«Κινούμαστε μέσα σε ένα κλίμα θεσμικής ανωμαλίας», δηλώνει στην «Εφ.Συν.» ο Ευάγγελος Βενιζέλος. Με έκδηλη ανησυχία διαβλέπει ότι η κυβέρνηση, προκειμένου να παραμείνει στην εξουσία σε τυχόν αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις, δεν θα διστάσει να προσφύγει εκ νέου σε δημοψήφισμα ή να προκηρύξει εκλογές, με μεγάλο οικονομικό και εθνικό κόστος.
Επιπλέον εκτιμά ότι το σενάριο Σόιμπλε περί Grexit, που απέρριψε το 2011, μπορεί να επανέλθει, «αν οι κυβερνώντες συνεχίζουν να παίζουν εν ου παικτοίς». Σύμφωνα με τον τέως πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, η λύση για τη χώρα περνάει μέσα από την ήττα του ΣΥΡΙΖΑ, με τον σχηματισμό μετέπειτα κυβέρνησης ευρύτατης συνεργασίας των δημοκρατικών ευρωπαϊκών δυνάμεων και την εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής.
• Προσφάτως, υποστηρίξατε αναφερόμενος στην κυβέρνηση και τις προθέσεις της ότι «πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για τα πάντα». Τι εννοείτε με αυτό;
Η έως τώρα στάση της κυβέρνησης απέναντι στους θεσμούς μάς καθιστά καχύποπτους και επιφυλακτικούς. Θυμίζω το αντισυνταγματικό δημοψήφισμα της 5.7.2015 από το οποίο έμεινε μια φευγαλέα ψευδαίσθηση αντίστασης προς τους Ευρωπαίους εταίρους, την κατάσταση στη Δικαιοσύνη, την περιπέτεια του νόμου Παππά, των τηλεοπτικών αδειών και του ΕΣΡ.
Κινούμαστε μέσα σε ένα κλίμα θεσμικής ανωμαλίας, με μια κυβέρνηση που δείχνει να μην έχει ως μόνη αρχή τη νομή της εξουσίας.
• Οι διαπραγματεύσεις με τους δανειστές προσκρούουν σε πολλά εμπόδια και δεν αποκλείεται να διαρκέσουν από εβδομάδες έως μήνες… Τυχόν αδιέξοδο θα μπορούσε να οδηγήσει σε εκλογές ή δημοψήφισμα και ποιες οι συνέπειες για τη χώρα;
Δεν είναι το ίδιο να οδηγηθεί η χώρα σε εκλογές, όπως συμβαίνει σε κάθε δυτικό κοινοβουλευτικό σύστημα, με την επανάληψη του σεναρίου του δημοψηφίσματος μέσα σε ατμόσφαιρα τεχνητής ρήξης και αδίστακτου εθνικολαϊκισμού και με παραπειστικά διλήμματα.
Πάντως το κυβερνητικό αμάλγαμα δεν θα κάνει μια ανώδυνη και συμβατική επιλογή. Θέλει να διατηρήσει τη νομή της εξουσίας. Αν αναγκαστεί να προσφύγει στο εκλογικό σώμα, θα το κάνει μέσα σε κλίμα τεχνητής έντασης. Με μεγάλο οικονομικό, θεσμικό, ακόμη και εθνικό κόστος.
• Αμφισβητήσατε τα οφέλη των βραχυπρόσθεσμων μέτρων για το χρέος και στη σύγκριση που κάνατε με τη δική σας παρέμβαση ως υπουργού Οικονομικών, δηλώσατε ότι το 2012 το χρέος μειώθηκε, με προβολή στο 2060, κατά 1 τρισ. 330 δισ. Πώς προκύπτουν αυτά τα μεγέθη; Είναι άραγε τόσο περιορισμένης σημασίας η ελάφρυνση που πέτυχε ο κ. Τσακαλώτος;
Αν τα λεγόμενα βραχυπρόθεσμα μέτρα θα οδηγήσουν το 2060 σε μείωση του χρέους κατά 40-45 δισ., τότε η μείωση του χρέους το 2012 κατά 106 δισ. σε ονομαστική αξία και κατά επιπλέον 100 σε παρούσα αξία, πρέπει να προβληθεί 48 χρόνια αργότερα με την παραδοχή ενός μέσου επιτοκίου 4% που είναι λογικό.
Ο υπολογισμός αυτός μας λέει ότι η μείωση του 2012 ισοδυναμεί με 1 τρισ. 330 δισ. το 2060. Ομως ο ESM δεν λέει στα κείμενά του ότι τα βραχυπρόθεσμα μέτρα επιφέρουν ήδη μείωση του χρέους σε παρούσα αξία. Μας δίνουν ξανά μέτρα που ήδη τα είχαμε πάρει το 2012, όπως η επιμήκυνση και η επιστροφή των κερδών του ευρωσυστήματος από τα ελληνικά ομόλογα που κατέχει.
Πάμε πολύ πίσω από τις δεσμεύσεις του Eurogroup του 2012 για πρόσθετες παραμετρικές αλλαγές που συμπληρώνουν το PSI/OSI. Για σκεφτείτε πού ήταν ο ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ: στο επονείδιστο χρέος, τη μονομερή διαγραφή του και την καταγγελία του «καταστροφικού» PSI. Τώρα αγωνίζεται να πάρει ένα μικρό συμπλήρωμα του PSI και γλείφει εκεί που έφτυνε. Στο μεταξύ εκτροχίασε τη δυναμική του χρέους και προξένησε τεράστια βλάβη στην οικονομία.
• Μέσα στην εβδομάδα αποκαλύψατε ορισμένες συγκλονιστικές λεπτομέρειες αναφορικά με το σχέδιο Σόιμπλε για το Grexit το 2011 (αναλήψεις έως 8 ευρώ ώς το εθνικό νόμισμα, υποτυπώδης λειτουργία νοσοκομείων και σχολείων κτλ). Περιελάμβανε και άλλες χώρες του Νότου ή μόνο την Ελλάδα; Δεύτερον, πιστεύετε ότι ένα τέτοιο σενάριο παραμένει και σήμερα πάνω στο τραπέζι;
Αναφέρθηκα με περισσότερες λεπτομέρειες σε δραματικές στιγμές που είναι γνωστές. Μόνο που εμείς τότε κάναμε τη δουλειά μας. Δεν ανεβάζαμε εθνικολαϊκιστική ροκ όπερα. Οι συζητήσεις αφορούσαν προφανώς μόνο την Ελλάδα. Τώρα τα σενάρια αυτά μπορούν να επανέλθουν, αν οι κυβερνώντες συνεχίζουν να παίζουν εν ου παικτοίς.
• Το κείμενο θέσεων που έδωσε στη δημοσιότητα η Δημοκρατική Συμπαράταξη επισημαίνει: «Η λύση για τη χώρα δεν είναι η συντηρητική παλινόρθωση, η ηγεμονία της Δεξιάς με ή χωρίς “συμπλήρωμα” και η Ν.Δ. δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση προνομιακό συνομιλητή μας». Συμφωνείτε με αυτή τη θέση;
Η λύση για τη χώρα περνάει μέσα από την ήττα του ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ, τον σχηματισμό κυβέρνησης ευρύτατης συνεργασίας των δημοκρατικών ευρωπαϊκών δυνάμεων και την εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής, θεματοφύλακας της οποίας είναι όλα αυτά τα δύσκολα χρόνια η παράταξή μας. Δεν χαρίζουμε στη Ν.Δ. το κεκτημένο που είχε διαμορφώσει η χώρα πριν από τις εκλογές του Ιανουαρίου του 2015.
• Εχετε ταχθεί υπέρ μιας κυβέρνησης συνεργασίας των φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων. Στην περίπτωση που ο ΣΥΡΙΖΑ αρνηθεί τη συμμετοχή του σε ένα τέτοιο σχήμα, η Δημοκρατική Συμπαράταξη πρέπει να μπει σε κυβέρνηση με «ιθύνουσα δύναμη» τη Ν.Δ.;
Το εκλογικό αποτέλεσμα πρέπει να είναι τέτοιο που να μην επιτρέπει σε κανένα κόμμα του δημοκρατικού ευρωπαϊκού τόξου να υπονομεύσει την ευρύτερη συνεργασία. Λύση δεν μπορεί να είναι μια μονοκομματική κυβέρνηση της Ν.Δ., όπως φαντάζονται κάποιοι. Αυτό είναι απολύτως απλοϊκό και ανιστόρητο.
Λύση δεν μπορεί να είναι οι αλλεπάλληλες εκλογές και οι μετεκλογικοί τυχοδιωκτισμοί των ηττημένων ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ. Εχει συνεπώς μεγάλη σημασία η ισχυροποίηση της παράταξής μας, που πρέπει να αναδεικνύεται ως δύναμη ευθύνης και σταθερότητας και ως εγγυήτρια της μόνης υπεύθυνης και εφικτής εθνικής στρατηγικής.
Ομως η Δημοκρατική Συμπαράταξη δεν είναι γραφείο συνοικεσίων που θέλει να επιτύχει την κυβερνητική συνεργασία Ν.Δ. – ΣΥΡΙΖΑ. Δεν είναι αυτό η εθνική συνεννόηση. Εθνική συνεννόηση είναι η σύγκλιση στην εθνική στρατηγική για την οποία δώσαμε αγώνα τα προηγούμενα χρόνια.
• Εκφράσατε ενστάσεις για τη θερμή στήριξη του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος στις πρωτοβουλίες της κυβέρνησης για το έκτακτο βοήθημα και το πάγωμα του ΦΠΑ στα νησιά. Θα έπρεπε δηλαδή -κατά τη γνώμη σας- να ταυτιστούν με τις απόψεις του Γερμανού υπουργού Οικονομικών, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε;
Αν υπάρχουν προοδευτικές ευρωπαϊκές δυνάμεις που βρίσκονται στις κυβερνήσεις των κρατών τους, μόνες ή σε συνεργασία, μπορούν να βοηθήσουν ψηφίζοντας με τον κατάλληλο τρόπο στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Eurogroup. Στο Εurogroup μετέχουν 19 υπουργοί, όχι μόνο ο Γερμανός υπουργός.
Αν κάποιες κυβερνήσεις ή κάποια κυβερνώντα κόμματα έχουν πράγματι άλλη άποψη, ας την πουν αρμοδίως με πρακτικό και αποτελεσματικό τρόπο. Δημόσιες δηλώσεις συμπαθητικού περιεχομένου χωρίς επιρροή στη διαδικασία λήψης των ευρωπαϊκών αποφάσεων δεν σημαίνουν τίποτα. Λειτουργούν τελικώς αποπροσανατολιστικά ως προς τον πραγματικό συσχετισμό δυνάμεων.
• Τι φταίει και τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα πληρώνουν παντού στην Ευρώπη τις συνέπειες της κρίσης πιο ακριβά από τα κεντροδεξιά; Ευθύνεται μήπως η σύμπλευση μαζί τους;
Τα κυβερνητικά κόμματα, που είναι κυρίως μέλη του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος και του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος, πληρώνουν το κόστος της κρίσης του ευρωπαϊκού μοντέλου.
Τα σοσιαλιστικά και σοσιαλδημοκρατικά κόμματα πληρώνουν επιπλέον την αδυναμία διατύπωσης μιας ολοκληρωμένης εναλλακτικής πρότασης. Ομως μην ξεχνάμε ότι οι κρίσιμες διαδικασίες στην Ε.Ε. είναι διακυβερνητικές. Αφορούν πάγια εθνικά συμφέροντα των κρατών-μελών, ανεξαρτήτως του χρώματος της κυβέρνησής τους.
• Εν όψει των συνομιλιών για το Κυπριακό, υπάρχει βάσιμη ελπίδα για την επίλυσή του; Η προκλητικότητα στη ρητορική του Ταγίπ Ερντογάν σε ποιον βαθμό μπορεί να επηρεάσει και πόσο ανησυχητική καθίσταται για τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας;
Το βασικό πρόβλημα του κ. Ερντογάν δεν είναι ούτε η Κύπρος ούτε οι ελληνοτουρκικές σχέσεις, αλλά ο πόλεμος στη Συρία και το Ιράκ, το Κουρδικό, η κατάρρευση της τουρκικής οικονομίας, οι σχεδόν καθημερινές τρομοκρατικές ενέργειες, η ανοικτή σύγκρουση με την επίσημη κρατική ιδεολογία του κεμαλισμού, οι εθνοτικές και θρησκευτικές μειονότητες κ.ο.κ.
Στο Κυπριακό στηρίζουμε τον πρόεδρο Αναστασιάδη, που ξέρει πολύ καλά ότι μπορεί να αποδεχθεί μια λύση μόνον αν είναι βέβαιος ότι αυτή θα γίνει δεκτή στο δημοψήφισμα. Ως προς τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η μόνη ασφαλής βάση είναι το διεθνές δίκαιο. Η εσωτερική τουρκική νευρικότητα και η πίεση στα ανατολικά σύνορα της Τουρκίας δεν πρέπει να παροχετεύονται στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
