Στις 4/5/2015, στην αίθουσα εκδηλώσεων του Ωδείου Φίλιππος Νάκας, οι φλαουτίστες Ανα Τσιφού (Ana Chifu) και Ζαχαρίας Ταρπάγκος, ο πιανίστας Στέφανος Νάσος, ο τσελίστας Αγγελος Λιακάκης και η αρπίστρια Μαρία Μπιλντέα πρότειναν μια συναυλία μουσικής δωματίου επικεντρωμένη στο ρεπερτόριο του φλάουτου.
Οι καλοδιαλεγμένες επιλογές ρεπερτορίου αναπτύχθηκαν χρονολογικά από τον ύστερο ρομαντισμό έως τη δεκαετία του 1980, περνώντας διαδοχικά από την αφηγηματική μουσική εικονογραφία στον εμπρεσιονισμό και τις ατμοσφαιρικές αναβιώσεις/οικειοποιήσεις του στα μεταπολεμικά χρόνια.
Πρώτα ακούστηκαν η Σονάτα για φλάουτο και πιάνο «Ούντινε» (1882) του Γερμανού Καρλ Ράινεκε και η σύνθεση «Αρχαία μετάλλια» (1916) του Γάλλου Φιλίπ Γκομπέρ. Γραμμένη για φλάουτο, βιολί και πιάνο, η δεύτερη παίχτηκε από δύο φλάουτα και πιάνο. Συνθέσεις κυρίαρχα μελωδικές, με σαφή, στέρεη δομή και αβίαστο ρευστό ειρμό και δόθηκαν με ευγένεια, ρυθμική ζωντάνια, χυμώδη ήχο και ηδονικά εύπλαστη φραστική.
Ακολούθησε η εμβληματική για τον εμπρεσιονισμό «Σύριγξ» του Ντεμπισί, που ακούστηκε «σαν από μακριά», παιγμένη από διπλανό χώρο.
Στο δεύτερο μέρος δόθηκαν δύο ιδιαίτερα έργα μεταπολεμικού εμπρεσιονισμού με χρωματισμένα οικολογικές ανησυχίες, βγαλμένα από την πένα δύο χρονολογικά μακρινών επιγόνων του Γάλλου συνθέτη.
Πρώτο ακούστηκε, στην εκδοχή για φλάουτο και άρπα, το μεταφυσικής έμπνευσης «Προς τη θάλασσα» (1981/89), που έγραψε ο Ιάπωνας Τόρου Τακεμίτσου για την εκστρατεία της Greenpeace για τη διάσωση των φαλαινών, και δεύτερο το «Φωνή φάλαινας» (1971), για φλάουτο, τσέλο και ηλεκτρονικά ενισχυμένο πιάνο, που συνέθεσε ο Αμερικανός Τζορτζ Κραμπ, εμπνευσμένος από τις πρώτες ηχογραφήσεις των ηχητικών σημάτων που εκπέμπουν οι φάλαινες επικοινωνώντας μεταξύ τους υποθαλάσσια.
Μουσική ακραίας ρευστότητας που απαιτεί από τους μουσικούς δυνατή αίσθηση της μορφής και του υποδόριου μουσικού χρόνου, αποδόθηκε αιθέρια και ονειρικά.
Στο δεύτερο, ο συνθέτης επιτάσσει οι μουσικοί να φορούν μαύρες μάσκες και η αίθουσα να είναι βυθισμένη σε κορεσμένα γαλάζιο φως, προβλέπει συνεχείς εναλλαγές σύγχρονων ευρηματικών ηχητικών εφέ: φωνητική εκφορά μέσω του φλάουτου, σφυρίγματα, αλλοιώσεις του πιανιστικού ήχου, παίξιμο στην ακραία περιοχή του τσέλου κ.λπ.
Ολα αποδόθηκαν με ακρίβεια και προσήλωση, προσφέροντας ένα φανταστικό, υποβλητικό ακρόαμα.
«Μεγάλοι εξόριστοι» από τον ναζισμό
Στις 12/5/2015, το Ελληνικό Συγκρότημα Σύγχρονης Μουσικής (ΕΣΣΜ) υπό τον Θόδωρο Αντωνίου έδωσε μια συναυλία στην αίθουσα Δημήτρης Μητρόπουλος.
Υπό τον τίτλο «Οι μεγάλοι εξόριστοι», πρότεινε έργα Γερμανών και Αυστριακών μοντερνιστών συνθετών του Μεσοπολέμου, οι οποίοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη ναζιστική Γερμανία για να καταλήξουν στις ΗΠΑ, όπου συνεισέφεραν ποικιλοτρόπως σε διάφορες όψεις της μουσικής ζωής της χώρας.
«Διδακτικών» προθέσεων, η βραδιά πρόσφερε ένα πυκνό, περιεκτικό, ενδιαφέρον ενσταντανέ του μουσικού μοντερνισμού στο ζόρικο γερμανόφωνο περιβάλλον των παραμονών του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Συνοδευόμενη από την πιανίστρια Βίκυ Στυλιανού, η υψίφωνος Αρτεμις Μπόγρη απέδωσε ωραία και με αυτοπεποίθηση μια ποικίλη επιλογή, αγαπητών τραγουδιών (1925/42) του Κουρτ Βάιλ. Η βιολίστρια Στέλλα Τσάνη έπαιξε εξαιρετικά τον «Εβραϊκό χορό» για βιολί-πιάνο (1940) του Πάουλ Ντέσαου, ένα δύσκολο, παλλόμενο από ένταση, ερεθιστικά στριφνό κομμάτι φορτωμένο με βασανιστικά στρεβλωμένες μνήμες Κλέτσμερ. Ακολούθησε το σύντομο, νοσταλγικό «Νονέτο αρ. 1» για ενόργανο σύνολο (1939) του Χανς Αϊσλερ, σε μια εκτέλεση που ισορρόπησε αβίαστα τις καταβολές από τον Σένμπεργκ με το ρευστό συναίσθημα του κινηματογραφικού soundtrack.
Δεινός δεξιοτέχνης τρομπονίστας, ο Ρολάνδος Θεοδώρου δάμασε με άνεση τα απάνθρωπα δύσκολα, άκρως εξεζητημένα «Πέντε κομμάτια για τρομπόνι και πιάνο» (1967) του Ερνστ Κρζένεκ. Η βραδιά έκλεισε με τη μονόπρακτη όπερα «Εμπρός και πίσω» (1927) του Πάουλ Χίντεμιτ, που είχαμε δει παλαιότερα στην ΕΛΣ (2010). Το 20λεπτης διάρκειας έργο ερμήνευσαν ωραία η υψίφωνος Αρτεμις Μπόγρη, ο τενόρος Χρήστος Κεχρής και οι βαρύτονοι Βαγγέλης Μανιάτης και Σωτήρης Τριάντης.
-320x213.jpg)
