Οι πολιτικές συμμαχίες δεν εκβιάζονται

Κατ’ αρχήν θετική εξέλιξη ότι ο δεύτερος γύρος των αυτοδιοικητικών εκλογών αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τη συνεργασία των κύριων συνιστωσών του προοδευτικού χώρου, ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. και ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ. Φοβάμαι όμως ότι κάποιοι στον ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. βάζουν το κάρο πριν από το άλογο.

Γενικότερα το ζήτημα των πολιτικών συμμαχιών σε εθνικό και διεθνές επίπεδο έχει μεγάλη και λαμπρή ιστορία, με πρωταγωνιστικό ρόλο της Αριστεράς, πάντοτε στη βάση κοινών, τακτικών ή και στρατηγικών στόχων. Ακόμα και στο Κομμουνιστικό Μανιφέστο, το οποίο το σημερινό ΚΚΕ δεν τηρεί, αναφέρεται ότι «οι κομμουνιστές εργάζονται παντού για τη σύνδεση και συνεννόηση των δημοκρατικών κομμάτων όλων των χωρών».

Στη διάρκεια του 20ού αιώνα το σχίσμα και η ακραία αντιπαλότητα στο διεθνές σοσιαλιστικό κίνημα ανάμεσα σε σοσιαλδημοκράτες και κομμουνιστές στιγματίστηκε από το ότι διευκόλυνε την επικράτηση του Χίτλερ στη Γερμανία. Ομως, ο δημοκρατικός αγώνας στην Ισπανία έφερε κοντά τα δύο ρεύματα και, πολύ περισσότερο, ο αντιφασιστικός αγώνας στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Στις συνθήκες εκείνες συνέβη και το θεωρούμενο αδιανόητο, η Σοβιετική Ενωση του Στάλιν να συμμαχήσει με την ιμπεριαλιστική Βρετανία και τις ΗΠΑ.

Ερχόμενος στα του οίκου μας, λαμπρό παράδειγμα πολιτικών συμμαχιών ήταν το ΕΑΜ και μετεμφυλιακά και η ΕΔΑ. Μεταδικτατορικά, ο Ανδρέας Παπανδρέου χαρακτήριζε το ΠΑΣΟΚ «μοναδικό φορέα της αλλαγής», αρνούμενος το ενωτικό φλερτ του ΚΚΕ. Μεταγενέστερα σταμάτησε ο «εμφύλιος» μεταξύ δογματικών και ανανεωτών κομμουνιστών, με τη συγκρότηση του Συνασπισμού της Αριστεράς και της Προόδου, αρχές του 1989. Τότε προέκυψε και δυνατότητα συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ που δυστυχώς δεν αξιοποιήθηκε, στο όνομα της κάθαρσης.

Μετά την τραυματική και για τον προοδευτικό χώρο εμπειρία των μνημονίων, η Ελλάδα αναζήτησε τον δρόμο προς την κανονικότητα, δεδομένου ότι η έξοδος από αυτά είχε επιτευχθεί το 2018, η δε θέσπιση της απλής αναλογικής από την κυβέρνηση Τσίπρα ευνοούσε πολιτικές συμμαχίες σε προοδευτική κατεύθυνση. Χάθηκε όμως και αυτή η ευκαιρία, με συνέπεια η Ν.Δ. του Μητσοτάκη να βγει εκλογικά πανίσχυρη από τις πρόσφατες βουλευτικές εκλογές.

Με ορατό τον κίνδυνο της Ακροδεξιάς και νέων δεινών από τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές στην Ε.Ε. και στη χώρα μας, οι δυνάμεις του προοδευτικού χώρου οφείλουν να αρχίσουν διάλογο για πολιτική συνεργασία χωρίς υπερβολές περί συγχώνευσης που φέρνουν αντίθετα αποτελέσματα. Παράλληλα, πρέπει να αναληφθούν πρωτοβουλίες «από τα κάτω» προκειμένου να ωριμάσει ο στόχος. Γιατί οι πολιτικές συμμαχίες δεν γίνονται με παρακάλια ούτε εκβιάζονται, προκύπτουν ως αναγκαιότητα.

* Στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ.