Ερωτισμός, αισθησιασμός, φαντασίωση ή πορνογραφία;
Ολάνθιστος γκρεμός της γυναικός το σώμα. Νίκος Καζαντζάκης.
Υπάρχει ο Μάρξ μα και η σαρξ. Ανδρέας Εμπειρίκος.
Όλη η Τέχνη είναι ερωτική. Πάμπλο Πικάσσο.
Άνοιξη τον Χειμώνα: Ατομική έκθεση της Μαρίας Γιαννακάκη. Γκαλερί Σκουφά από 22 Οκτωβρίου μέχρι 14 Νοεμβρίου 2020.
Πόσον ωραία είναι τα βήματά σου με τα σανδάλια θυγάτερ του ηγεμόνος. Το τόρνευμα των μηρών σου είναι όμοιον με περιδέραιον έργον χειρών καλλιτέχνου. Ο ομφαλός σου κρατήρ τορνευτός πλήρης κεκερασμένου οίνου, η κοιλία σου θημωνιά σίτου περιπεφραγμένη με κρίνους. Οι δύο σου μαστοί ως δύο σκαμνοί δορκάδος δίδυμοι.
Παλαιά Διαθήκη, Άσμα ασμάτων Ζ’
Τι είδους παραστάσεις ανακαλούμε στο νου μας όταν βλέπουμε τα νέα έργα της Μαρίας Γιαννακάκη; Eρωτικές φαντασιώσεις; Μήπως μας πλημμυρίζουν στοιχεία που προκαλούν έντονη τέρψη; Μήπως κατακλυζόμαστε από ερωτική διέγερση στην οποία συμβάλουν τα εικονιζόμενα γυμνά σώματα, ο φωτισμός, τα κλαδιά, τα φυλλώματα, τα άνθη, τα αισθησιακά χρώματα;
Το γυμνό σώμα είναι ένα λεπτών αισθήσεων ποίημα.
Η γύμνια της γυναίκας είναι θεϊκό έργο (Γουίλιαμ Μπλέικ) .
Το ωραιότερο φόρεμα μιας γυναίκας είναι η γύμνια της ( Υβ Σεν Λοράν). Ο Καζαντζάκης συνεπαρμένος από την γοητεία και τη γητειά του έρωτα φωνάζει: Ολάνθιστος γκρεμός της γυναικός το σώμα. Ο ίδιος στην Οδύσσεια μας λέει: Ω πολυφίλητο κορμί, το πιο κρουφό `σαι μονοπάτι.
Υπάρχουν έργα τέχνης που αναδίδουν ερωτισμό;
Όλα τα ωραία έργα τέχνης εμπεριέχουν ερωτισμό έστω και κρυφό. Πράγματι η καλλιτέχνις δείχνει μια τάση, μια διάθεση να ζωγραφίσει έργα που αναδίδουν ερωτισμό και προκαλούν συγκινήσεις. Είναι σαφής και ξεκάθαρος ο υπαινιγμός της ζωγράφου. Ο υπαινιγμός αυτός αποκλείει την πορνογραφία αφού είναι τονισμένη η ρομαντική και αισθησιακή πλευρά του ερωτικού ζευγαριού που απολαμβάνει τον έρωτα πέρα από κάθε επαγγελματισμό. Δεν διακρίνεται σε κανένα από τα εκτιθέμενα έργα πρόθεση ερωτικής ικανοποίησης έναντι αμοιβής. Ο Αντρέ Μπρετόν τονίζει: Η πορνογραφία είναι ο ερωτισμός των άλλων.
Τα πρόσωπα στα έργα αυτής της συλλογής μας επιφυλάσσουν μια έκπληξη: Πρόκειται για την αποκάλυψη της βαθιάς ερωτικής έκφρασης και ταυτόχρονα την αποκάλυψη της άδολης φύσης των προσώπων.
Η Μαρία Γιαννακάκη σχεδόν πάντα επιλέγει τον υπαινιγμό έναντι της αφήγησης. Δεν ξεχνά ποτέ τη δυναμική σχέση κενού/ μη κενού. Να θυμηθούμε τον Λoυκρήτιο στο De rerum natura όπου μας λέει: Η φύση αποτελείται από δύο πράγματα: Από σώματα και κενό. Τα σώματα συμμετέχουν σε μια άκρατη ηδονική ελεύθερη τελετουργία μυστηρίου. Μ` αυτό το μυστήριο μας συνδέει το γυμνό σώμα.
Αν ο Θεός δεν είχε πλάσει τα στήθη των γυναικών, δεν ξέρω αν θα είχα γίνει ζωγράφος. Ρενουάρ.
Γράφει η ζωγράφος Μαρία Γιαννακάκη: Δεν είναι η πρώτη φορά που κάνω ερωτικά, έχω ξανά ασχοληθεί με αυτά το 2013. Τότε ήταν πιο μικρά τα έργα και πιο ρομαντικά. Ήθελα να κάνω κάτι πιο τολμηρό, πιο ελεύθερο, να είναι όλο το σώμα μέσα, κάτι πιο δυνατό σε πιο μεγάλες επιφάνειες και πιο ελεύθερο τεχνικά ζωγραφικά αλλά και μέσα από την τεχνική περισσότερη απελευθέρωση στο ίδιο το θέμα. Να μπορεί δηλαδή μέσω της τεχνικής που κάθε ζωγράφος έχει, τον δικό του τον τρόπο έκφρασης, να το φτάσει παραπέρα. Έφτιαξα μια ελεγχόμενη τυχαία κηλίδα από μελάνι η οποία αφού στέγνωσε, απέκτησε τονικές διαβαθμίσεις και σχήμα. Σε αυτό το ελεγχόμενα τυχαίο σχήμα μου δόθηκε το έναυσμα να χτίσω την σύνθεση, να δημιουργήσω ένα σχέδιο έτσι ώστε να ανακατεύονται τα σώματα με την κηλίδα, να μην ακουμπάνε απλώς όπως γίνεται και στην πραγματικότητα κατά την ερωτική πράξη όπου υπάρχει κίνηση, μυρωδιά, συναίσθημα.
…έβαλα το δακτυλίδι, μια βέρα για να τονιστεί η ένταση που έχει συνήθως μια παράνομη συνεύρεση όπου η επιθυμία ξεπερνά τα πρέπει, όπου η λογική χάνει ξανά τη μάχη. Το πάθος μόνο του έξω από τον χρόνο. Στον έρωτα έχουμε το ξαφνικό, το αναπάντεχο, τη φαντασίωση, το παράνομο, απεικονίζεται η πνευματικότητα που περιβάλλει αυτή τη θεία πράξη. Όταν στα έργα αυτά τους βγάζουμε όλα τα ζωώδη χαρακτηριστικά τότε αυτά απευθύνονται σε ένα κοινό που κάτι τους θυμίζει, που θα δουν κάποιο κομμάτι του εαυτού τους. Στον πίνακα αυτό υπάρχει ένα σκίσιμο της εικόνας. Όπως βλέπουμε στους δρόμους πολλαπλές αφίσες που από κάτω υπάρχουν προηγούμενες εικόνες έτσι και εδώ το έργο αυτό κάπως έτσι ξεκίνησε, υπήρχε από κάτω κάτι άλλο που μου έδωσε αυτή την ιδέα σαν να σκίζεται κάτι και να αποκαλύπτεται μια φαντασίωση με τις δύο κοπέλες κυρίως και την τρίτη που δεν φαίνεται καλά.
Ο τίτλος του έργου είναι «Μαρία η Χαμηλοβλεπούσα». Όταν τέλειωσε με πολύ κόπο, με παρέπεμψε σε εικόνα. Όμως όπως το κοιτούσα μου θύμισε πάρα πολύ εμένα και στο βλέμμα και στο πρόσωπο που είχε ένα ανθυπομειδίαμα. Μου βγήκε τελικά μια πιθανή φαντασίωση; μια παραπομπή σε δικές μου καταστάσεις; ίσως του παρελθόντος; Ίσως του μέλλοντος; Αυτό μου προκάλεσε το ενδιαφέρον να βάλω τον εαυτό μου στον τίτλο, είναι εξάλλου ένα αυτοπορτρέτο, η αλήθεια μου.
Έχω υπερβολικά πολλές φαντασιώσεις για να είμαι μια απλή νοικοκυρά. Υποθέτω ότι εγώ η ίδια είμαι μια φαντασίωση. Μαίριλιν Μονρόε.
Τεχνική, χρώματα, υλικά. Ένα χρώμα που δεν το χρησιμοποιούσα στις προηγούμενες δουλειές μου είναι το πράσινο Το πράσινο το ζωηρό το φρέσκο το γλυκό το οποίο μου βγήκε στο έργο «Η ζήλια» για πρώτη φορά και μετά το χρησιμοποίησα ξανά και ξανά. Η συλλογή αυτή έχει πολύ έντονα τα λουλούδια που δεν τα χρησιμοποιούσα παλαιότερα. Έκανα δέντρα, έκανα φυλλώματα, λουλούδια δεν χρησιμοποιούσα. Τα υλικά που χρησιμοποιώ είναι το ύφασμα και το χαρτί, αλλά για πρώτη φορά ζωγράφισα απευθείας σε μουσαμά που μοιάζει με χαρτί. Πάντα με μελάνια, παστέλ, ακρυλικά και κάρβουνο.
Περί έρωτος.
Ο Παρμενίδης θεωρεί τον Έρωτα σαν πανίσχυρη ενοποιητική δύναμη.
Το Συμπόσιον είναι ο πλατωνικός διάλογος για τον Έρωτα. Το έργο περιέχει την παντοειδή τεκμηρίωση- διεκπεραίωση του θέματος. Στο Συμπόσιον του Πλάτωνος έχουμε την πιο γνωστή αρχαία λεπτομερή εξέταση και διεξοδική ανάλυση του Έρωτα. Στο λόγο του ο Σωκράτης μιλά για μια λεπταίσθητη, ευγενέστατη μορφή Έρωτα, που αν και ξεκινά από την σαρκική- γενετήσια επιθυμία, μετεξελίσσεται σε κατανόηση και έρευνα της Ιδέας του Ωραίου.
*Αρχιτέκτων. Ιστορικός Αρχιτεκτονικής. Ιστορικός Τέχνης.
**Αφιερωμένο στον αγαπημένο φίλο Θανάση Μιχαηλίδη που αγαπά και στηρίζει τους καλλιτέχνες.
