Με το προφίλ του «προβλέψιμου» και του «δεδομένου» συμμάχου, που ο ίδιος έχει επιλέξει για τον εαυτό του, πέρασε χθες το κατώφλι του Λευκού Οίκου ο Κυριάκος Μητσοτάκης προκειμένου να συναντηθεί με τον Αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν. Ως «προβλέψιμος» σύμμαχος ο πρωθυπουργός πήγε στον Λευκό Οίκο έχοντας πρώτα φροντίσει να κυρώσει στην ελληνική Βουλή την κατ’ ουσίαν επ’ αόριστον ελληνοαμερικανική αμυντική συμφωνία.
Και ως «προβλέψιμος» σύμμαχος -παρ’ ότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στη σκιά της συζήτησης περί αναβάθμισης των τουρκικών F-16 και πώλησης νέων από τις ΗΠΑ στην Τουρκία- ο κ. Μητσοτάκης, μπροστά στις κάμερες, όχι μόνο δεν έκανε καμία αναφορά στο θέμα των F-16, αλλά ούτε έθεσε εμφατικά το ζήτημα της γενικότερης στάσης της Τουρκίας, πέραν κάποιων αιχμών του για τον Τ. Ερντογάν και της αναφοράς του στο Κυπριακό στο τέλος κατά την αντιφώνησή του μετά τη συνάντηση, όπου κατά τα λοιπά εξέφρασε ενδιαφέρον για αγορά F-35.
Κεκλεισμένων των θυρών
Ο πρωθυπουργός και ο Αμερικανός πρόεδρος στην αρχή της συνάντησής τους περιορίστηκαν σε μια εξαιρετικά ολιγόλεπτη δημόσια παρουσία στον λεγόμενο «καναπέ», που περιείχε κατά βάση μόνο μια ανταλλαγή φιλοφρονήσεων, ενώ δεν επιτράπηκαν δημοσιογραφικές ερωτήσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο ο Τζο Μπάιντεν, αφού είπε ότι «τα δημοκρατικά ιδεώδη τα οποία ενστερνιζόμαστε, όπως όλοι γνωρίζουμε, ξεκινούν από την Ελλάδα», δήλωσε ότι «η βάρβαρη επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία αποτελεί ταυτόχρονα απειλή προς τη δημοκρατία από αυταρχικά καθεστώτα που θέλουν να καταλύσουν τη διεθνή έννομη τάξη», ενώ αναφερόμενος στην ατζέντα της συζήτησης που ακολούθησε κεκλεισμένων των θυρών, είπε ότι περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, το θέμα της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, την εμβάθυνση των εταιρικών σχέσεων Ελλάδας-ΗΠΑ στους τομείς της άμυνας και του εμπορίου, την ενεργειακή ασφάλεια και την κλιματική αλλαγή. Και κατέληξε ότι «η φιλία μας και η συνεργασία ανάμεσα στις δύο χώρες» είναι «πιο σημαντική από ποτέ».
Ο Κυρ. Μητσοτάκης είπε από την πλευρά του ότι «οι δύο χώρες μας βρίσκονταν πάντα στη σωστή πλευρά της Ιστορίας», λέγοντας ότι «τώρα αντιμετωπίζουμε, ενωμένοι, την πρόκληση της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία», ενώ μιλώντας για τις σχέσεις των δύο χωρών είπε ότι «είναι στο υψηλότερο, ιστορικά, επίπεδο. Και δεν αναφέρομαι μόνο στο αμυντικό σκέλος της σχέσης μας, αλλά και στο εμπόριο, τις επενδύσεις, τον ρόλο της Ελλάδας ως αξιόπιστου εταίρου στην Ανατολική Μεσόγειο».
Νωρίτερα ο Κυρ. Μητσοτάκης έδωσε συνέντευξη στο αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο MSNBC και στην εκπομπή «Morning Joe», όπου άφησε αιχμές για τη στάση των αντιρρήσεων και των παζαριών της Τουρκίας στο θέμα της ένταξης της Φινλανδίας και της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ. Ειδικότερα, κληθείς να σχολιάσει την τουρκική στάση, είπε ότι «για το ζήτημα αυτό θα πρέπει μάλλον να απευθύνετε την ερώτηση στον πρόεδρο της Τουρκίας.
»Η Ελλάδα υποστηρίζει την υποψηφιότητα της Σουηδίας και της Φινλανδίας για ένταξη στο ΝΑΤΟ. Είναι μια απόφαση στο πλαίσιο άσκησης της κυριαρχίας τους. Στο τέλος της ημέρας, αναμένω ότι δεν θα υπάρξουν σοβαρές αντιρρήσεις για την ένταξη αυτών των δύο χωρών στο ΝΑΤΟ. Πιστεύω ότι δεν είναι κατάλληλη στιγμή να χρησιμοποιήσουμε την ένταξη αυτών των δύο χωρών στο ΝΑΤΟ για να παζαρέψουμε για άλλα ζητήματα που μπορεί κάποιος να έχει στο μυαλό του. Περιμένω ότι το ζήτημα αυτό θα επιλυθεί».
Στο ίδιο πλαίσιο, κατά τη διάρκεια ανοιχτής συζήτησης που είχε με τον δημοσιογράφο της εφημερίδας Washington Post, Ντέιβιντ Ιγκνάτιους, στο Georgetown University, ο πρωθυπουργός είπε ότι η στάση της Τουρκίας στο θέμα της Φινλανδίας και της Σουηδίας θα της γυρίσει μπούμερανγκ και προσέθεσε ότι είναι μια κίνηση που είναι λάθος τόσο σε ηθική βάση όσο και σε επίπεδο τακτικής.
Ελευθερία του Τύπου
Ωστόσο αιφνιδιάστηκε για τα καλά από την ερώτηση για την έκθεση των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα που καταγράφει την κατρακύλα της Ελλάδας στην τελευταία θέση των χωρών της Ε.Ε. ως προς την ελευθερία του Τύπου. Με εμφανή αμηχανία ο Κυρ. Μητσοτάκης -και παρότι ο συνομιλητής του είχε μιλήσει για μια έκθεση «που λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από τους ανθρώπους στον τομέα μου»- προσπάθησε αρχικά να απαξιώσει τη διεθνή οργάνωση των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα, μιλώντας για «μια γαλλική ΜΚΟ» και μετά την ίδια την έκθεση, λέγοντας ότι «διαφωνώ με τον πιο εμφατικό τρόπο με τα συμπεράσματα και τη μεθοδολογία. Είμαστε ελεύθερη δημοκρατία», είπε και αναφερόμενος στα «πρωτοσέλιδα των εφημερίδων στην Ελλάδα» ισχυρίστηκε ότι «οι περισσότερες είναι κριτικές απέναντί μας. Είναι μια χώρα που ο καθένας μπορεί να δημοσιεύει ό,τι θέλει».
Και μη μπορώντας να διασκεδάσει τις εντυπώσεις για το γεγονός ότι η Ελλάδα έχει εκτεθεί διεθνώς για το θέμα της ελευθερίας του Τύπου, υποχρεώθηκε να αναφερθεί μόνος του στην περιβόητη κυβερνητική ρύθμιση για τη διασπορά ψευδών ειδήσεων, προχωρώντας σε μια παραδοχή αποτυχίας. Αυτό που είπε, είναι ότι το νομοθετικό αυτό πλαίσιο «δεν ήταν πολύ επιτυχημένο, γιατί αυτοί οι τύποι fake news, ειδικά όταν πρόκειται για την πανδημία, έχουν την ικανότητα απλώς να εξαπλώνονται εκτός ελέγχου μέσω των social media», υποστηρίζοντας ότι αν ήταν να το ξανακάνει μάλλον δεν θα το έκανε. Αυτό που δεν είπε, είναι ότι η κυβέρνηση είδε την πανδημία ως ευκαιρία για να περνάει ακριβώς τέτοιες ρυθμίσεις, όπως αυτή που καταγγέλθηκε και από την ΕΣΗΕΑ ότι ποινικοποιεί την προσωπική άποψη και την έκφρασή της στα ΜΜΕ και το διαδίκτυο.
