Με περίμεναν δύο πακέτα βιβλία από τον «Μανδραγόρα». Ο φίλος Κώστας Κρεμμύδας, ποιητής και εκδότης, με θυμάται. Περίπου 15 βιβλία. Ποιο να πρωτοδιαβάσεις!
Επέλεξα το «Η Ειρήνη της Δράμας», του Φαίδωνα Πατρικαλάκη. Για ποικίλους λόγους. Πρώτον, γράφει καλά, όσο και ιδιότυπα.
Περισσότερο γνωστός ως ζωγράφος-σκηνογράφος, συμμέτοχος στο ιστορικό «Μεγάλο μας τσίρκο» των Καμπανέλλη-Ξαρχάκου με το θίασο Καρέζη-Καζάκου, που χάλασε κόσμο επί χούντας· ζυγώνει η 51η θλιβερή επέτειος.
Δεύτερον είχαν αμοιβαία συμπάθεια με τη γυναίκα μου, από ένα ομαδικό ταξίδι στην Πόλη και τον Πόντο.
Η γυναίκα μου, θυμάμαι, είχε επιστρέψει εντυπωσιασμένη από το καυστικό χιούμορ του Πατρικαλάκη, αλλά και ξεκαρδισμένη από ευτράπελο συμβάν του ταξιδιού:
Τρεις γυναίκες, ανάμεσά τους και η γυναίκα μου, λιμπίστηκαν την ήρεμη και έρημη θάλασσα του Πόντου. Είχε να φανεί άνθρωπος από την… κάθοδο των μυρίων του Ξενοφώντα. Μπήκαν μόνο με τα σλιπάκια. Πήγαν να βγουν και… τα υψώματα της ακτής ήταν sold out από Πόντιους· άδειασαν τα χωριά από τον ανδρικό πληθυσμό!
Τρίτον, το βιβλίο είναι το τελευταίο του συγγραφέα. Εκδόθηκε τον περασμένο Νοέμβριο, λίγες μέρες μετά το θάνατό του.
Ο Πατρικαλάκης αυτοβιογραφείται βιογραφώντας συγχρόνως, από ελάχιστα ιστορικά ίχνη και ένα μόνο μνημείο, την αυτοκράτειρα Ειρήνη-Ιολάνδη (Γιολάντα) Μομφερατική, βασίλισσα της Θεσσαλονίκης, σύζυγο (μία από…) του Ανδρόνικου Β΄ Παλαιολόγου και πρότυπο δυστυχίας (12ος-13ος αιώνας, ξεκίνημα διάλυσης της αυτοκρατορίας).
Πολλές αυτοκράτειρες της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (Βυζαντινή ονομάστηκε αργότερα, από ιστορικούς) ή έμειναν στην αφάνεια ή πέθαναν νωρίς (σπανίως από φυσικά αίτια) ή μονάσανε εκούσες-ακούσες.
Η Ειρήνη αγάπησε τη Δράμα, επίσης πατρίδα του Πατρικαλάκη. Ενταφιάστηκε σε παρεκκλήσιο της εκεί αγαπημένης της έπαυλης. Στη Δράμα τάφηκε και ο Πατρικαλάκης.
