Το δαχτυλίδι της Ψωροκώσταινας

Πυρά στο ψαχνό από ΠΓΔΜ στους πρόσφυγες της Ειδομένης που επιχείρησαν να περάσουν τα σύνορα. Ρατσιστικά τάγματα με κράνη και κοντάρια περιπολούν στον Πειραιά. Αντιρατσιστικές συγκεντρώσεις…

Από το Σαββατοκύριακο, το Προσφυγικό, σε έναν ακόμα παροξυσμό. Δεν έλειψαν ποτέ οι πρόσφυγες απ’ αυτό τον τόπο. Δικοί μας είτε ξένοι. Ζευγμένη στο άρμα της προσφυγιάς η τύχη της Ελλάδας, από την αρχαιότητα…

Τέτοια εποχή, 190 χρόνια πίσω, 10 Απριλίου 1826, Σάββατο του Λαζάρου προς Κυριακή των Βαΐων, βγήκαν στην Ιστορία οι ελεύθεροι πολιορκημένοι του Μεσολογγιού, κάμανε την Εξοδο! Θάνατος και προσφυγιά.

Στο Ναύπλιο, ελεύθερο ακόμα, απάτητο από τον Ιμπραήμ, κατέφυγαν οι περισσότεροι πρόσφυγες, ανέστιοι και πένητες. Κοντά σ’ αυτούς, στην ίδια μοίρα, και τα γυναικόπαιδα που γλίτωσαν από το λεπίδι του Ιμπραήμ∙ τα ορφανά του πολέμου. Πρόσφυγες όλοι τους. Δικοί μας. Αίμα μας.

Απεγνωσμένη έκκληση για βοήθεια του φωτισμένου δάσκαλου του γένους Γεώργιου Γεννάδιου, επαναστάτη στο Δραγατσάνι, από την πλατεία Συντάγματος: «Η πατρίς καταστρέφεται, ο αγών ματαιούται, η ελευθερία εκπνέει.

Απαιτείται βοήθεια σύντονος. (…) οι ανδρείοι αυτοί (οι ήρωες – πρόσφυγες του Μεσολογγίου), οίτινες έφαγον πυρίτιν και ανέπνευσαν φλόγας, και ήδη αργοί και λιμώττοντες μας περιστοιχίζουσιν (…), αν ήμεθα άξιοι να ζώμεν άνδρες ελεύθεροι (…). Ας δώσει έκαστος ό,τι έχει και δύναται. Ιδού η πενιχρή εισφορά μου (σημ. κατέθεσε τον μισθό του). Ας με μιμηθεί όστις θέλει!».

Και τον μιμήθηκε πρώτη η Πανώρια Χατζηκώστα, πρόσφυγας από τ’ Αϊβαλί, που είδε μπροστά της τους Τούρκους να μακελεύουν τον άντρα της και τα παιδιά της, και στο Ναύπλιο της προσφυγιάς γίνηκε η μητέρα των ορφανών του πολέμου.

Βγήκε από το πλήθος της πλατείας, ξεχώρισε και πρόσφερε στους πρόσφυγες του Μεσολογγιού όλο της το βιος: ένα ασημένιο δαχτυλίδι (δώρο του άντρα της) κι ένα γρόσι. Το παρατσούκλι της: Ψωροκώσταινα!