Περί «Ιθάκης»

Δεν θα μπορούσα να κάνω μια σοβαρή βιβλιοκριτική ούτε να αναφερθώ σε αποσπάσματα από την «Ιθάκη» του Αλέξη Τσίπρα που παρουσιάζεται σήμερα. Εξάλλου το βιβλίο έφτασε στα χέρια μου τις τελευταίες δύο ημέρες και ζήτημα είναι εάν έχω διαβάσει διαγώνια 100 σελίδες και ορισμένα σημεία που με ενδιαφέρουν παραπάνω.

Δεν είμαι φανατικός των αυτοβιογραφιών και ειδικά των πολιτικών προσώπων για δύο λόγους. Πρώτον, γιατί συνήθως έχουν τεράστιες δυνατότητες να επικοινωνήσουν τις θέσεις και τις απόψεις τους, ακόμα και σε εχθρικό μιντιακό τοπίο, που συνήθως αντιμετώπιζε ο Αλέξης Τσίπρας. Δεύτερον, γιατί σπάνια τα όσα γράφονται ξεφεύγουν από την «αγιογραφία» ή πραγματικά ταράζουν τα νερά.

Ωστόσο, μια εύκολη παρατήρηση είναι ότι το βιβλίο εστιάζει υπέρμετρα στο πρώτο εξάμηνο του 2015, στη διαπραγμάτευση και στο δημοψήφισμα. Σίγουρα ο πρώην πρωθυπουργός θέλει να υπερασπιστεί τις δύσκολες αποφάσεις που κλήθηκε να πάρει σε ένα δυσμενές περιβάλλον, όμως εδώ βρίσκεται και το «αγκάθι». Ο Αλέξης Τσίπρας έχασε τεράστιο πολιτικό κεφάλαιο ακριβώς λόγω της ταύτισης με τα δεινά του 2015 σε ένα τμήμα της κοινωνίας που το έχει καταχωρίσει στις πολύ άσχημες αναμνήσεις του και ίσως ως αποκορύφωμα της κρίσης. Μπορεί το 2015 να ξεκίνησαν ορισμένα από τα σημερινά δεινά της Ελλάδας αλλά και να διαμορφώνονται οι σημερινοί πολιτικοί συσχετισμοί με τη συγκρότηση του αντι-ΣΥΡΙΖΑ μετώπου, εκπορευόμενου από το 38% των «Μένουμε Ευρώπη» και του «Ναι» στο δημοψήφισμα, όμως η συζήτηση πρέπει να φύγει από εκεί.

Ο πρώην πρωθυπουργός δεν πρέπει να πει απλά σε κάποιους τρομαγμένους πρώην ψηφοφόρους ότι «τώρα που σας τα εξήγησα για το ’15 ακολουθήστε με πάλι». Αυτό που περιμένουμε είναι μια ρεαλιστική αντιπρόταση με κοινωνικό πρόσημο απέναντι σε μια κυβέρνηση Μητσοτάκη που έχει ξεπεράσει προ πολλού ακόμα και τα όρια του ώριμου φρούτου και επιβιώνει με επικοινωνία και μοιράζοντας κρατικό και ευρωπαϊκό χρήμα. Εάν η «Ιθάκη» αποτελέσει την αφετηρία για τέτοιες διεργασίες, τότε θα έχει επιτυχία πέρα από τη δεδομένη εκδοτική. Ειδάλλως, θα αποτελέσει απλά χρήσιμο υλικό για τον ιστορικό του μέλλοντος και γρήγορα θα ξεπεραστεί από τις εξελίξεις.