστικά 16 κινηματογραφημένα επεισόδια, δηλαδή εννέα ταινίες εποχής...

Βασικός άξονας στη δουλειά μου είναι οι άνθρωποι που στα μετόπισθεν παλεύουν για να υπάρξουν μέσα από μια μόνιμη σύγκρουση με ό,τι ονομάζουμε οργανωμένα συμφέροντα. Ο αγωνιστής της ζωής είτε είναι ποιητής είτε ένας παμπόνηρος χωρικός όπως ο «Πρίγκιπας». Οι συνθήκες είναι που δημιουργούν τη δράση και κάνουν τα πρόσωπα ν’ αναζητούν ανάσα ζωής. Ολες οι δουλειές μου, οι καλές ή οι λιγότερο καλές, κινούνται γύρω απ’ αυτό το αιτούμενο.

• Δεν επιλέγετε τη σύγχρονη εποχή αλλά περιόδους και πρόσωπα που συνδέονται μ’ ένα ιστορικό παρελθόν.

Η ελληνική λογοτεχνία είναι δεξαμενή θησαυρών. Πιστεύω πως ένα τηλεοπτικό ψυχαγωγικό πρόγραμμα πρέπει να έχει και παιδευτικό χαρακτήρα. Στη «Ζωή εν τάφω» εντοπίζεις αυτό το στοιχείο. Στόχος μου δεν είναι να κλείνομαι στην οικογένεια, στα δράματα που συντελούνται μέσα στο σαλόνι. Θέλω ν’ ανοίγει η εικόνα προς τα έξω, προς την κοινωνία και τις εποχές, να φωτίζονται -όσο χρειάζεται, χωρίς φωνές- τα μεγάλα γεγονότα και η επίδρασή τους.

• Τέτοιες σειρές θα μπορούσαν σήμερα να γυριστούν στην ιδιωτική τηλεόραση;

Το θεωρώ δύσκολο, αλλά εδώ υπογραμμίζεται και η μεγάλη ευθύνη της δημόσιας τηλεόρασης. Πριν από δέκα χρόνια η ΕΡΤ παρουσίαζε έξι σίριαλ βασισμένα στην ελληνική πεζογραφία. Το εθνικό τηλεοπτικό δίκτυο, πέρα από την ειδησεογραφική του αποστολή, έχοντας ως ατμομηχανή ένα πλούσιο λογοτεχνικό έργο μπορεί να παρουσιάσει εξαιρετική μυθοπλασία.

Δεν είναι τυχαίο που όταν έγινε γνωστό ότι η σειρά προχωράει, φίλοι κινηματογραφιστές μού ευχήθηκαν να πετύχει. Ολοι θέλουμε καλές τηλεοπτικές δουλειές στην ΕΡΤ, όχι μόνον εγώ. Ενα καλό σίριαλ ενισχύει και τα δελτία ειδήσεων, ο «Καρυωτάκης» παραλάμβανε 1,3% τηλεθέαση και έφτανε μέχρι το 15,16%. Αλλά για μένα το ζήτημα δεν είναι η τηλεθέαση. Η ΕΡΤ οφείλει να ανταποδώσει την οικονομική στήριξη που παρέχουμε με πρόγραμμα ουσιαστικής ψυχαγωγίας.

• Η ΕΡΤ είναι σαν σπίτι σας, έχετε κάνει σ’ αυτήν πολλές δουλειές.

Γι’ αυτό και εξεπλάγην που ούτε ένας άνθρωπος της ΕΡΤ -εξαιρουμένου του Χρήστου Λεοντή- επικοινώνησε για μια καλή κουβέντα όταν, προ ημερών, βραβεύτηκα από την Ακαδημία... Πιστεύω πραγματικά στις δυνατότητές της καθώς εκκρεμεί πάντα η ανάγκη επικοινωνίας της με το κοινό.

Σ’ αυτή τη σχέση δεν υπεισέρχεται η λέξη κέρδος, οργανωμένο συμφέρον, κρυφή διαφήμιση. Μια συχνή κατηγορία προς την ΕΡΤ είναι ότι την πληρώνουμε. Ε, λοιπόν, λίγοι ξέρουν ότι πολύ περισσότερο πληρώνουμε την ιδιωτική τηλεόραση μέσα από τα κέρδη της διαφήμισης του προϊόντος που πουλάει. Δεν έχω κάτι με τους ιδιώτες, αλλά έπειτα από όλα όσα βιώσαμε τα χρόνια της κρίσης, μπορεί κανείς να βλέπει κριτικά καναλάρχες, παραγοντισμούς και άλλα τέτοια.

• Πιστεύετε πως η ΕΡΤ «αισθάνεται» και συμπεριφέρεται ως δημόσια ή ως κρατική τηλεόραση;

Μετά από δύσκολες στιγμές ανακτά σιγά σιγά τις δυνάμεις της. Περιμένουμε περισσότερα πράγματα σ’ όλα τα επίπεδα. Καταρχάς την αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών. Η σειρά που κάνουμε είναι προσεγμένη σ’ όλες τις πτυχές της. Περιμέναμε η προβολή της να γίνει με τους ίδιους όρους. Ε, αυτό που τραβήξαμε δεν μπορεί να προβληθεί με high definition -δεν επιλέγεται γι’ αυτά τα προγράμματα- ενώ υπάρχει η τεχνογνωσία, ο κατάλληλος εξοπλισμός.

Η ΕΡΤ δεν χρειάζεται να μιμείται εκπομπές για να έχει τηλεθέαση. Η ίδια μπορεί να σχεδιάσει έναν γενικό χάρτη προγράμματος αντί να περιμένει προτάσεις από τους παραγωγούς όπως γίνεται τώρα. Αρκεί η πολιτική ηγεσία να εμπιστευτεί ικανά στελέχη, πέρα από κομματικές σκοπιμότητες, ημετέρους κ.λπ. Πάντως πρέπει να ομολογήσω πως στα 40 χρόνια που δουλεύω εκεί ποτέ κανείς δεν με πλησίασε με διάθεση δούναι και λαβείν.

• Η συνήθης κριτική αφορά το πακτωμένο δυσκίνητο δημοσιοϋπαλληλικό πνεύμα που εμποδίζει την ΕΡΤ να γίνει επιδραστική, ανταγωνιστική.

Εγώ εντοπίζω μια άλλη δυσλειτουργία. Είκοσι χρόνια κάνω τη σειρά «Εποχές και συγγραφείς», βιογραφίες συγγραφέων σε σχέση με το ιστορικό γίγνεσθαι, καθώς πιστεύω ότι η τέχνη δεν είναι ένα αφηρημένο νεφέλωμα αποκομμένο από την κοινωνία. Για άσχετους λόγους βρίσκομαι στη Γεωργία και ο πρόεδρος ενός πανεπιστημίου μού εξηγεί ότι διδάσκουν την ελληνική γλώσσα. Με οδηγεί σε μια αίθουσα διδασκαλίας και βλέπω το μάθημα των Ελληνικών να γίνεται με εποπτικό υλικό την εκπομπή που έχω κάνει για τον Σικελιανό. Ηταν για μένα μια ευτυχισμένη στιγμή.

Η ΕΡΤ διαθέτει ένα τεράστιο ιστορικό εποπτικό υλικό -δεν εννοώ μόνο τις δικές μου εκπομπές- που θα μπορούσε σε συνεργασία με τα υπουργεία Παιδείας και Πολιτισμού να αποτελέσει εξαιρετικό εκπαιδευτικό βοήθημα σε σχολεία ή πανεπιστήμια. Μου εξηγούσε μια καθηγήτρια πόσο ελκυστικό και κατανοητό γίνεται το μάθημα στους φοιτητές όταν υπάρχει η δύναμη της εικόνας. Υπάρχει μια παράλογη αίσθηση ιδιοκτησίας που εμποδίζει υπουργεία και οργανισμούς να συνεργαστούν σ’ αυτό. Βάζουν και το θέμα πνευματικών δικαιωμάτων.

Εγώ λέω: πάρτε τα όλα. Κάθε μήνα στέλνω δεκάδες cd εκπομπών σε σχολεία από το βόρειο άκρο της χώρας μέχρι το νοτιότερο. Χτες μου ζητούν τον Αρη Αλεξάνδρου, σήμερα τον έχω στείλει. Η μετεγγραφή πια απαιτεί ελάχιστο χρόνο.

Φοβάμαι πως οι νέοι δεν ξέρουν τον «Δράκο»

• Πώς κερδίζει κανείς το τηλεοπτικό κοινό στον κόσμο της διαδικτυακής παντοκρατορίας;

Το τηλεοπτικό κοινό είναι ευρύτερης ηλικιακής και κοινωνικής γκάμας. Ομως η τηλεόραση είναι αγαθό που ανήκει στο εποικοδόμημα. Πριν απ’ αυτό προηγούνται το φαγητό, το ντύσιμο, η περίθαλψη. Ο άνθρωπος αφού τα εξασφαλίσει θα καθίσει να δει τηλεόραση. Κερδίζεις τον τηλεθεατή όταν τον εκπαιδεύεις να γίνει ισότιμος συνομιλητής, όταν του επιτρέπεις να διεκδικήσει το καλύτερο και το ποιοτικότερο, να απαιτήσει από τη δική του τηλεόραση πρόσβαση στη γνώση της Ιστορίας, του πολιτισμού.

Παλιά όταν ακούγαμε κλασική μουσική στο ραδιόφωνο αναρωτιόμασταν ποιος πέθανε... Επαναπαυόμαστε στο ψέμα ότι το ντοκιμαντέρ, οι μεγάλες ορχήστρες απωθούν τον τηλεθεατή. Κι έτσι συντηρούμε την αποξένωση ενός μεγάλου τμήματος της κοινωνίας από τα πνευματικά αγαθά. Αν δεν φύγουμε απ’ αυτή τη λογική, αν δεν κάνουμε τον πολίτη να καταλάβει ότι το πνευματικό αγαθό προορίζεται ακριβώς γι’ αυτόν κι όχι για κάποιον ειδήμονα κουλτουριάρη, θα αποτυγχάνουμε.

• Επαναφέρετε έννοιες προερχόμενες από τη μαρξιστική ορολογία όπως «βάση και εποικοδόμημα». Σήμερα πώς προσδιορίζεστε πολιτικά;

Μα δεν έχει αλλάξει τίποτα στις σχέσεις παραγωγής, άρα νόμιμα μιλάμε για βάση και εποικοδόμημα. Δεν μου αρέσουν τα τσιτάτα, δεν ξέρω πού βρίσκεται σήμερα η Αριστερά. Το πολιτικό μου στίγμα διαφαίνεται μέσα από τη δουλειά μου.

Οποια ιδεολογία φέρουν ή δεν φέρουν οι ταινίες μου, αυτό είμαι. Ποτέ δεν με ενδιέφερε ως σκηνοθέτη να πω «ο τάδε είναι έτσι», αλλά «ο τάδε μέσα στις συγκεκριμένες συνθήκες συμπεριφέρεται έτσι». Δεν μπορώ να κάνω μεγαλόπνοες κρίσεις, δεν είμαι πολιτικός διανοούμενος. Αλλά παραμένω αισιόδοξος. Οσο διαιωνίζεται η κοινωνική σύγκρουση, το αίτημα για το δίκαιο θα ανανεώνεται.

• Εχετε χρόνια να σκηνοθετήσετε στον κινηματογράφο...

Κάτι σκέφτομαι, αλλά δεν είναι ακόμα ανακοινώσιμο. Στον κινηματογράφο υπάρχει ένας ισχυρός τομέας που τον ξεχνάμε και λέγεται παραγωγή και εκμετάλλευση. Κάποιος πολιτικός είπε κάποτε: «Θέλετε να χρηματοδοτήσω τις ταινίες σας; Πολύ ευχαρίστως, δείξτε μου τα "σούπερ μάρκετ" που διαθέτετε για να πουλήσετε το προϊόν σας»... Στην Ελλάδα γυρίζονται ταινίες που όμως δεν παίζονται.

Υπάρχει τεράστιο πρόβλημα διανομής. Οταν δεν διατίθεται αίθουσα για τον Ελληνα σκηνοθέτη, ποιος και πού θα δει την ταινία; Είναι σαν να μην υπάρχει. Εγγράφεται απλώς στο βιογραφικό του σκηνοθέτη. Ξέρεις πότε παίζονται οι ελληνικές ταινίες; Σε κάποιο κενό που μπορεί να δημιουργηθεί στις αίθουσες χωρίς να έχει προηγηθεί καμιά ενημέρωση, διαφήμιση.

• Διαθέτουμε καλούς σεναριογράφους;

Τα περισσότερα σενάρια που μου στέλνουν είναι κακά. Ομως ποιο είναι το καλό σενάριο; Κι επειδή μιλάμε για εφαρμοσμένες τέχνες, το σενάριο δεν είναι κάτι αυθύπαρκτο, εμφανίζεται μέσα από μια πρακτική και κρίνεται εκ του αποτελέσματος. Κάποτε με κάλεσαν να κάνω μια διάλεξη περί σεναρίου κι ενώ είχα ετοιμαστεί, αρνήθηκα. Δεν ξέρω ποιο είναι το καλό σενάριο.

Ισως είναι αυτό που εκφράζει τον δημιουργό, αυτό που δεν τον αφήνει σε ησυχία, δεν του επιτρέπει να ξεκουραστεί. Οταν έκανα τις ταινίες μου ήταν αδύνατον να σταματήσω, να πάρω ανάσα. Ημουν μέσα σε κάτι που έτρεχε... Δεν έχω απωθημένα. Αισθάνομαι πως μεγάλο μέρος της δουλειάς μου έπιασε τόπο. Οι εποχές τρέχουν και παίρνουν ή δεν παίρνουν μαζί τους πράγματα. Εμείς μεγαλώσαμε με τον «Δράκο» του Κούνδουρου, οι νέοι φοβάμαι πως δεν τον ξέρουν. Τα παιδιά μου τρέχουν στο ίντερνετ, αδυνατώ να τα φτάσω, και ανακαλύπτουν ήρωες που δεν τους ξέρω.

• Τους δικούς σας ήρωες θα τους μάθουν ποτέ; Τους ήρωες της νιότης σας, αυτούς που σας ενέπνευσαν, αυτούς που αγαπήσατε;

Μάλλον όχι, καλούνται να δημιουργήσουν τους δικούς τους ήρωες. Κι αυτό λέγεται ζωή.

 

ΣΙΝΕΜΑ
Νέες ταινίες από γνωστούς σκηνοθέτες
Ο κινηματογράφος είναι πια η μοναδική τέχνη που στηρίζεται από το κράτος στην Ελλάδα. Λίγες μέρες πριν από το τέλος της χρονιάς, μετά την ΕΡΤ ανακοίνωσε και το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου εγκρίσεις νέων...
Νέες ταινίες από γνωστούς σκηνοθέτες
ΣΙΝΕΜΑ
Από κίνημα σε πεζόδρομο, θεσμός σε θερινό σινεμά
Σε αυτόνομο πυρήνα πολιτισμού και ζηλευτό χώρο καλλιέργειας της κινηματογραφοφιλίας έχει εξελιχθεί η Κινηματογραφική Λέσχη των εργαζομένων της ΕΡΤ3 στη Θεσσαλονίκη. Ξεκίνησε την περίοδο του «μαύρου» στην ΕΡΤ...
Από κίνημα σε πεζόδρομο, θεσμός σε θερινό σινεμά
ΣΙΝΕΜΑ
Η πιο φινετσάτη κυρία της οθόνης
Γοητευτική, κομψή, φινετσάτη, με χιούμορ, αξιοπρεπής και διακριτική στη ζωή και στην τέχνη της. Σε ηλικία 80 ετών η χαρισματική ηθοποιός Λίλυ Παπαγιάννη πέθανε χθες το πρωί έπειτα από σοβαρό πρόβλημα υγείας...
Η πιο φινετσάτη κυρία της οθόνης
ΣΙΝΕΜΑ
Εδώ είναι Βαλκάνια;
Καθώς οι ταινίες, ειδικά ενός ανέκαθεν πολιτικά συνειδητοποιημένου και μάχιμου φεστιβάλ όπως η Berlinale, δίνουν όλο και μεγαλύτερη σημασία στην έννοια και τις προεκτάσεις της ταυτότητας, εθνικής, φύλου,...
Εδώ είναι Βαλκάνια;
ΣΙΝΕΜΑ
Από την εργατική τάξη στο Χόλιγουντ
Αντίο στον σπουδαίο Βρετανό ηθοποιό Άλμπερτ Φίνεϊ. Επί πολλές δεκαετίες έπαιξε τα πάντα, εκλεκτικός και την ίδια στιγμή ανοιχτός, πήρε μια μεγάλη θεατρική παράδοση και τη γονιμοποίησε με τις ρίζες του, της...
Από την εργατική τάξη στο Χόλιγουντ
ΣΙΝΕΜΑ
Η πολυπολιτισμική εικόνα της βίας
Εχοντας φτάσει σχεδόν στη μέση της Berlinale, οι ταινίες που έχουν ξεχωρίσει είναι λίγες, αλλά δυνατές σαν γροθιές, ή ακόμα πιο πολύ, αφού η καθεμιά τους προσεγγίζει τη βία μ’ έναν τρόπο κοντινό στην κουλτούρα...
Η πολυπολιτισμική εικόνα της βίας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας