Ο κόσμος αποσύρεται

Ο χώρος πέραν της κυβέρνησης, προς τα αριστερά, γεννά σχεδόν κάθε μέρα ειδήσεις και εξελίξεις. Πρόκειται όμως για γεγονότα που αφορούν το εσωτερικό του, εσωκομματικά ζητήματα από τις προεδρικές εκλογές ώς τις διαφωνίες των στελεχών. Οχι ότι δεν ασκούν αντιπολίτευση, αλλά αυτή μοιάζει να μην επηρεάζει τα πράγματα, αν και όχι με δική τους ευθύνη πάντα.

Αντίθετα τα δικά τους κομματικά ζητήματα ακούγονται περισσότερο. Ισως γιατί αφορούν περισσότερο τα ενεργά μέλη και δημιουργούν ισχυρές εντυπώσεις. Ή ίσως γιατί έχει εσωτερικεύσει μια λογική αναμονής αυτός ο χώρος, μια λογική που λέει ότι κάποτε θα πέσει ο Μητσοτάκης και ώς τότε πρέπει να έχουμε ξεκαθαρίσει το εσωτερικό μας τοπίο. Η θεωρία του «ώριμου φρούτου» σε συνδυασμό με μια μακρά περίοδο εθισμού και ανοχής στην εσωστρέφεια.

Μήπως όμως δεν φταίει για αυτήν την κατάσταση μόνο η ηγεσία του κάθε κόμματος ή η σύγκρουση των στελεχών; Μήπως υπάρχει και ένα θέμα με τη βάση;

Γιατί και ο πολύς κόσμος που ψηφίζει ή συμμετέχει με κάποιον τρόπο δείχνει να έχει κουραστεί, να παίρνει τις δικές του αποστάσεις, να αποστρατεύεται. Τα εκλογικά αποτελέσματα δείχνουν ότι ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και μικρότερα κόμματα, έχουν χάσει πολύ κόσμο μέσα στα χρόνια, κόσμο που απέχει.

Κι έχει σημασία αυτή η αποχή, γιατί μπορεί να υποδηλώνει και μια μονιμότερη απόσταση από την πολιτική.

Μοιάζει να έχει κλείσει ένας μεγάλος κύκλος για πολλούς προοδευτικούς πολίτες που συμμετείχαν και διαμόρφωσαν κεντρικές πολιτικές από το 2009 ώς και το 2019. Να έχει κλείσει σε προσωπικό επίπεδο, στο φαντασιακό τους, στην πνευματική και ψυχική σχέση με την πολιτική της αριστερής και ευρύτερα προοδευτικής πλευράς.

Αν είναι έτσι, πόση σημασία έχουν άραγε οι εσωκομματικές διεργασίες και οι συγκρούσεις κορυφής; Ποιο αποτύπωμα θα έχουν μέσα στην κοινωνία; Μπορούν να υπάρξουν άραγε προοδευτικά κόμματα χωρίς βάση;