«Κυβέρνηση χωρίς το πρώτο κόμμα είναι εκτροπή»

Η ανταλλαγή χειροκροτημάτων μεταξύ των κοινοβουλευτικών ομάδων του Ποταμιού και του ΠΑΣΟΚ δεν πέρασε απαρατήρητη το βράδυ της Πέμπτης στη Βουλή.

Ο Σταύρος Θεοδωράκης αναγνωρίζει τις δυσκολίες του εγχειρήματος για ενιαίο σχήμα στον χώρο του Κέντρου, αλλά με τη συνέντευξή του στην «Εφ.Συν.» προκρίνει ένα μοντέλο εκλογής αρχηγού από τη βάση με μια διαδικασία που θα μοιάζει στις προκριματικές εκλογές των κομμάτων στις ΗΠΑ.

Εξηγεί γιατί καταψήφισε την απλή αναλογική, ενώ για το θέμα των τηλεοπτικών αδειών εκφράζει φόβους ότι οι «φίλοι εργολάβοι» του παρελθόντος θα αντικατασταθούν από τους «κουμπάρους εργολάβους» του παρόντος.

• Ο εκλογικός νόμος ψηφίστηκε, βλέπετε σύντομα εκλογές;

Οχι. Ο ΣΥΡΙΖΑ θα προσπαθήσει να αποφύγει τις εκλογές. Προέχει η άλωση του κράτους.

• Μήπως το Ποτάμι έχασε μια ευκαιρία την Πέμπτη το βράδυ να ψηφίσει την απλή αναλογική και να ενισχύσει τη θέση του ως κόμμα των συνεργασιών;

Ναι, αν η σκέψη μας ήταν «τι συμφέρει το Ποτάμι» θα έπρεπε να ψηφίσουμε τον νόμο του κ. Τσίπρα. Αλλά είναι αυτό το σωστό ερώτημα; Ή προέχει τι συμφέρει τη χώρα; Εμείς προτείναμε κατάργηση του μπόνους των 50 εδρών, ένα μικρό αναλογικό μπόνους για το πρώτο κόμμα, σπάσιμο των μεγάλων περιφερειών και ψήφο στα παιδιά που έφυγαν στα χρόνια της κρίσης. Ολα λογικά και όλα ώριμα. Τίποτα από αυτά δεν δέχτηκε η κυβέρνηση.

• Πάντως μη ψηφίζοντας την κατάργηση του μπόνους των 50 εδρών βοηθάτε το πρώτο κόμμα, άρα τώρα τον κ. Μητσοτάκη, που εμφανίζεται μπροστά στις δημοσκοπήσεις.

Μόνο που οι δικές μας προτάσεις για τον εκλογικό νόμο κατατέθηκαν δημόσια πριν από δύο χρόνια, όταν πρώτο κόμμα ήταν ο ΣΥΡΙΖΑ. Δεν είναι περιστασιακή η τοποθέτησή μας. Και τον Δεκέμβριο στο Ζάππειο καλέσαμε όλα τα κόμματα –απ’ τον ΣΥΡΙΖΑ ήρθε ο κ. Βερναρδάκης και ο κ. Πουλάκης– και συζητήσαμε την πρότασή μας. Ολοι δέχθηκαν ότι είναι «λογική πρόταση», αλλά η κυβέρνηση τελικά πήγε στο παράλογο.

• Επιμένετε, λοιπόν, ότι είναι χειρότερη η απλή αναλογική από το μπόνους των 50 εδρών στο πρώτο κόμμα που υπάρχει τώρα;

Μη με καλείτε να επιλέξω ανάμεσα σε δύο κακά. Το ένα οδηγεί σε ακυβερνησία και το άλλο φουσκώνει τα μυαλά του πρώτου κόμματος και περιορίζει την αξία των συνεργασιών, δημιουργώντας πλασματικές πλειοψηφίες. Τα πράγματα θα άλλαζαν αν είχε υιοθετηθεί η πρόταση του Ποταμιού. Μικρό αναλογικό μπόνους για το πρώτο κόμμα. Παίρνει 30%, θα πάρει συν 15 έδρες. Παίρνει 40%, θα πάρει συν 20 έδρες.

• Κυβέρνηση με κορμό το δεύτερο κόμμα, όπως έγινε στην Πορτογαλία, δεν θα μπορούσε να γίνει στην Ελλάδα;

Οχι. Νομίζω ότι κυβέρνηση χωρίς το πρώτο κόμμα δεν μπορεί να γίνει στην Ελλάδα. Εκτός αν μιλάμε για δύο κόμματα ουσιαστικά ισοδύναμα, 30% το ένα, 31% το άλλο. Αλλά αν έχουμε 35% ο πρώτος και 25% ο δεύτερος και γίνει κυβέρνηση χωρίς το πρώτο κόμμα, ο κόσμος θα το θεωρήσει εκτροπή.

• Υπάρχουν πραγματικά προϋποθέσεις για ένα ενιαίο σχήμα που θα περιλαμβάνει όλες τις κεντρώες προοδευτικές δυνάμεις; Από το Ποτάμι και το ΠΑΣΟΚ, μέχρι τη ΔΡΑΣΗ, τη ΔΗΜΑΡ, τις Κινήσεις;

Είναι δύσκολο το εγχείρημα αλλά αξίζει να προσπαθήσουμε. Χωρίς εγωισμούς, χωρίς αρχηγισμούς και χωρίς μηχανισμούς.

Εννοώ κάτι εντελώς καινούργιο δηλαδή, που θα έλκει εκτός από όλους αυτούς που είπατε και τους εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες που κρατούν απόσταση από τα σημερινά κόμματα.

• Το πρόβλημα του κατακερματισμένου προοδευτικού Κέντρου οφείλεται στην έλλειψη ηγεσίας; Δηλαδή το μόνο που λείπει είναι ένας αρχηγός σε ρόλο «μεσσία»;

Αυτό που λείπει είναι μια ξεκάθαρη πολιτική πρόταση. Γι’ αυτό λέμε ότι θα πρέπει να επιδιώξουμε μια ελάχιστη οργανωτική συμφωνία στην κορυφή και μια μεγάλη πολιτική αντιπαράθεση στην κοινωνία.

Να πει ο καθένας τις απόψεις του, τις λύσεις που προτείνει για τη χώρα, και ο κόσμος σε ανοιχτή ψηφοφορία να επιλέξει ηγέτη και θέσεις.

Κάπως έτσι έγινε στην Αγγλία με το Εργατικό Κόμμα, κάπως έτσι γίνεται και στις προκριματικές των αμερικανικών εκλογών. Οχι πάντρεμα μηχανισμών αλλά πολιτική – πολιτική – πολιτική.

• Δεν υπάρχει μια αναντιστοιχία με αυτό που λέγατε όταν ξεκινήσατε, δηλαδή ότι το Ποτάμι θα είναι ένα κόμμα που δεν θα έχει σχέση με τα παλιά κόμματα;

Μα δεν επιχειρούμε το πάντρεμα με τα «παλιά κόμματα», όπως λέτε. Ούτε οι παλιές ιδέες μάς έλκουν. Θέλουμε να είμαστε η μαγιά του καινούργιου. Η κοινωνία είναι σε αδιέξοδο. Ο λαϊκισμός και η δημαγωγία έχουν διαλύσει τα πάντα.

Χρειάζεται λοιπόν μια συνωμοσία του καλού όλων των προοδευτικών. Των δυνάμεων της Σοσιαλδημοκρατίας, του ριζοσπαστικού Κέντρου, της οικολογίας, των αριστερών μεταρρυθμιστών, των κεντρώων φιλελεύθερων. Ο στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε ένα κίνημα που θα υπερασπιστεί τις μεγάλες αλλαγές.

• Εχετε επικρίνει τη διαδικασία αδειοδότησης των τηλεοπτικών σταθμών. Δεν πρέπει να τελειώσει κάποτε το καθεστώς μόνιμης προσωρινότητας;

Να σας θυμίσω ότι στην πρώτη μου ομιλία ως βουλευτής μίλησα για την ανάγκη να σπάσουμε τις τριγωνικές σχέσεις media – τράπεζες – πολιτικοί. Οχι χαριστικά δάνεια στα media. Οχι εξάρτηση των τραπεζιτών από τους πολιτικούς.

Και βέβαια δυνατό ΕΣΡ και νέες άδειες. Η κυβέρνηση όμως ήθελε να δώσει όλη την εξουσία σε έναν υπουργό της. Περιμένουμε λοιπόν να δούμε τα αποτελέσματα των επιλογών της.

Ελπίζουμε να μην αντικαταστήσουμε τους «φίλους εργολάβους» με τους «κουμπάρους εργολάβους».

• Την Τετάρτη κάνατε μια ιντερνετική καμπάνια για τα δικαιώματα των απλήρωτων εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα. Φαντάζομαι ότι θα αφορούσε και τους πρώην συναδέλφους σας στο Mega.

Και βέβαια, αφορούσε όλους τους απλήρωτους εργαζόμενους. Και της τηλεόρασης και των εφημερίδων και χιλιάδων άλλων μικρών και μεγάλων επιχειρήσεων. Οι έρευνες δείχνουν ότι μιλάμε για περισσότερους από ένα εκατομμύριο ανθρώπους.

• Το βράδυ που εκδηλώθηκε η απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία, ήσασταν απ’ αυτούς που παρακαλούσαν να αποτύχει; Ησασταν απόλυτα με την πλευρά του Ερντογάν;

Στην Τουρκία δεν έχουμε δημοκρατία, όπως την εννοούμε στην Ευρώπη τουλάχιστον. Είναι ένα αυταρχικό καθεστώς, που φιμώνει τους αντιπάλους του και κλείνει εφημερίδες. Ο Ερντογάν προσπαθεί συνεχώς να βάλει από την πίσω πόρτα τον ισλαμισμό.

Την επόμενη μέρα του πραξικοπήματος έδιωξε χιλιάδες δικαστές, χιλιάδες πανεπιστημιακούς, δεκάδες χιλιάδες δημοσίους υπαλλήλους. Είναι σαφές ότι είχε έτοιμες τις λίστες στο συρτάρι του και βρήκε αφορμή να τους αποκεφαλίσει.

• Πιστεύετε ότι θα πρέπει να εκδώσουμε τους 8 στην Τουρκία;

Είναι μια απόφαση που πρέπει να λάβει η ελληνική Δικαιοσύνη, χωρίς πολιτικές παρεμβάσεις. Και είναι άστοχες οι υποσχέσεις του κ. Τσίπρα περί «γρήγορης έκδοσης». Επιτέλους υπάρχουν και νομικά κείμενα και διεθνείς συμβάσεις. Ας μην παριστάνουμε όλοι τους πλημμελειοδίκες Αλεξανδρούπολης.