Ας υποθέσουμε πως αύριο το πρωί η Ρωσία αποχωρεί από την Ουκρανία…

«Μια καινούρια σκούπα σκουπίζει με καινούριο τρόπο»

(ρωσική παροιμία)

Συμπληρώθηκε, λοιπόν, ένας χρόνος πολέμου στα ουκρανικά εδάφη. Μία συνταρακτική εξέλιξη, εξέχουσας σημασίας για τους παράξενους καιρούς στους οποίους βρισκόμαστε, και από την οποία αποκαλυφθήκαμε, άλλοι λιγότερο, άλλοι περισσότερο, όλοι. Ήταν τέτοια η εμβέλεια, αλλά και τα ποιοτικά συστατικά, που δεν μπορούσαμε να κρυφτούμε ακόμα και αν το επιδιώκαμε. Και αυτό γιατί αποσαφηνίστηκαν τα διλήμματα, τα θέλω, οι προσκολλήσεις, οι συμμαχίες, τα ψεύδη, οι προπαγάνδες, οι τακτικές, «τα πάντα όλα» που έλεγε και μία ψυχή…

Μην έχουμε αυταπάτες, και καλό είναι να μπορούμε να είμαστε ειλικρινείς. Η ουκρανική κρίση φέρνει στην επιφάνεια την ωμότητα, τη σκληράδα, τα εξαντλημένα πνευματικά όρια, ένα ηθικό φαλιμέντο της ανθρωπότητας που δεν μπορεί να λύνει τις διαφορές της δίχως εκτροπές (μικρότερες ή μεγαλύτερες). Που, δυστυχώς, δεν μπορεί να αποτρέπει τέτοιες καταστάσεις παρά την εν γένει πρόοδό της σε όλους τους τομείς, που έχει μάθει να χρησιμοποιεί τη βία ως μία βασική μεθοδολογία αναπόσπαστη με τις καθημερινές τεχνοτροπίες (από τις παγκόσμιες ελίτ μέχρι τον τελευταίο «πιο παρακμιακό τύπο» που τριγυρνάει στον πλανήτη…).

Πέρα από όλα αυτά, που όμως για μένα είναι ο καμβάς, υπάρχουν και όλα τα υπόλοιπα. Τα οποία αρεσκόμαστε σχεδόν όλοι, ανάμεσά τους κι εγώ…, να προτάσσουμε, να σχολιάζουμε. Γιατί πολύ απλά τα παραπάνω έρχονται σε αντίθεση με τα πραγματικά μας θέλω και τις εσωτερικές μας παρορμήσεις, που συχνά βαφτίζουμε με έντεχνο τρόπο ως ιδεολογικές προτιμήσεις… Ας είναι.

Υπάρχουν, λοιπόν, και τα διπλωματικά δρώμενα. Οι παρασκηνιακές διαβουλεύσεις που έλαβαν χώρα πριν την επίσημη έναρξη των εχθροπραξιών, αυτές που διεξάγονται μετά και αυτές που θα οδηγήσουν στην τελική λύση όποια μορφή και αν αυτή λάβει. Υπάρχουν τα αντίστοιχα γεωπολιτικά, τμήμα των οποίων είναι η κρίση στην Ουκρανία (και όχι ταυτισμένη με αυτά ή «συνώνυμο αποκλειστικής υφής»). Υπάρχουν τα οικονομικά, δηλαδή το νέο μοίρασμα των αγορών, η «ιδιοκτησία εκμετάλλευσης» των αστείρευτων πλουτοπαραγωγικών πηγών της συγκεκριμένης περιοχής, οι μορφές της προσαρμογής στις σύγχρονες αναγκαιότητες και οι αντίστοιχες στροφές των κεντρικών επιλογών των οικονομικών επιτελείων των όποιων εμπλεκόμενων στην ουκρανική κρίση, δηλαδή στην αντιπαράθεση ΝΑΤΟ-Ρωσίας-Κίνας.

Υπάρχουν, ακόμα, και τα στρατιωτικά. Η εφαρμογή στο πεδίο των μαχών παλιών και νέων τακτικών και σχεδίων, τα όπλα που χρησιμοποιούνται (αφού πρώτα κάποιοι τα έχουν φτιάξει και πουλήσει και κάποιοι άλλοι τα έχουν αγοράσει ή παραλάβει…), αλλά και η μελέτη της αιτιολόγησης των όποιων αποτελεσμάτων επέφεραν όλα τα προηγούμενα που αναφέρθηκαν. Όρεξη να έχουμε, μακριά από το μέτωπο να είμαστε…, και πάντα οι περισσότεροι θα έχουμε κάτι σχετικό για να καταπιαστούμε…

Παρακολουθώ κι εγώ με ιδιαίτερη προσοχή όλους αυτούς τους μήνες τις έντονες διαφωνίες που υπάρχουν στους πολυποίκιλους αριστερούς και ριζοσπαστικούς πολιτικούς κύκλους του ελλαδικού χώρου γύρω από το θέμα της ρωσικής επέμβασης στην Ουκρανία. Όπου βρεθείς, ακόμα και στο facebook (ειδικά εκεί θα έλεγε κάποιος…), διαπιστώνεις τη συγκεκριμένη αντιπαράθεση. Εμένα από όλα αυτά μου προκύπτει ένα ερώτημα που το θέτω με αφορμή τον ένα χρόνο από την έναρξη του πολέμου.

Ας υποθέσουμε πως αύριο το πρωί βγαίνει ο Ρώσος Πρόεδρος Πούτιν και ανακοινώνει την αποχώρηση των ρωσικών στρατευμάτων και την επιστροφή τους εκεί που βρίσκονταν στις 23 Φεβρουαρίου του 2022. Τι θα επακολουθήσει; Να τολμήσω να μαντέψω; Κυρίως, ασταμάτητες στο όριο της υστερίας αγγλοσαξονικές θριαμβολογίες και κορώνες αντι-ρωσικής ταπείνωσης, αλλά και μανιώδης εκδικητικότητα των ουκρανικών δυνάμεων (επίσημων και παρακρατικών) απέναντι στους Ρώσους της Ανατολικής Ουκρανίας. Αυτά τα δύο θα είναι από τα βασικότερα δρώμενα που θα επακολουθήσουν.

Όσοι στην Ελλάδα εναντιώνονται στις ρωσικές κινητικότητες και κάνουν λόγο για απαράδεκτη ιμπεριαλιστική εισβολή ή που ζητάνε να φύγει τώρα η Ρωσία από την Ουκρανία, είναι έτοιμοι να «υπερασπιστούν» στο μέσα τους μία τέτοια εξέλιξη; Ή δεν τους αφορά, επομένως δεν χρειάζεται να απαντήσουν; Αν ναι, θα ισχυριστεί κάποιος, μπράβο τους, απλά διάλεξαν στρατόπεδο ακόμα και αυτό ήταν το πλέον αντιφατικό με το παρελθόν τους. Αν όχι, απλά ας δουν πιο σοβαρά και διευρυμένα τις εξελίξεις και τα όσα τις συνοδεύουν… Αυτή είναι η προσωπική μου άποψη.

Σε κάθε περίπτωση, δεν μετράνε τα συνθήματα, οι επικοινωνίες και οι τακτικισμοί, όσο η ουσία και οι έμπρακτες συνέπειες κάθε στάσης, κάθε συμπεριφοράς, κάθε ιδεολογικής τοποθέτησης. Ειδικά σε καιρό πολέμου…

ΥΓ. Θα ήθελα επίσης να καταθέσω τη γνώμη μου και για το τι συνιστά πραγματικά ήττα της Ρωσίας σε αυτόν τον πόλεμο. Η μεγαλύτερη θα ήταν να μη μπορεί καν να κινηθεί όπως επέλεξε στις αρχές του 2022. Όπως φερ΄ειπείν δεν μπόρεσε να προβάλλει και τίποτα ιδιαίτερες αντιστάσεις το 1999 όταν το ΝΑΤΟ βομβάρδιζε τη Γιουγκοσλαβία. Όχι βέβαια πως συνιστά νίκη το γεγονός πως έκανε πόλεμο. Αλλά, με τα σημερινά δεδομένα ήττα για τη Ρωσία δεν είναι η σύγκριση με το ταβάνι που θέτει δημόσια ο κάθε επιτηδευμένος προπαγανδιστής του αντι-ρωσικού μετώπου. Ήττα (συντριβή, για την ακρίβεια, με βάση τις επιθυμίες των εχθρών της) είναι να πεταχτεί έξω από τα ουκρανικά σύνορα, έτσι όπως αυτά ίσχυαν ως προς τη νόμιμη οριοθέτησή τους μέχρι τη στιγμή της έναρξης της ρωσικής ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης (εισβολής, για τους άλλους). Συν τη δημιουργία εσωτερικού πολιτικού κλίματος ουσιαστικής αποσταθεροποίησης όχι μόνο της εξουσίας του Βλαντίμιρ Πούτιν, αλλά και του ίδιου του συστήματος εξουσίας που κρατάει τα ηνία στο ρωσικό κράτος εδώ και κάποιες δεκαετίες. Είδε κάποιος κάτι τέτοιο όλο αυτό τον καιρό;

ΥΓ1. Προσωπικά, και οφείλω να το δημοσιολογήσω ντόμπρα, εξακολουθώ να είμαι υπέρμαχος της ύπαρξης ενός πραγματικά ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΥ ουκρανικού κράτους (άρα και έθνους) που θα λειτουργούσε στην περιοχή καταπραϋντικά και με διάθεση ειλικρινών και συνεργατικών σχέσεων με όλες τις πλευρές. Ειδικά αν είχε και σοσιαλιστικές κατευθύνσεις ακόμα καλύτερα…

Η εμμονική ταύτιση με το ένα μπλοκ εναντίον του άλλου, αποδεδειγμένα πια την πρώτη που βλάπτει είναι η ίδια η Ουκρανία. Αλλά, μήπως δεν θα μπορούσε ποτέ να έχει μία τέτοια στάση αν δεν γίνει πρώτα σοσιαλιστική; Καλή ερώτηση…