Μεσούσης της κρίσης χιλιάδες μαγαζιά κατεβάζουν τα ρολά μια για πάντα. Οσοι καταστηματάρχες ειδών κιγκαλερίας προνόησαν να προμηθευτούν ικανό αριθμό λουκέτων κάνουν χρυσές δουλειές και αντέχουν. Οι υπόλοιποι ακολουθούν τη μοίρα των συναδέλφων τους. Μολαταύτα πολλά απ’ αυτά ξανανοίγουν με άλλους ιδιοκτήτες, που βγάζουν τη γλώσσα στην ανυποχώρητη ύφεση, με καινούργιες λουστραρισμένες ταμπέλες και συνήθως με διαφορετικό, αλλά πάντα το ίδιο αντικείμενο. Πέριξ των γραφείων της «Εφ.Συν.», στο ιστορικό κέντρο, στη θέση παλαιών σφραγιδάδικων, τυπογραφείων και οίκων ηλεκτρικού εξοπλισμού ξεφυτρώνουν σαν τα μανιτάρια δεκάδες μπαράκια. «Πού αλλού θα πνίξει ο άλλος τον πόνο του, αν όχι στο ποτό;» σκέφτονται δεκάδες άνεργοι ή απλήρωτοι και αναξιοπαθούντες εργαζόμενοι. Βάζουν κάτω λοιπόν τις οικονομίες τους, τσοντάρουν συγγενείς και οικείοι αν δεν επαρκούν, «ας πάει και το παλιάμπελο» αναφωνούν και προχωρούν ακάθεκτοι.
Παρόμοια δράματα συντελούνται και στις γειτονιές Αθηνών και περιχώρων, της επαρχίας συμπεριλαμβανομένης. Οι περισσότεροι από δαύτους στήνουν μια ξύλινη ή μεταλλική ντιζαϊνάτη μπάρα, αραδιάζουν καμιά πενηνταριά μπουκάλια στα ράφια, προσλαμβάνουν δυο-τρεις δροσερές γκαρσόνες, σε ξεκουφαίνουν με ξένη ή ελληνική ψαγμένη τάχα μου μουσική και ξανοίγονται περιδεείς στα πελάγη της νύχτας. Είναι όμως βαθιά νυχτωμένοι. Διότι το μπαρ ουδόλως σχετίζεται με γαλακτοπωλείο. Σερβίρει αλκοόλ και όχι γιαούρτια βελουτέ. Οι θαμώνες συχνά παρεκτρέπονται, δυστροπούν, εκδηλώνουν επιθετικότητα που απορρέει, κατά κανόνα, από την απερίσκεπτη κατανάλωση των σπεσιαλιτέ του καταστήματος.
Αποτελεί ως γνωστόν το οινόπνευμα καθρέφτη του ασυνείδητου, αλλάζει τις διαθέσεις, αλλοιώνει τους χαρακτήρες, επαναδιαπραγματεύεται τις συμπεριφορές, κι όταν δεν νοθεύεται με το πνεύμα, δημιουργεί αλλοπρόσαλλες και ανεξέλεγκτες καταστάσεις, τις οποίες ο κάπελας οφείλει να διαχειριστεί τελώντας εν νηφαλία μέθη. Δεν είναι εύκολη δουλειά. Απαιτεί ευγένεια, διακριτικότητα, εχεμύθεια, εξειδικευμένες γνώσεις ψυχολογίας. Ο καλός μπάρμαν κρατά πάντα με το χαμόγελο τις πιο λεπτές ισορροπίες· μοιάζει με διευθυντή ορχήστρας που συντονίζει κάθε βράδυ φάλτσα, κακόηχα, ξεκούρδιστα και παράταιρα όργανα. Εύχομαι ο χρόνος να στέψει με επιτυχία όλες αυτές τις φιλόδοξες απόπειρες, τις οποίες αιμοδοτεί προς το παρόν η επιστράτευση των απανταχού γνωστών και φίλων.
Ρισκάρω την αμετάκλητη απόφασή μου να κόψω το ποτό, μα δεν γίνεται αλλιώς. Ενδίδω αυστηρά σε μία απ’ τις πέντε σχετικές προσκλήσεις μονάχα, αλλά τι τα θες, νυχτιά παρά νυχτιά επισκέπτομαι κεντράκια του είδους. Δεν κρύβω πως συναντώ πού και πού στελέχη και βουλευτές της αριστερής διακυβέρνησης. Οι πολιτευόμενοι, φευ, είναι καταδικασμένοι να παρίστανται σε πολυποίκιλες συναναστροφές. Συζητώντας με έναν απ’ αυτούς τις προάλλες διασαφήνισα τις μύχιες αιτίες της πολυγλωσσίας τους. Κάτι παράξενο τους ποτίζουν· δεν μπορεί. Στους εκκολαπτόμενους επιχειρηματίες του αλκοόλ ρίχνω την ιδέα των κινητών μπαρ σε στιλ καντίνας. Στο Ζέλι Φθιώτιδας, απ’ όπου κατάγεται η Βίκυ Σταμάτη και τυγχάνει αποκλεισμένο από αστυνομικούς και δαιμόνιους ρεπόρτερ, θα γνώριζαν πιένες τούτες τις μέρες.
