Μια πρωτοβουλία με θετικό πρόσημο

Η «Διεθνής Διάσκεψη για τον θρησκευτικό και τον πολιτιστικό πλουραλισμό και την ειρηνική συνύπαρξη στη Μέση Ανατολή», που ολοκληρώθηκε χθες, έδωσε στην Ελλάδα τη δυνατότητα να παρέμβει σε διεθνές επίπεδο για την προστασία των μειονοτήτων και των χριστιανικών πληθυσμών που απειλούνται από τη μισαλλοδοξία και την τρομοκρατία στην περιοχή, αλλά και να ασκήσει ενεργά θρησκευτική διπλωματία.

Ηταν μια επιτυχία του υπουργείου Εξωτερικών, όχι μόνο γιατί κατόρθωσε να μαζέψει γύρω από ένα τραπέζι θρησκευτικούς ηγέτες, υπουργούς εξωτερικών, στελέχη διεθνών οργανισμών και παράγοντες που διαμορφώνουν πολιτική στη Μέση Ανατολή, αλλά κυρίως γιατί οι 200 συμμετέχοντες, χριστιανοί, Εβραίοι και μουσουλμάνοι, συμφώνησαν στην ανάγκη της διαφύλαξης του θρησκευτικού και πολιτιστικού πλουραλισμού και στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του εξτρεμισμού.

Στα θετικά της Διάσκεψης πιστώνεται και η ομόφωνη απόφαση για λειτουργία Παρατηρητηρίου με έδρα την Αθήνα, με υπεύθυνο τον καθηγητή Σωτήρη Ρούσσο και με διεθνή συμμετοχή. Επίσης, η Αθήνα έδειξε ότι μπορεί -και πρέπει- να ξεφεύγει από την εσωστρέφεια και τη μονοκαλλιέργεια της κρίσης και να αναλαμβάνει διεθνείς πρωτοβουλίες.

Στους συμμετέχοντες απευθύνθηκε και ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, κατά τη διάρκεια δείπνου, αργά το βράδυ της Δευτέρας, στο Μουσείο της Ακρόπολης και τόνισε πως πρέπει να επιλυθούν οι κρίσεις στη Συρία, στο Ιράκ και στη Λιβύη, να αντιμετωπιστεί ο τζιχαντισμός, να προστατευτούν τα θεμελιώδη δικαιώματα και οι θρησκευτικές ελευθερίες, να τεθούν οι βάσεις για τη συμφιλίωση, την ανοικοδόμηση και την επιστροφή των προσφύγων.

Περιγράφοντας ένα συνολικό σχέδιο, ο κ. Τσίπρας επισήμανε την ανάγκη να στηριχτεί ο Λίβανος και η Ιορδανία, να ενισχυθεί η συνεργασία μας με την Τουρκία στη βάση του διεθνούς δικαίου και του αμοιβαίου σεβασμού, να στηριχτεί ο διάλογος για την επίλυση του Παλαιστινιακού στη βάση των δύο κρατών που θα συμβιώνουν δίπλα δίπλα με ασφάλεια, να ενισχυθεί η συνεργασία με την Αίγυπτο και την Τυνησία και τέλος να βρεθεί δίκαιη, βιώσιμη λύση στο Κυπριακό, με βάση τα ψηφίσματα του ΟΗΕ.

Στο Κυπριακό αναφέρθηκε και ο υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς, σε χθεσινή του συνέντευξη Τύπου, μετά το πέρας των εργασιών της Διεθνούς Διάσκεψης. «Το σύστημα εγγυήσεων είναι ξεπερασμένο, δεν συνάδει με την πρακτική που έχει ακολουθήσει η Τουρκία και δεν συνάδει με τον διεθνή νόμο και τις συμβάσεις του ΟΗΕ όπως είναι σήμερα. Αρα πρέπει να τελειώνει. Κατά τη γνώμη μου, δεν μπορεί να υπάρξει θετικό αποτέλεσμα στο δημοψήφισμα χωρίς να έχει τελειώσει η κατοχή ή να προβλέπεται το τελείωμα με τη συμφωνία».

Για τη συνάντηση Μέρκελ – Ερντογάν

Ο υπουργός Εξωτερικών σχολίασε και τη συνάντηση Μέρκελ – Ερντογάν. «Νομίζω ότι η κ. Μέρκελ έκανε μια συζήτηση με τον κ. Ερντογάν, αλλά η ίδια δεν είναι ευρωπαϊκό θεσμικό όργανο ή σύστημα. Μπορεί να δεσμεύεται για τις σκέψεις που έχει η Γερμανία και που θα τις διατυπώσει εντός Ευρωπαϊκής Ενωσης, αλλά η Ε.Ε. έχει θεσμούς, οι οποίοι αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, όπως η Επιτροπή, και θεσμούς που αποφασίζουν, όπως είναι το Συμβούλιο των Υπουργών, είτε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο όπου συμμετέχουν οι πρόεδροι των κρατών-μελών και οι πρωθυπουργοί. Κατά συνέπεια, εγώ καταγράφω τις σκέψεις και τη θέληση της Γερμανίας, όσον αφορά τη σχέση Ε.Ε. – Τουρκίας. Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι η θέληση συνολικά της Ευρώπης. Δεν λέω ότι έχω διαφωνίες. Λέω απλώς, από άποψη θεσμική, τι είναι ορισμένα πράγματα ως προς την αρμοδιότητα».

Ο υπουργός Εξωτερικών προανήγγειλε και δύο νέες διεθνείς πρωτοβουλίες που αναλαμβάνει η Αθήνα. Η πρώτη, αφορά την ανάγκη να αρχίσει μια συζήτηση για τι Ευρώπη θέλουμε στον 21ο αιώνα, πάνω σε ποιες αξίες πρέπει να στηρίζεται και πώς θα ξεφύγει η συζήτηση από τη σχεδόν αποκλειστική ενασχόληση με θέματα μνημονίων, εμπάργκο και κυρώσεων.

Η δεύτερη, αφορά τη δημιουργία μιας Γραμματείας των δέκα μεγάλων πολιτισμικών εθνών, την GC10, με τη συμμετοχή της Κίνας, της Αιγύπτου, της Ιταλίας, του Μεξικού και άλλων κρατών, πρωτοβουλία που συνδέεται και με την προστασία των πολιτιστικών μνημείων που καταστρέφονται και λεηλατούνται στη Μέση Ανατολή.

Σήμερα το μεσημέρι ο κ. Κοτζιάς θα έχει συναντήσεις με τον Βούλγαρο ομόλογό του, Ντάνιελ Μίτοφ, και το απόγευμα με τη βοηθό υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ για Ευρωπαϊκές Ευρασιατικές Υποθέσεις, Βικτόρια Νούλαντ.