Παρελθέτω το… βαπόριον τούτο

Την «καυτή πατάτα» μιας πιθανής προσέγγισης ή αγκυροβόλησης του ιρανικού δεξαμενόπλοιου «Adrian Darya 1» σε ελληνικά χωρικά ύδατα προσπαθεί να αποφύγει η Ελλάδα και ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης, μιλώντας χθες στην τηλεόραση του AΝΤ1, τόνισε ότι σε αυτή την περίπτωση, θα υπάρξει ανάλογη αντίδραση από την Αθήνα.

Ο κ. Βαρβιτσιώτης σημείωσε ότι το πλοίο «έχει δηλώσει ως λιμάνι προορισμού την Καλαμάτα, αλλά αυτό δεν σημαίνει τίποτα στη διεθνή ναυσιπλοΐα, μπορεί εύκολα να αλλάξει» και υπογράμμισε ότι το ιρανικό τάνκερ λόγω του μεγάλου μεγέθους του «δεν υπάρχει περίπτωση να προσεγγίσει ελληνικό λιμάνι, δεν μπορεί να δέσει σε κανέναν ντόκο σε όλη τη χώρα».

Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών παραδέχτηκε ότι η Αθήνα έχει γίνει αποδέκτρια πιέσεων από την αμερικανική πλευρά, «έχουμε υποστεί πιέσεις, υπάρχουν συγκεκριμένα αιτήματα που έχουν διαβιβαστεί από τις αμερικανικές αρχές», είπε χαρακτηριστικά και τόνισε ότι η Ελλάδα δεν θέλει να επηρεαστούν οι σχέσεις της με τις Ηνωμένες Πολιτείες, με τις οποίες υπάρχει στενή συνεργασία.

Στις διμερείς επαφές (με τους Αμερικανούς) έχει διατυπωθεί με σαφήνεια η θέση της ελληνικής κυβέρνησης, δήλωσε ο κ. Βαρβιτσιώτης σημειώνοντας ότι «εμείς δεν θα θέλαμε να διευκολύνουμε τη μεταφορά του πετρελαίου προς τη Συρία, σε κανένα ενδεχόμενο, δεν θέλουμε να διευκολύνουμε την πορεία αυτού του πλοίου προς τη Συρία».

«Δεν πάει στη Συρία»

Πάντως, οι Ιρανοί έδωσαν εγγυήσεις στις αρχές του Γιβραλτάρ ότι ο τελικός προορισμός του δεξαμενόπλοιου δεν είναι η Συρία, ενώ και να ήταν, όπως παραδέχτηκε και ο ίδιος ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών αρμόδιος για ευρωπαϊκά θέματα, τόσο το πλοίο όσο και το φορτίο του «δεν εμπίπτει στους περιορισμούς που έχει επιβάλει η Ε.Ε. στη διακίνηση ιρανικού πετρελαίου». Αυτός ήταν και ο λόγος που αφέθηκε να αποπλεύσει από το Γιβραλτάρ, παρά το δικαστικό αίτημα κατάσχεσης που είχε υποβληθεί από το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης.

Οι κυρώσεις που έχουν επιβάλει οι Αμερικανοί στο Ιράν δεν ταυτίζονται με τις ευρωπαϊκές, που επεβλήθησαν κατά της Συρίας με τον κανονισμό 36/2012 και απαγορεύουν μεν (μεταξύ άλλων) την εξαγωγή πετρελαίου από τη Συρία, όχι όμως και την εισαγωγή πετρελαίου στη χώρα. Συνεπώς, οι αμερικανικές πιέσεις δεν έχουν νομική βάση και φυσικά η Ελλάδα θα πρέπει να ακολουθήσει την ευρωπαϊκή νομολογία και πρακτική. Πρόκειται για μια δύσκολη ισορροπία, καθώς η Αθήνα δεν θέλει να έρθει σε σύγκρουση συμφερόντων με την Ουάσινγκτον, ιδίως σε αυτή την ευαίσθητη περίοδο στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο, αλλά ταυτόχρονα θα πρέπει να τηρήσει πιστά το διεθνές δίκαιο και τις ευρωπαϊκές οδηγίες και κανονισμούς.

Χθες, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, δήλωσε σχετικά με το «Adrian Darya 1»: «Εχουμε καταστήσει σαφές ότι όποιος το αγγίξει, όποιος το υποστηρίξει, όποιος του επιτρέψει να ελλιμενιστεί κινδυνεύει να υποστεί κυρώσεις από τις ΗΠΑ», ενώ απείλησε με ανάληψη δράσης για να αποτραπεί πιθανή προσέγγιση του πλοίου σε συριακό λιμάνι.

Η Ελλάδα δεν πρέπει να προσδεθεί στο άρμα μιας μόνο μεγάλης διεθνούς δύναμης, δήλωσε χθες στο ραδιόφωνο του ΑΠΕ ο τέως υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Κατρούγκαλος, ο οποίος σημείωσε: «Εμείς βελτιώσαμε τις σχέσεις μας με τις ΗΠΑ, τις βελτιώσαμε όμως ακριβώς στη βάση της ευθυγράμμισης συμφερόντων… Δείξαμε ότι η χώρα μας μπορεί να είναι πρωταγωνιστής και εξαγωγέας σταθερότητας, έτσι καταφέραμε να έχουμε τις καλύτερες από ποτέ δυνατές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Αυτό, όμως, χωρίς να ακολουθούμε τις ΗΠΑ σε κάθε βήμα της πολιτικής τους, όταν για παράδειγμα ήταν αντίθετη με αυτήν της Ε.Ε., βλέπε Ιράν, ή όπου θεωρούσαμε ότι η πολιτική της Ε.Ε. αποτελεί καλύτερη πυξίδα για τα δικά μας συμφέροντα, όπως για παράδειγμα στην περίπτωση της αναγνώρισης Γουαϊδό».

Με ανακοίνωσή του το Γραφείο Τύπου του ΚΚΕ χαρακτήρισε «απαράδεκτη» την αμερικανική παρέμβαση και κατήγγειλε «τις υποδείξεις και τις προειδοποιήσεις που εκτοξεύει προς την ελληνική και κάθε άλλη κυβέρνηση, για την περίπτωση που το ιρανικό δεξαμενόπλοιο κατευθυνθεί σε ελληνικό ή άλλο λιμάνι».

Το ΚΚΕ «καλεί την ελληνική κυβέρνηση να απορρίψει τις αμερικανικές προειδοποιήσεις και να αποκλείσει κάθε συμμετοχή ελληνικού πλοίου ή αεροσκάφους στη λεγόμενη πολυεθνική δύναμη που στήνουν οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους, για την προώθηση των ιμπεριαλιστικών σχεδίων στον Περσικό Κόλπο και τα πολεμικά σχέδια κατά του Ιράν».

Η Τεχεράνη

Την επισήμανση ότι οι διεθνείς υδάτινοι δίαυλοι δεν θα είναι τόσο ασφαλείς όσο σήμερα, αν οι ιρανικές πετρελαϊκές εξαγωγές μειωθούν στο μηδέν έκανε χθες ο πρόεδρος Χασάν Ροχανί, ύστερα από συνάντησή του με τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, σημειώνοντας ότι «η μονομερής πίεση εναντίον του Ιράν δεν μπορεί να είναι προς όφελός τους και δεν θα εγγυηθεί την ασφάλειά τους στην περιοχή και στον κόσμο».

Προειδοποίηση προς την Ουάσινγκτον να σταματήσει να λειτουργεί απρόβλεπτα έστειλε χθες και ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Μοχαμάντ Τζαβάντ Ζαρίφ: «Η αμοιβαία μη προβλεψιμότητα θα οδηγήσει σε χάος. Ο πρόεδρος Τραμπ δεν μπορεί να περιμένει ότι θα είναι ο ίδιος απρόβλεπτος και οι άλλοι θα είναι προβλέψιμοι».