Η αντίστροφη μέτρηση άρχισε, το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης ανοίγει τις πύλες του σε πλήρη λειτουργία, πιλοτικά, τη Δευτέρα για να υποδεχτεί ομάδες σχολείων και από τις 28 Φεβρουαρίου για το κοινό με ελεύθερη είσοδο για ένα μήνα. Τώρα για πρώτη φορά γίνεται προσιτή η μόνιμη συλλογή του μουσείου, με έναν σημαντικό πυρήνα έργων Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών, όπως οι Στήβεν Αντωνάκος, Μπιλ Βιόλα, Ιλια και Εμίλια Καμπακόφ, Βλάσης Κανιάρης, Νίκος Κεσσανλής, Γιάννης Κουνέλλης, Σιρίν Νεσάτ, Λουκάς Σαμαράς, Μόνα Χατούμ, Γκάρι Χιλ, Χρύσα κ.ά.
Θα έχει αίσιο τέλος μια περιπέτεια 20 χρόνων; Από το 2000, που ορίστηκε η μόνιμη στέγη του στο πρώην εργοστάσιο ζυθοποιίας Φιξ στη Λεωφόρο Συγγρού -η ανακατασκευή του ολοκληρώθηκε τον Φεβρουάριο του 2014-, σε ένα λιτό αλλά υποβλητικό κτίριο 18.142 τ.μ., μέχρι σήμερα που παραμένει χωρίς καλλιτεχνικό διευθυντή.
Το ΕΜΣΤ, που όχι τυχαία χαρακτηρίζεται γεφύρι της Αρτας, δημιουργήθηκε χάρη στο όραμα της ιδρυτικής διευθύντριας Αννας Καφέτση, η οποία πάλεψε για να το ανοίξει, να συγκροτήσει τις συλλογές του και να το κρατήσει ζωντανό με σημαντικές εκθέσεις στο Ωδείο Αθηνών, στο Μέγαρο Μουσικής και σε άλλους χώρους φιλοξενίας. Η διάδοχός της Κατερίνα Κοσκινά λειτούργησε τον χώρο των περιοδικών εκθέσεων, έδωσε έμφαση στη διεθνοποίηση του μουσείου, με αποκορύφωμα την documenta 14, και εκπόνησε την οριστική μουσειογραφική και μουσειολογική μελέτη.
Και οι δύο είδαν την πόρτα εξόδου, με άκομψο τρόπο, από την εκάστοτε πολιτική ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού: η Α. Καφέτση το 2014, οπότε παύθηκε, και η Κ. Κοσκινά το 2018, οπότε δεν ανανεώθηκε η θητεία της. Τώρα το μουσείο ανοίγει με μεταβατικό διευθυντή, τον αρχιτέκτονα Δημήτρη Αντωνακάκη, τον οποίο συντρέχει η ιστορικός Τέχνης Συραγώ Τσιάρα, αναπληρώτρια διευθύντρια του Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης και του Πειραματικού Κέντρου Τεχνών – ΜΟΜus. Και οι δύο εργάστηκαν αμισθί για την έκθεση της μόνιμης συλλογής και την πλήρη λειτουργία του ΕΜΣΤ, αλλά δεν γνωρίζουμε ποιο θα είναι το μέλλον τους στο μουσείο, καθώς η θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή αναμένεται να προκηρυχτεί άμεσα με διαγωνισμό.
Το υπουργείο Πολιτισμού με ανακοινώσεις του τονίζει πως έχει διαθέσει περισσότερα από 40 εκατομμύρια ευρώ για την ανακατασκευή του κτιρίου του Φιξ, ενώ τρία εκατομμύρια ευρώ ήταν η δωρεά του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, και προχωράει στην πλήρη λειτουργία του, χωρίς ωστόσο να δίνει απαντήσεις για τα «συσσωρευμένα προβλήματα» που έχει επισημάνει το Σωματείο Εργαζομένων του ΕΜΣΤ. Το πιο σημαντικό από αυτά είναι η στελέχωση του μουσείου που «προχωράει με πολύ αργά βήματα και κυρίως μέσω της κινητικότητας ή των συμβάσεων ορισμένου χρόνου. Ετσι, παραμένουν δραματικά υποστελεχωμένα τμήματα κομβικά για τη λειτουργία του μουσείου, όπως το Τμήμα Οικονομικών Υπηρεσιών και Εμπορικής Διαχείρισης, το Τμήμα Διαχείρισης Πληροφοριακών και Επικοινωνιακών Εγκαταστάσεων και Εργαστηρίου Παραγωγής Ψηφιακών και Οπτικοακουστικών Εργων Τέχνης, το Τμήμα Παραγωγής Εκθέσεων και Πολιτιστικών Εκδηλώσεων κ.ά. Η μόνη ουσιαστική λύση για το συγκεκριμένο πρόβλημα είναι η άμεση κάλυψη των οργανικών θέσεων με μόνιμο προσωπικό και η αύξησή τους στις 154 από τις 88 (που προβλέπει ο υπάρχων ιδρυτικός νόμος)».
Δείχνει το πιλοτικό άνοιγμα του μουσείου στις 24 Φεβρουαρίου μια βεβιασμένη κίνηση να τηρηθούν τα χρονοδιαγράμματα ή μήπως είναι μια ευκαιρία να λυθούν όσα ζητήματα και εκκρεμότητες παραμένουν; Το «γεφύρι της Αρτας» δεν αντέχει άλλες θυσίες…
