Η Αγκυρα συνεχίζει να συντηρεί την ένταση στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο παρά τις διεθνείς αντιδράσεις για την παράνομη και μονομερή απόφασή της να δεσμεύσει θαλάσσια περιοχή εντός της κυπριακής Αποκλειστικής Οικονομικής ζώνης (ΑΟΖ), δυτικά της Μεγαλονήσου, προκειμένου να πραγματοποιήσει γεωτρήσεις το πλωτό γεωτρύπανο «Φατίχ» (Πορθητής).
Χθες, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Προκόπης Παυλόπουλος, έστειλε από την Κρήτη σαφές μήνυμα προς την Τουρκία να σεβαστεί το Διεθνές, το Ευρωπαϊκό και το Δίκαιο της Θάλασσας και τόνισε ότι «η οριοθέτηση της ΑΟΖ γίνεται με βάση το σύνολο του διεθνούς δικαίου και κυρίως, όμως, με βάση του δικαίου της θάλασσας, όπως αυτό κωδικοποιήθηκε μέσω της Συνθήκης του Montego Bay του 1982, που δεσμεύει τους πάντες. Και η Τουρκία οφείλει να το σεβασθεί στο ακέραιο».
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κάλεσε την Τουρκία να αντιληφθεί ότι η Ελλάδα, «μαζί με τους εταίρους μας, στην Ε.Ε. και στο ΝΑΤΟ, θα επιβάλουμε την εφαρμογή και τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου». Η Αγκυρα, πάντως, διά του υπουργού Αμυνας Χουλουσί Ακάρ, υποστήριξε ότι η Τουρκία «ως εγγυήτρια δύναμη [στην Κύπρο] είναι αποφασισμένη να προστατεύσει τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο», ανέφερε το κρατικό πρακτορείο Anadolu.
Οι δηλώσεις Ακάρ έρχονται σε συνέχεια της ανακοίνωσης του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, σύμφωνα με την οποία «θα είναι λογική προσέγγιση και θα αποτρέψει την αστάθεια στην περιοχή αν όλοι οι άλλοι παράγοντες εκτός της περιοχής αναγνωρίσουν το γεγονός ότι η Τουρκία και η Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου δεν μπορούν να αποκλειστούν από την εξίσωση ενέργειας στην ανατολική Μεσόγειο».
Αυστηρό μήνυμα προς την Αγκυρα είχε απευθύνει νωρίτερα η ύπατη εκπρόσωπος της Ε.Ε., Φεντερίκα Μογκερίνι, η οποία εξέφρασε εκ μέρους της Ε.Ε. «μεγάλη ανησυχία» για την εξαγγελθείσα πρόθεση της Τουρκίας να πραγματοποιήσει δραστηριότητες γεώτρησης εντός της κυπριακής ΑΟΖ και κάλεσε επειγόντως την Τουρκία «να επιδείξει αυτοσυγκράτηση, να σεβαστεί τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της και να απέχει από οποιαδήποτε παρόμοια παράνομη ενέργεια στην οποία η Ε.Ε. θα απαντήσει με τον κατάλληλο τρόπο και σε πλήρη αλληλεγγύη με την Κύπρο».
Το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων αποκάλυψε ότι με το μήνυμα προς ναυτιλλομένους που στάλθηκε από το «Κύπρος Ράδιο», το οποίο απευθύνθηκε προς το «Φατίχ» και τα τρία υποστηρικτικά σκάφη που το συνοδεύουν, προειδοποιούνται όλα τα εμπλεκόμενα φυσικά πρόσωπα ότι «θα αντιμετωπίσουν όλες τις συνέπειες στη βάση του ευρωπαϊκού και διεθνούς δικαίου και ένα διεθνές ένταλμα σύλληψης θα εκδοθεί εναντίον τους» και τους ζητείται επιτακτικά να τερματίσουν τις παράνομες ενέργειες.
Στη Ρουμανία
Χθες στη Λευκωσία, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Πρόδρομος Προδρόμου δήλωσε πως αν και η κυβέρνηση επιδιώκει να ξαναρχίσουν διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό, ωστόσο «δεν μπορεί να γίνονται με τουρκικά πλοία να παραβιάζουν τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας και να δημιουργούν ένταση». Το θέμα των τουρκικών προκλήσεων στην κυπριακή ΑΟΖ αναμένεται να θέσει και να συζητήσει διεξοδικά με τους εταίρους ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης, στο άτυπο συμβούλιο κορυφής που θα διεξαχθεί στις 9 Μαΐου στη Ρουμανία, στην πόλη Σιμπίου.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές η Λευκωσία επικεντρώνει τις προσπάθειές της για αντιμετώπιση των τουρκικών ενεργειών εντός του πεδίου δράσης της Ε.Ε. και ο σχεδιασμός για μια τέτοια εξέλιξη έχει ξεκινήσει εδώ και αρκετό καιρό.
Είναι χαρακτηριστικό ότι οι Βρυξέλλες πρώτη φορά αντέδρασαν τόσο άμεσα στις τουρκικές προκλήσεις, εκφράζοντας παράλληλα την αλληλεγγύη τους προς την Κυπριακή Δημοκρατία. Αμεσες ήταν και οι αντιδράσεις –πέραν της Ελλάδας– και άλλων κρατών, όπως της Ρωσίας και της Αιγύπτου.
Εκπρόσωπος της αμερικανικής πρεσβείας στη Λευκωσία είχε δηλώσει το Σάββατο ότι «οι ΗΠΑ αποθαρρύνουν κάθε ενέργεια ή ρητορική που αυξάνει τις εντάσεις στην περιοχή» και υπογράμμισε πως «σύμφωνα με τη μακρόχρονη πολιτική τους οι Ηνωμένες Πολιτείες αναγνωρίζουν το δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας να αναπτύξει τους πόρους της στην ΑΟΖ της και πιστεύουν ότι οι πόροι πετρελαίου και φυσικού αερίου του νησιού θα πρέπει να κατανεμηθούν ακριβοδίκαια μεταξύ των δύο κοινοτήτων στο πλαίσιο μιας συνολικής διευθέτησης».
Την απόφαση της Τουρκίας να προβεί σε παράνομη γεώτρηση εντός της κυπριακής ΑΟΖ είχε καταδικάσει με ανακοίνωσή του το Σάββατο και το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών, το οποίο κάλεσε την Τουρκία «να σταματήσει άμεσα τις παράνομες δραστηριότητές της, να σεβαστεί τα αναφαίρετα δικαιώματα της κυρίαρχης Κυπριακής Δημοκρατίας που ασκεί προς όφελος του συνόλου του Κυπριακού λαού και να αποστεί από περαιτέρω ενέργειες που υπονομεύουν τη σταθερότητα στην περιοχή, καθώς και την επανέναρξη συνομιλιών για δίκαιη και βιώσιμη λύση του Κυπριακού».
Ν.Δ. σε εθνική γραμμή
Με ανακοίνωσή του, ο τομεάρχης Εξωτερικών της Ν.Δ., Γιώργος Κουμουτσάκος, καταδίκασε τη «διπλωματία της κανονιοφόρου» που υιοθετεί η Αγκυρα και τόνισε ότι «η Τουρκία αυτο-αποκλείστηκε από τις θετικές ενεργειακές εξελίξεις και συνεργασίες στην Ανατολική Μεσόγειο». Ο Γιώργος Κουμουτσάκος πρόσθεσε ότι η Τουρκία «υποσκάπτει την περιφερειακή σταθερότητα, παρεμποδίζει την ευρωπαϊκή πολιτική ενεργειακής ασφάλειας και προκαλεί προβλήματα στην Ατλαντική Συμμαχία» καθώς επιχειρεί με προκλήσεις και διαρκή ένταση να επιβάλει την παρουσία της στην περιοχή. «Γι’ αυτό απορρίπτεται από τα κράτη της περιοχής και δεν είναι αποδεκτή από την Ε.Ε. Από τις δηλώσεις για δήθεν “ούτε ένα πρόβλημα με τους γείτονες” φτάσαμε στην πολιτική “ούτε ένας γείτονας χωρίς πρόβλημα”».
