Θυμάμαι πριν από πολλά χρόνια, όταν εγκαταστάθηκα στην Αθήνα μετά την εικοσαετή παραμονή μου στη Φρανκφούρτη και στο Μόναχο, έκανα συνεννοήσεις με το περίπτερο της γειτονιάς όπου αποφάσισα να διαμείνω και να κατοικώ (στη Βούλα), για να έχω πρόσβαση στα ξένα έντυπα (εφημερίδες, περιοδικά κ.ά.).
Τότε ο ιδιοκτήτης του περιπτέρου με ρώτησε: «Τι δουλειά κάνεις;» Και του απάντησα, χωρίς κανένα δισταγμό, ότι είμαι καθηγητής Πανεπιστημίου. Με κοίταξε με λοξό μάτι και μου είπε: «Δεν σας έχω δει ποτέ στην τηλεόραση». Στην ανταπάντησή μου «και τι σημαίνει αυτό;», ο ετοιμόλογος περιπτεράς μού είπε ότι όλοι οι μεγάλοι καθηγητές του Πανεπιστημίου «βγαίνουν στην τηλεόραση»!
Αυτή η φράση του περιπτερά με σφράγισε στην πανεπιστημιακή πορεία μου στην Ελλάδα. Εκτοτε σκέφτομαι και ξανασκέφτομαι γιατί και εγώ δεν «βγαίνω στην τηλεόραση», για να επιβεβαιώσω την αξία και την τιμή του επιστήμονα που εκπροσωπώ; Γιατί η τηλεοπτική μοίρα μου με έχει καταδικάσει στη δημόσια αφάνεια;
Αραγε τι ξέρουν οι θεατές των τηλεοπτικών εκπομπών για το ερευνητικό έργο των επιστημόνων που μοχθούν για να υπάρξει στον κόσμο μια συνεκτική ανθρώπινη κοινωνία; Και οι παραγωγοί της τηλεόρασης άραγε δεν έχουν κατανοήσει το μείζον πολιτικό-ερμηνευτικό έργο το οποίο εκτελούν οι ερευνητές-επιστήμονες;
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία, ότι οι σοβαροί επιστήμονες (δάσκαλοι και ερευνητές) δεν «βγαίνουν στην τηλεόραση». Και αυτό μπορεί να εξηγηθεί: επειδή η τηλεόραση ως θεσμός επικοινωνίας και ενημέρωσης έχει τον δικό της κώδικα επικοινωνίας και η επιστημονική κοινότητα τον άλλο δικό της κώδικα. Αυτοί οι δύο κώδικες δεν μπορούν να βρουν κοινό σημείο αναφοράς.
Γι’ αυτό γελάω κάθε φορά που βλέπω συναδέλφους «στο γυαλί» και γίνονται αγνώριστοι λες και βρισκόμαστε στην περίοδο των μεταμφιέσεων! Συνάδελφοί μου στο Πανεπιστήμιο όταν «βγαίνουν στην τηλεόραση», μεταμορφώνονται και τελικά γίνονται (κατά την έκφραση του Walter Benjamin) «θέαμα για τον ίδιο τον εαυτό τους»!
