Μέχρι σήμερα ο ψηφιακός αυτοπροσδιορισμός του ανθρώπου είχε το όνομα: facebook. Ομως πριν από λίγο καιρό ο βιομήχανος της σχετικής ψηφιακής εικόνας αποφάσισε να ονομάσει τα ψηφιακά προϊόντα του με τον όρο «meta» (αγγλιστί). Κανείς όμως δεν έχει καταλάβει πώς και γιατί έγινε αυτό: πρόκειται άραγε για έναν δομικό μετασχηματισμό στην ψηφιακή πλατφόρμα ή μήπως πρόκειται για μια ουσιαστική «ανακατασκευή» της ίδιας της ρεαλιστικής πραγματικότητας;
Από την άλλη, ο συνάδελφος Γιώργος Μπαμπινιώτης δεν έχασε την ευκαιρία να μιλήσει στην τηλεόραση (!) για την παγκόσμια εμβέλεια και το ονοματολογικό κύρος της ελληνικής γλώσσας. Δεν θα εξετάσω πώς και γιατί ο Μπαμπινιώτης μπροστά στην παγκόσμια ψηφιακή εξέλιξη που ζούμε καταλήγει σε ονοματολογικές διαπιστώσεις σχετικά με τον όρο «μετά» ή «meta»!
Το ερευνητικό ενδιαφέρον μου (interesse) είναι άλλο. Διατυπώνεται ως εξής: η διαπάλη (η διαμάχη) ανάμεσα στη ρεαλιστική και την εικονική πραγματικότητα μόλις τώρα αρχίζει. Ο άνθρωπος του παρελθόντος είχε συνηθίσει να οργανώνει την καθημερινή ζωή του έξω και πέρα από ψηφιακές εικόνες, εικονικές αναπαραστάσεις που του δημιουργούσαν δεσμεύσεις για την ίδια τη ζωή του.
Στη σύγχρονη εποχή όλοι οι δρώντες και στην καθημερινή ανθρώπινη ζωή και στις ψηφιακές αναπαραστάσεις εξισώνονται. Το δίκοπο μαχαίρι ή, ορθότερα, ο «διχασμένος εαυτός» του ανθρώπου κατά τον εικοστό πρώτο αιώνα είναι το άτομο που παλεύει ανάμεσα στον εσωτερικό εαυτό του και την ψηφιακή προέκτασή του, την τεχνολογική αναπαράστασή του.
Οταν με τον καιρό θα φτάνουμε στην ανθρώπινη εκείνη συνθήκη που λέει «όλοι οι άνθρωποι είναι ίσοι ενώπιον της ψηφιακής αναπαράστασης του εαυτού τους», τότε θα πρέπει να σκεφθούμε τον Descartes: Πώς δηλαδή φτάσαμε από «cogito, ergo sum» στην ψηφιακή συνθήκη του παρόντος, όπου «απεικονίζω ψηφιακά τον εαυτό μου και τη ζωή μου»; Τότε αναφωνώ: «Υπάρχω!» Μήπως τελικά το «μετα-σύμπαν» είναι η ανθρώπινη συνθήκη της εποχής μας;
*καθηγητής Πολιτικής Φιλοσοφίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης
