«Οσο η Γη θερμαίνεται, οι Πράσινοι γίνονται πιο χλιαροί», λέει η πικρόχολη ατάκα. Πράγματι, σήμερα οι Πράσινοι είναι πια μια «κατεστημένη» πολιτική δύναμη. Στην Ευρώπη, εκπροσωπούνται σε όλα σχεδόν τα κοινοβούλια (πλην του ελληνικού!). Συγκυβερνούν σε αρκετές εθνικές κυβερνήσεις, με σημαντικότερη τη γερμανική -και στις μισές τουλάχιστον μεγάλες της πόλεις.
Η εκλογική τους επιτυχία έχει ως αντίτιμο την «προσγείωση» στην πραγματικότητα. Αντιμέτωποι με την ενεργειακή κρίση, οι Γερμανοί Πράσινοι υπουργοί συνθηκολόγησαν με την πυρηνική ενέργεια και με τον λιγνίτη. Φυσικά, το έκαναν με ανταλλάγματα -λιγότερες μονάδες, συντομότερες διάρκειες λειτουργίας, τέτοια. Αυτό που λένε στη σαστισμένη τους βάση είναι πως η ενεργειακή μετάβαση και η τιθάσευση της κλιματικής κρίσης μπορούν εντέλει να γίνουν και με ήπιο τρόπο -χωρίς να κλονίζονται το βιοτικό επίπεδο, οι καταναλωτικές συνήθειες, οι ανέσεις του κυρίαρχου τρόπου ζωής μας. Τελικά, δεν είμαστε τόσο «μη βιώσιμοι» όσο φοβόμασταν.
Υπάρχουν όμως κι εκείνοι που δεν αποδέχονται αυτό το καθησυχαστικό μήνυμα. Στο Λίτσερατ, ένα χωριό της δυτικής Γερμανίας, η κυβέρνηση του Βερολίνου αποφάσισε να λειτουργήσει «κατ’ εξαίρεση» ένα μεγάλο λιγνιτωρυχείο. Οι ακτιβιστές κατέλαβαν την περιοχή, η αστυνομία τούς εκκένωσε διά της βίας. Σε διαδήλωση συμπαράστασης προς τους ακτιβιστές, η Γκρέτα Τίνμπεργκ διατύπωσε το αίτημα των οικολόγων: να κρατήσουμε τα ορυκτά καύσιμα θαμμένα για πάντα στη γη. Οι Πράσινοι υπουργοί στο Βερολίνο και στο Μάινς, στην τοπική πρωτεύουσα, στραβομουτσούνιασαν και γκρίνιαξαν με τις «υπερβολές» και τις «ουτοπίες» των διαμαρτυρόμενων.
Υπάρχουν όμως κι εκείνοι για τους οποίους η κλιματική κρίση απαιτεί επώδυνες και άβολες αποφάσεις. Στην πραγματικότητα, όπως είπε ο γ.γ. του ΟΗΕ, βρισκόμαστε επί δεκαετίες σε έναν «αυτοκτονικό πόλεμο» ενάντια στη φύση και στα ζώα. Η ζημιά που έχουμε ήδη κάνει στον πλανήτη -το σπίτι μας- είναι ανυπολόγιστη. Από εδώ και πέρα, ο εφησυχασμός είναι θανατηφόρος, για τη φύση, για τα ζώα και για τις επόμενες γενιές. Με «business as usual», προετοιμάζουμε έναν κόσμο όπου τα παιδιά μας θα μάχονται για το ψωμί και τα εγγόνια μας για τη ζωή τους. Αυτό που καλούμαστε να κάνουμε είναι -ούτε λίγο ούτε πολύ- να εφεύρουμε έναν νέο πολιτισμό, στον οποίο ο άνθρωπος θα θεωρεί τα άλλα ζώα και τη φύση συγκάτοικους, όχι υπήκοους. Η επικυριαρχία πρέπει να αντικατασταθεί από τη συνύπαρξη.
Τη δεκαετία του 1980, οι πρώιμοι Πράσινοι σπαράσσονταν από τη διαμάχη μεταξύ ρεαλιστών («ρεάλος») και ακραίων («φούντις»). Ξέρουμε ποιοι κέρδισαν εκείνη τη μάχη. Αλλά η φύτρα του ριζοσπαστισμού είναι ακόμα ζωντανή. Σε κινήματα πολιτών, μικρά ακροαριστερά και φιλοζωικά κόμματα, ακόμα και στους ίδιους τους Πράσινους, οι φονταμενταλιστές έχουν ξανά την ευκαιρία να πάρουν μία «οικοκεντρική» ρεβάνς.
* επικεφαλής του Κόμματος για τα Ζώα, μέλους της Πράσινης συμμαχίας «Πράσινο και Μωβ»
