Καινοφανείς καταστάσεις βιώνει το πολιτικό σύστημα από την αποφράδα 21η Νοεμβρίου 1995 και έπειτα, οπότε ο Ανδρέας Παπανδρέου εισάγεται εσπευσμένα στο Ωνάσειο με τα ούτως ή άλλως σοβαρά προβλήματα της υγείας του να επιδεινώνονται στο έπακρο. Ακολουθεί περίοδος ασταθούς αναμονής, ώσπου τον Ιανουάριο του ’96 υποκύπτει στις πιέσεις που του ασκούνται και παραιτείται από την πρωθυπουργία, δηλώνοντας ότι «τα προβλήματα της χώρας δεν μπορούν να περιμένουν».
Ασθμαίνον φαβορί στην κούρσα των δελφίνων θεωρείται ο αντ’ αυτού Ακης, ωστόσο το οργιάζον εσωπασοκικό παρασκήνιο και η κραυγαλέα υποστήριξη των συστημικών ΜΜΕ χρίζουν πρωθυπουργό το αουντσάιντερ Κώστα Σημίτη, που κυριαρχεί εφεξής στο Κίνημα με την ιδιότητα του νοικάρη. Ορκίζεται στις 22 Ιανουαρίου 1996 και μια βδομάδα αργότερα συνταράσσει τη χώρα η κρίση των Ιμίων και η υποτέλεια του «ευχαριστούμε τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής».
Νέκυιους ψαλμούς άδει απ’ άκρου εις άκρον η επικράτεια στο μνήμα του Ανδρέα, που πεθαίνει στις 23 Ιουνίου και κηδεύεται στις 26. Φερεπίφορος στο σύνδρομο του ενοικιαστή, όστις αρέσκεται να εμφανίζεται ως ιδιοκτήτης, ο Σημίτης προκηρύσσει εκλογές για τις 22 Σεπτεμβρίου, θεωρώντας την ευνοϊκή συγκυρία πρώτης τάξεως ευκαιρία να κατατροπώσει τον Μιλτιάδη Εβερτ, αντίπαλό του στο τιμόνι της Ν.Δ.
Αμφότεροι πασχίζουν για την εξουσία, πάσχουν παρά ταύτα από εξόφθαλμη αγοραφοβία. Βραδύγλωσσος ο ένας, περίφημος για τα παροιμιώδη του σαρδάμ ο δεύτερος, αδυνατούν να συνεγείρουν τα μεγάλα πλήθη. Ελλείψει χαρισματικών ηγετών, ο προεκλογικός αγώνας μεταφέρεται από το πεζοδρόμιο και τις πλατείες στις οθόνες της τηλεόρασης. Τα ιδιωτικά κανάλια παρέχουν άπλετο χρόνο, ασφαλώς με το αζημίωτο, στους δύο μονομάχους, οι οποίοι τον καταναλώνουν με όρους διαφημιστικής εκστρατείας. Πρόκειται για την πρώτη αναμέτρηση που καταγράφεται στα πολιτικά χρονικά ως «οι εκλογές του καναπέ».
Πρωτοσέλιδο κυριακάτικης εφημερίδας, τη μέρα της κάλπης, απεικονίζει σημείωμα, σαν αυτά που κολλάμε στο ψυγείο, με την υπενθύμιση «Να σηκωθώ από τον καναπέ». Εις μάτην! Θαρρώ πως η συντριπτική πλειονότης των Συνελλήνων έχει ριζώσει στον καναπέ, απ’ όπου δεν μετακινείται ούτε με γερανό. Οι επόμενες προεκλογικές μάχες δόθηκαν, βλέπεις, σχεδόν αποκλειστικά στο γυαλί, προξενώντας στο φιλοθέαμον κοινό ακατάσχετα χασμουρητά, μέχρι κακώσεως άνω και κάτω γνάθου.
Εφέτος, όμως, παράγινε το κακό. Μετράμε επτά και σήμερα ώς την ώρα της κάλπης κι η συλλογική υπνηλία πάει σύννεφο. Αποκορύφωμα, το ντιμπέιτ της Τετάρτης. Σικέ διαδικασία, τις λεπτομέρειες της οποίας είχαν προσυμφωνήσει τα κόμματα, αλλά άπαντες οι αρχηγοί έσπευσαν να καταγγείλουν μετά βδελυγμίας. Κατόπιν επανέλαβαν το χιλιοειπωμένο ποίημά τους με βαριεστημένη απαγγελία, προκαλώντας γενική χασμωδία.
Σάμπως να μας ξύπνησε για μια στιγμή η «γκλίτσα του τσοπάνη» που κράδαινε ο άψογα γραβατωμένος Κουτσούμπας, αλλά μέχρι εκεί. Είκοσι εφτά χρόνια έχουν περάσει από το 1996 και με τα αλλεπάλληλα μνημόνια ελάχιστοι αλλάξαμε καναπέ. Από την πολλή χρήση, έχει κάνει γούβα μες στη μέση και μας ρουφάει σαν κινούμενη άμμος, βυθίζοντάς μας ανεπιστρεπτί στην άβυσσο του ωχαδελφισμού και της απάθειας. Να δούμε πόσοι θα καταφέρουμε να σηκωθούμε την Κυριακή. Κι ύστερα ψάχνουν τις αιτίες της αποχής!
