Τις τελευταίες εβδομάδες, από αυτήν εδώ την εφημερίδα, είχαμε δύο παρεμβάσεις του Γιάννη Δραγασάκη αναφορικά με το 2015 – annus mirabilis, annus horribilis. Ετος θαυμαστό, έτος φοβερό. Γι’ άλλους το ένα, γι’ άλλους το άλλο. Και σε μια διαρκή εναλλαγή συναισθημάτων ανάλογα με την ταξική ένταξη.
Το βέβαιο είναι πως η άρχουσα τάξη ήταν αυτή που χάρηκε την εξέλιξη μετά την 6η Ιουλίου του 2015 με τη μεγαλύτερη ανακούφιση, με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση, δεδομένων των συνθηκών. Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχει άνθρωπος των λαϊκών τάξεων, ανεξαρτήτως της μετέπειτα πολιτικής στάσης του, που να μη βίωσε την εξέλιξη αυτή ως εξευτελισμό.
Δεν θα μείνω ιδιαίτερα στο επιχείρημα του Δραγασάκη, που αναπτύσσεται σε 2.500 λέξεις καταφανούς αμηχανίας. Ας διαβάσει τα κείμενα όποιος θέλει και ας κρίνει.
Αλλωστε, στο μικρό του σχόλιο, στις 13 Ιουλίου, ο Γιάννης Θανασέκος χρειάζεται το ένα δέκατο των λέξεων για να αποδομήσει την παρέμβαση Δραγασάκη:
«Πρόκειται για έναν θριαμβευτικό ύμνο υπεράσπισης του ιστορικού αυτού δημοψηφίσματος τόσο για το βροντερό “ΟΧΙ” του όσο και για το… “ΝΑΙ” του! Υμνος δηλαδή για τη μετατροπή του “ΟΧΙ” σε ένα “ΝΑΙ” εν μιά νυκτί, μετατροπή που χαρακτηρίζεται από τον αρθρογράφο ως ιστορική “δημοκρατική τομή” […] Παλιά στον χώρο της Αριστεράς, θέλοντας να διακωμωδήσουμε την καταχρηστική χρήση της χεγκελιανής θεώρησης των αντιθέτων, λέγαμε ότι η διαλεκτική αυτού του είδους είναι ικανή να αλέθει ακόμα και λιθάρια (digérer des briques)· κατά τον ίδιο τρόπο η ερμηνευτική του δημοψηφίσματος της 5ης Ιουλίου από τον βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. δύναται τα πάντα».
Φτάνουν αυτά. Θα επανέλθω στο τέλος του κειμένου. Τώρα θέλω να θέσω κάποιες λίγες από τις δεκάδες αποδημητικές της κύριας αφήγησης ερωτήσεις, που θεωρώ κομβικές για την αποτίμηση του Ιουλίου του 2015 και που στην αξιωματική αντιπολίτευση αποφεύγουν καν να θέσουν.
Ποιο συλλογικό όργανο αποφάσισε τη «μετατόπιση» ήδη λίγες ώρες μετά το 63% της 5ης Ιουλίου;
Ποιον ρόλο έπαιξαν τα συγκεκριμένα γεγονότα στην πορεία των κινημάτων στην Ελλάδα;
Το σημαντικότερο για διεθνιστές: ποια επίπτωση είχαν στο διεθνές εργατικό κίνημα, στα κοινωνικά κινήματα εν γένει οι ελληνικές εξελίξεις;
Οποιος ισχυριστεί πως η επίδραση ήταν ουδέτερη, πολύ περισσότερο θετική, θα πέσει φωτιά να τον κάψει.
Δείτε, άλλωστε, τις σχετικές εκτιμήσεις κορυφαίων αριστερών διανοουμένων, όπως του Πέρι Αντερσον ή του Βόλφγκανγκ Στρέεκ.
Ισχυρίστηκε, λοιπόν, ο Αντερσον, εν βρασμώ, τον Αύγουστο του 2015, πως η πολιτική στάση του ΣΥΡΙΖΑ υπήρξε η μεγαλύτερη προδοσία του εργατικού κινήματος από την ψήφιση των πολεμικών δαπανών από τη Σοσιαλδημοκρατία, που άνοιξε τον δρόμο στη Μεγάλη Σφαγή του Α’ Παγκόσμιου Πολέμου.
Αντίστοιχα, ο Στρέεκ, σε κείμενό του του 2019 με θέμα την κατάρρευση της ευρωπαϊκής Αριστεράς στις ευρωεκλογές, που έδωσαν στην Ακροδεξιά τρεισήμισι φορές περισσότερες έδρες από ό,τι στην Αριστερά, σημειώνει:
«Σχεδόν κανένα από τα πολλά σχόλια που γράφτηκαν για τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών δεν αναφέρει τη ριζοσπαστική (σε αντίστιξη προς την κοινωνική, δημοκρατική) Αριστερά. Το γεγονός αυτό είναι ένδειξη περιφρόνησης. Και η περιφρόνηση αυτή είναι εντελώς εύλογη.
»Πέντε χρόνια πριν, η Αριστερά, με το ογκώδες και δύσχρηστο όνομα “Ευρωπαϊκή Ενωτική Αριστερά – Βόρεια Πράσινη Αριστερά” (ΕΕΑ/ΒΠΑ) (GUE/NGL, Confederal Group of the European Left/Nordic Green Left), είχε αρχηγό της τον σπουδαίο Αλέξη Τσίπρα. Λίγο αργότερα, ως πρωθυπουργός, ο Τσίπρας έγινε ο αγαπημένος μαθητής της Ανγκελα Μέρκελ στην τέχνη της προδοσίας».
Διαφωνώ με την επίκληση της «προδοσίας» ως ερμηνευτικού σχήματος – παντού και πάντα. Ωστόσο, και αγνοώντας τη λέξη, θεωρώντας την ως έκφραση παθιασμένης απελπισίας για την καταστροφή, προς αυτούς τους απολύτως μη επιπόλαιους συντρόφους -και σε πολλούς ακόμη- δεν χρωστιέται μια απάντηση; Τόση αφωνία;
Ας ξαναέλθω, όμως, στον Δραγασάκη, ο οποίος γράφει και το εξής θαυμαστό:
«Οπως έχει δείξει ο Αλμπερτ Χίρσμαν, κάθε προοδευτικό εγχείρημα, μεγάλο ή μικρό, ξεσηκώνει ένα κύμα “αντιδραστικής ρητορικής”. Αυτό έγινε και με το ελληνικό δημοψήφισμα: “ήταν λάθος” είπαν, “ήταν άσκοπο”, “ήταν μάταιο”, “το ‘Οχι’ ακυρώθηκε”, “είχε το αντίστροφο αποτέλεσμα”, “έθεσε σε διακινδύνευση την ευρωπαϊκή θέση της χώρας” κ.ά. Το εγχειρίδιο της αντιδραστικής ρητορικής εφαρμόστηκε πλήρως […]».
Συμπέρασμα: η μικρή ομάδα, γύρω από τον Αλέξη Τσίπρα έκανε κάτι πολύ προοδευτικό το οποίο, ευλόγως, ενεργοποίησε ένα κύμα «αντιδραστικής ρητορικής», φορείς του οποίου υπήρξαν από τον Αδωνι Γεωργιάδη μέχρι όσους, εξ αριστερών, διαχωρίστηκαν από τις επιλογές αυτής της ομάδας.
Οχι, κύριε Δραγασάκη. Αυτό πάει πολύ – και δείχνει γιατί χρειάστηκαν 2.500 λέξεις για να μην εξηγηθεί τίποτε.
* εκπαιδευτικός
