Στην Τεχεράνη και για… μπίζνες

H διήμερη επίσημη επίσκεψη του Νίκου Κοτζιά στην Τεχεράνη, που ολοκληρώνεται σήμερα, είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό δείγμα της «πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής» που ακολουθεί η Ελλάδα, καθώς έρχεται αμέσως μετά το ταξίδι του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα και του Ελληνα υπουργού Εξωτερικών στο Ισραήλ και την Παλαιστίνη.

Ο Νίκος Κοτζιάς έγινε δεκτός χθες από τον μεταρρυθμιστή πρόεδρο του Ιράν, Χασάν Ρουχανί, συναντήθηκε με τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, Αλί Αρντεσίρ Λαριτζανί, μίλησε στο Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης σχετικά με τις προτεραιότητες της εξωτερικής μας πολιτικής και είχε συνομιλίες με τον Ιρανό ομόλογό του, Μοχάμαντ Τζαβάντ Ζαρίφ.

Μετά τη συνάντησή του με τον κ. Ζαρίφ, ο Ελληνας υπουργός, αφού χαιρέτισε τη Συμφωνία της Γενεύης για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, υπογράμμισε τις ιστορικές σχέσεις που έχουν οι χώρες μας και τον ρόλο γέφυρας που μπορεί να παίξει η Ελλάδα μεταξύ της Μέσης Ανατολής και της Ε.Ε. «Είναι γνωστό ότι η σχέση Ελλάδας-Ιράν είναι από τις πιο παλιές στην ιστορία της ανθρωπότητας. Είναι μια σχέση χιλιάδων ετών.

Ιστορικές σχέσεις

Οι χώρες που δεν έχουν τέτοια ιστορία δεν μπορούν να αντιληφθούν τις σχέσεις αυτού του είδους. Οι σχέσεις μας είναι πολύ πέραν των σημερινών προβλημάτων και μπορούν να συμβάλουν στη λύση πολλών προβλημάτων. Υπάρχουν εταίροι μας οι οποίοι δεν μπορούν να αντιληφθούν τι πραγματικά συμβαίνει στην περιοχή, δεν μπορούν να κατανοήσουν τον τρόπο με τον οποίο σκέφτονται οι λαοί και οι ηγεσίες σε αυτήν την περιοχή.

Η Ελλάδα όμως γνωρίζει, γιατί ενώ είναι η κοιτίδα της Ευρώπης και κράτος-μέλος της Ε.Ε., ταυτόχρονα είναι κομμάτι αυτού του κόσμου τον οποίο μπορεί και καταλαβαίνει.

Γι’ αυτό μπορούμε και να μεσολαβήσουμε για διαπραγματεύσεις και να βοηθήσουμε να κατανοηθεί η κουλτούρα, ο πολιτισμός και η πολιτική σκέψη όλων στην περιοχή. Θεωρούμε πάρα πολύ σημαντικό παράγοντα για τη σταθεροποίηση της περιοχής την ανάπτυξη των σχέσεών μας με το Ιράν. Οι σχέσεις αυτές έχουν μπει σε ένα καλό αυλάκι, όπως λέμε εμείς στην Ελλάδα, που θέλει να γίνει μεγάλος ποταμός».

Η επίσκεψη Κοτζιά στην Τεχεράνη συνεχίζει και διευρύνει το προσεκτικό διπλωματικό άνοιγμα της Αθήνας που ξεκίνησε στις αρχές του 2015, εν όψει της συμφωνίας των μεγάλων δυνάμεων (5+1) με το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα και την άρση των διεθνών κυρώσεων.

Οι διμερείς σχέσεις ήταν παραδοσιακά καλές, αλλά υπέφεραν λόγω του εμπάργκο. Η ελληνική κυβέρνηση ξεκίνησε, αμέσως μετά την άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία, την ανάπτυξη των διμερών σχέσεων, με αφετηρία το ταξίδι του γενικού γραμματέα Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων του ΥΠΕΞ, Γιώργου Τσίπρα, στην Τεχεράνη και ακολούθησαν δύο συναντήσεις των Κοτζιά-Ζαρίφ, στην Αθήνα, στις 28 Μαΐου, παραμονές της υπογραφής της Συμφωνίας της Γενεύης, και στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, στις 29 Σεπτεμβρίου.

Η προσέγγιση των δύο χωρών θα ολοκληρώσει τον πρώτο της κύκλο το πρώτο εξάμηνο του 2016, όταν θα επισκεφθεί το Ιράν ο πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας. Εν τω μεταξύ, θα έχει ολοκληρωθεί το σχέδιο δράσης (action plan) το οποίο θα προωθήσει ακόμη περισσότερο τις οικονομικές μας σχέσεις και τον πολιτικό διάλογο. Στόχος είναι επίσης η ανάπτυξη σχέσεων στους τομείς της εκπαίδευσης, της επιστήμης και του πολιτισμού.

Στην ανάπτυξη των διμερών μας σχέσεων με το Ιράν έχουν συμβάλει πολύ ο δραστήριος και έμπειρος Ιρανός πρέσβης στην Αθήνα, Βενχάν Μπεχρούζ, και ο Ελληνας πρέσβης στην Τεχεράνη, πρώην διπλωματικός σύμβουλος του Αλέξη Τσίπρα, Γιώργος Αϋφαντής.

Στην ελληνική αποστολή στην Τεχεράνη συμμετείχαν επίσης ο υφυπουργός Εξωτερικών, Δημήτρης Μάρδας, και η υφυπουργός Βιομηχανίας, Θεοδώρα Τζάκρη, καθώς και αντιπροσωπεία Ελλήνων επιχειρηματιών που εκπροσωπούν μεταξύ άλλων τις εταιρείες Aegean, ΒΙΟΧΑΛΚΟ, J&P, ΜΕΤΚΑ, Singular Logic, G, Moundreas, XENIA, SABO, AILAM, LOUFAKIS, DEMO, BIANEΞ, ΓΙΩΤΗΣ, METRON, SALFO και Seasoft. Την αποστολή συμπληρώνουν ο Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) και το Πειραματικό Εργαστήρι Βεργίνα.

Προοπτικές συνεργασίας

Στο τραπέζι των επαφών βρέθηκαν η απευθείας αεροπορική σύνδεση Αθήνας-Τεχεράνης, ένα μεγάλο συμβόλαιο για τη ΒΙΟΧΑΛΚΟ, εξαγωγές φαρμάκων, δομικών υλικών, τυποποιημένων τροφίμων, συμβόλαια για ελληνικές κατασκευαστικές εταιρείες, η εκπαίδευση Ιρανών τουριστικών πρακτόρων στην Αθήνα, αλλά και η εξαγωγή ελληνικού λογισμικού.

Πάνω απ’ όλα όμως, η συνεργασία μας επικεντρώνεται στην ενέργεια, με το Ιράν να δείχνει μεγάλο ενδιαφέρον για διύλιση ιρανικού αργού σε ελληνικά διυλιστήρια, με ταυτόχρονη αποθήκευση τράνζιτ-προϊόντων σε ελληνικό έδαφος.

Οι δύο πλευρές διερευνούν τρόπους αποπληρωμής του χρέους που έχουν ελληνικά διυλιστήρια από εισαγωγές ιρανικού αργού το οποίο δεν πληρώθηκε λόγω του τραπεζικού εμπάργκο και συζητούν για τη μεταφορά ιρανικού πετρελαίου αλλά και φυσικού αερίου με ελληνόκτητα τάνκερ προς τη Μεσόγειο.

Τα θέματα της ενεργειακής συνεργασίας θα συζητήσει σήμερα ο κ. Κοτζιάς με τον Ιρανό υπουργό Πετρελαίου, Μπιτζάν Ζανγκανέχ, ενώ θα έχει και συνομιλίες με τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Αμπάς Αχουντί.

Ταξίδι-αστραπή για τη σύνοδο του ΝΑΤΟ

Αύριο, ο υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς, μεταβαίνει στις Βρυξέλλες για να συμμετάσχει στη διήμερη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ που θα προπαρασκευάσει τη σύνοδο κορυφής της Συμμαχίας, η οποία θα διεξαχθεί στη Βαρσοβία τον Ιούλιο του 2016.

Στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνονται η κατάσταση ασφαλείας στο Αφγανιστάν και η Οικοδόμηση Αμυντικών Δυνατοτήτων και η στρατηγική του ΝΑΤΟ για την υβριδική απειλή.

Επίσης, θα συζητηθούν «η προσαρμογή της Συμμαχίας στις προκλήσεις από τον Νότο», η δράση του «Ισλαμικού κράτους», η κατάσταση στη Συρία και το Ιράκ, αλλά και η διάχυση της αποσταθεροποίησης σε σχεδόν όλη τη γεωγραφική ζώνη που εφάπτεται των συνόρων των νοτίων κρατών- μελών του Βορειο-Ατλαντικού Συμφώνου.

Στο αυριανό δείπνο εργασίας, σαν «ελέφαντας στο δωμάτιο», όπως είπε έμπειρος διπλωμάτης, θα βρεθεί η Ρωσία, ενώ οι υπουργοί θα συναντηθούν την Τρίτη και με τον Ουκρανό υπουργό Εξωτερικών.