Αναδιάταξη: είναι η λέξη που ταιριάζει καλύτερα στο σημερινό πολιτικό κλίμα. Προσοχή όμως, γιατί η αναδιάταξη δεν κομίζει νέο πολιτικό σύστημα. Είναι απότοκη κινητικοτήτων των εγχώριων πολιτικών ελίτ.
Με το κόμμα της Καρυστιανού «Ελπίδα για τη Δημοκρατία – Μαρία Καρυστιανού, Ανεξάρτητο Κίνημα Πολιτών» και το κόμμα του Τσίπρα «Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη» (ΕΛΑΣ), κλείνει ο πρώτος κύκλος για το διάστημα έως τις εκλογές. Μένει να δούμε (μέσα Ιουνίου;) εάν θα ανακοινωθεί το επίσης αναμενόμενο «κόμμα Σαμαρά». Στον ίδιο κύκλο αναδιάταξης, οφείλουμε να συμπεριλάβουμε τη φθορά και, ενδεχομένως, την εξαΰλωση παλαιότερων κομμάτων. Το τελευταίο στενοχωρεί μόνο τις ηγεσίες αυτών των κομμάτων, αλλά είναι αδιάφορο για τους πολίτες – τουλάχιστον για εκείνους που δεν συνδέουν τη ζωή τους ή τις καριέρες τους με κάποιο κόμμα και, κυρίως, για όσους δεν είναι ζωσμένοι με αριστερόμετρα και μεροληπτικά «χιλιοστόμετρα» (αναφέρομαι στο ντοκιμαντέρ «Στο χιλιοστό»).
Ως προς τα ανακύπτοντα θέματα, το πρώτο έχει να κάνει με την αθανασία των κομμάτων. Η άνευ όρων κομματική στερεότητα (λόγου χάρη, ένεκα παράδοσης, αγώνων του παρελθόντος, ηρωικών φυσιογνωμιών, αρχείων μνήμης, συγκρίσεων κ.λπ.) έχει να κάνει με τη μεταπολιτευτική ύπνωση. Ολα αυτά δεν είναι καθόλου αμελητέα. Αλλά, από μόνα τους, δεν γίνονται υποκείμενα που θα αντιμετωπίσουν τα προβλήματα ενός κόσμου που, εν τω μεταξύ, έχει αλλάξει. Να πούμε, εδώ, ότι η ιδεολογία δεν επικαθορίζει την πολιτική επιτυχία ενός κόμματος (ή την αποτυχία του) και η πολιτική δράση δεν σχετίζεται με καθαρές μορφές θεωρίας. Τα κόμματα δεν μπορούν να δώσουν, μόνα τους, ρυθμό ή κατεύθυνση στην πορεία μιας κοινωνίας. Και το ρευστό τοπίο της Ελλάδας είναι ένα μικρό μέρος μιας γενικότερης ρευστότητας σε έναν κόσμο που, μάλλον, είναι εκτροχιασμένος.
Το δεύτερο έχει να κάνει με την έπαρση των κομματικών κομισάριων. Η έπαρση της κυβέρνησης ότι «όλα τα σφάζουμε καλύτερα» καταρρέει. Ομοίως, δεν γίνεται εύκολα πιστευτή η εναλλακτική διαβεβαίωση ότι «εμείς μπορούμε καλύτερα». Αυτό που παράγεται είναι η φθορά του «πολιτικού». Επιπλέει το σκουπίδι της μιντιακής, ενημερω-διασκεδαστικής «υπερπραγματικότητας» που συσκοτίζει την πραγματικότητα της κοινωνικής αδικίας και της ανισότητας. Εξανεμίζονται οι καλές εναλλακτικές ευκαιρίες. Διογκώνονται ο κομματικός συγκεντρωτισμός, οι προσωπολατρίες, αναβαθμίζονται ο νεποτισμός, η αναξιοκρατία και οι αντιπαραγωγικές πολιτικές – ως πρακτικές μιας οδυνηρής, μακροχρόνιας, μάταιης και έμμονης κοινωνικο-πολιτικής κρίσης σε ένα άδηλο μέλλον.
Το τρίτο συνδέεται με τις πολιτικές ταυτότητες. Η τοποθέτηση των ανθρώπων στο γραμμικό φάσμα Αριστερά-Δεξιά ισχύει σήμερα ως χρηστική. Προέκυψε στη Γαλλική Επανάσταση, όταν οι υποστηρικτές του βασιλιά κάθονταν στη δεξιά πλευρά της συνέλευσης και οι μεταρρυθμιστές/ριζοσπάστες κάθονταν στην αριστερή. Ομοίως, οι τρεις «κλασικές» πολιτικές ιδεολογίες του συντηρητισμού, του φιλελευθερισμού και του σοσιαλισμού αναπτύχθηκαν ως συνέπεια της Αμερικανικής και της Γαλλικής Επανάστασης στα τέλη του 18ου αιώνα. Με τους όρους του Καρλ Μάνχαϊμ στο «Ιδεολογία και ουτοπία», ο συντηρητισμός ήταν η ιδεολογία της στριμωγμένης αριστοκρατίας, ο φιλελευθερισμός ήταν η ιδεολογία των ανερχόμενων καπιταλιστικών ομάδων και ο σοσιαλισμός ήταν η ιδεολογία των ταχέως αναπτυσσόμενων εργατικών τάξεων.
Ομως, δύσκολα πιστεύει κάποιος ότι ισχύει σήμερα το ίδιο περιβάλλον. Η ΕΛΑΣ του Αλ. Τσίπρα ή η Ελπίδα της Μ. Καρυστιανού δεν έπεσαν από τον ουρανό. Προέκυψαν σε συγκεκριμένο πολιτικό πλαίσιο, από συγκεκριμένες ανάγκες. Το πρώτο από την ανάγκη συσπείρωσης της Αριστεράς, το δεύτερο από την ανάγκη λογοδοσίας για ένα κρατικό έγκλημα. Στην πραγματικότητα, για κανένα νέο κόμμα δεν υφίσταται «νομιμοποίηση αποτελεσματικότητας». Η έπαρση, η αδιαφορία, η ψευδολογία, η διαφθορά και η φάμπρικα των τηλεφωνικών υποκλοπών του μητσοτακισμού (της αντιφιλελεύθερης, λαϊκιστικής Δεξιάς) είναι η ύλη που ενεργοποιεί την ιδέα ανασυγκρότησης της άμορφης Αριστεράς ή/και του λαϊκιστικού αντισυστημισμού στην κυρίαρχη πολιτική. Το αν θα πετύχουν τα νέα κόμματα, είναι άλλο θέμα· και είναι νωρίς για να το πούμε. Εως τις εκλογές, ο δρόμος θα είναι μακρύς, ολισθηρός και με πολλές εκπλήξεις.
-320x213.jpg)
