Κάθε φορά που η Ελληνική Στατιστική Αρχή, η ΕΛΣΤΑΤ, ανακοινώσει τους νεκρούς από τροχαία (δεν προσθέτω τη λέξη ατυχήματα διότι πολλά από αυτά είναι ουσιαστικά εγκλήματα ανεύθυνων οδηγών που παραβιάζουν ανενδοίαστα τον ΚΟΚ), τονίζεται ότι αυτά αποτελούν μία από τις σημαντικές αιτίες θανάτου στη χώρα μας, στην οποία υπάρχει αύξηση των θανάτων λόγω γήρανσης του πληθυσμού.
Στο άρθρο αυτό θα εξετάσουμε τη μείωση των νεκρών από τροχαία το 2008 σε σχέση με το 1996 και το 2014 σε σχέση με το 2008.
Επιλέξαμε τα έτη που προαναφέραμε διότι το 1996 είναι το έτος που οι νεκροί από τροχαία έφτασαν στον μέγιστο αριθμό τους στη χώρα, το 2008 διότι είναι το έτος που άρχισαν να φαίνονται οι επιπτώσεις της διεθνούς οικονομικής κρίσης στη χώρα μας και κυρίως οι επιπτώσεις των μνημονίων και το 2014 διότι είναι το τελευταίο έτος για το οποίο υπάρχουν συγκριτικά στοιχεία στη βάση δεδομένων της Στατιστικής Υπηρεσίας της Ε.Ε., της Eurostat, για νεκρούς από τροχαία στα κράτη-μέλη της Ε.Ε., τα οποία θα χρησιμοποιήσουμε για συγκρίσεις με εκείνα της χώρας μας.
Τα στοιχεία του Πίνακα για τον αριθμό των νεκρών και τον πληθυσμό είναι από τη βάση δεδομένων της ΕΛΣΤΑΤ, ενώ τα στοιχεία για τα οχήματα από εκείνη της Eurostat.
Στην 1η στήλη του Πίνακα δίνονται ο αριθμός των νεκρών από τροχαία τα έτη 1996, 2008 και 2014, στη 2η στήλη ο αριθμός των νεκρών ανά 100.000 κατοίκους τα έτη αυτά και στην 3η ανά 100.000 οχήματα κάθε τύπου (εκτός από τρέιλερ και μοτοσικλέτες).
Στο δεύτερο μέρος δίνονται οι μέσες ετήσιες μεταβολές τους το 2008 σε σχέση με το 1996 και το 2014 σε σχέση με το 2008.
Από το δεύτερο μέρος του Πίνακα φαίνεται ότι η μέση ετήσια μείωση του αριθμού των νεκρών από τροχαία όσο και των νεκρών από τροχαία ανά 100.000 κατοίκους τη δεύτερη περίοδο ήταν 3,5 φορές μεγαλύτερη από τη μέση ετήσια μείωσή τους την πρώτη περίοδο, ενώ η μέση ετήσια μείωση των νεκρών από τροχαία ανά 100.000 οχήματα πάνω από 1,5 φορά μεγαλύτερη.
Η μεγάλη αυτή μέση ετήσια μείωση τη δεύτερη περίοδο σε σχέση με την πρώτη οφείλεται σε έναν βαθμό στην καμπάνια για την αναγκαιότητα μείωσης της μάστιγας αυτής, καθώς και στην (ανεπαρκή ακόμα) συνειδητοποίηση από όλους της σημασίας της μείωσης αυτής, κυρίως όμως οφείλεται στις συνέπειες εφαρμογής των μέτρων των μνημονίων, δηλαδή τη μεγάλη μείωση μισθών και συντάξεων και την ανεργία, συνέπειες που αύξησαν την κατάθεση πινακίδων, μείωσαν την αγορά νέων αυτοκινήτων και μείωσαν την κίνηση στους δρόμους όλων των τύπων οχημάτων και ιδιαίτερα των Ι.Χ., δηλαδή τα διανυθέντα χιλιόμετρα. Δυστυχώς στοιχεία γι’ αυτά δεν υπάρχουν.
Παρά, όμως, τη μεγάλη μείωση των νεκρών από τροχαία δεν δικαιολογείται κανένας εφησυχασμός, δεδομένου ότι από τη μια μεριά τα τρία τελευταία χρόνια δεν υπάρχει παραπέρα μείωση (οι νεκροί από 795 το 2014 μειώθηκαν μεν σε 793 το 2015, αλλά, δυστυχώς, αυξήθηκαν σε 819 το 2016, και από την άλλη διότι η χώρα μας παρέμεινε σε μια από τις χειρότερες θέσεις σε νεκρούς από τροχαία τόσο ανά 100.000 κατοίκους όσο και ανά 100.000 οχήματα ανάμεσα στα κράτη-μέλη της Ε.Ε.
Πιο συγκεκριμένα, με βάση τα συγκρίσιμα στοιχεία που υπάρχουν στη βάση δεδομένων της Eurostat (δεν υπάρχουν για όλα τα κράτη όλα τα έτη), η Ελλάδα σε νεκρούς από τροχαία ανά:
• 100.000 κατοίκους το 1996 κατείχε τη 2η θέση ανάμεσα σε 25 κράτη (η Λετονία κατείχε την 1η θέση) και το 2008 και το 2014 την 6η θέση ανάμεσα στα 28 κράτη (τις 5 πρώτες θέσεις κατείχαν η Λιθουανία, η Ρουμανία, η Λετονία, η Κροατία και η Πολωνία).
• 100.000 οχήματα το 1996 κατείχε τη 2η θέση ανάμεσα σε 16 κράτη (1η θέση κατείχε η Λιθουανία) και το 2008 και το 2014 την 9η θέση ανάμεσα σε 26 κράτη (τις 8 πρώτες κατείχαν κράτη της Ανατολικής Ευρώπης και η Βουλγαρία).
Η Ελλάδα, δηλαδή, παρά τη μεγάλη μείωση σε νεκρούς από τροχαία, ήταν όλα τα έτη ουραγός στη μείωση των τροχαίων ανάμεσα στα 15 κράτη παλαιά μέλη της Ε.Ε., τη Μάλτα, την Κύπρο και ορισμένα κράτη της Ανατολικής Ευρώπης.
Κατά συνέπεια, θα πρέπει από τη μια μεριά να αυστηροποιηθούν οι ποινές σε όσους παραβαίνουν τον ΚΟΚ και από την άλλη να συνεχιστεί η καμπάνια για τη μείωση της μάστιγας αυτής.
*πρώην αντιπροόεδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ
