Του απεσταλμένου μας στο Βελιγράδι και την Αχρίδα
Στην Αχρίδα της ΠΓΔΜ συνεχίζονται σήμερα οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Ελληνα υπουργού Εξωτερικών Νίκου Κοτζιά και του ομόλογου του, Νίκολα Ντίμιτροφ, ίσως στην πιο λεπτή και κρίσιμη συνάντηση για το ονοματολογικό. Οι δύο υπουργοί δείπνησαν χθες το βράδυ χωρίς να κάνουν δηλώσεις και, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, αναμενόταν να συζητήσουν την καρδιά του προβλήματος και να μπουν στα δύσκολα θέματα, δύο από κάθε πλευρά, που έχουν αποκρυσταλλωθεί ήδη, από τη συνάντηση της Βιέννης.
Για την Αθήνα προτεραιότητα έχουν η αναζήτηση σύνθετης ονομασίας για όλες τις χρήσεις, εντός και εκτός συνόρων (erga omnes), κατοχυρωμένη με συνταγματική αλλαγή και το ζήτημα της απεμπόλησης του αλυτρωτισμού. Για τα Σκόπια προβάλλονται ως κόκκινες γραμμές τα ζητήματα της ταυτότητας και της γλώσσας.
«Κλειδί ο ρεαλισμός»
Χθες ο Νίκος Κοτζιάς, από το Βελιγράδι, πρώτο σταθμό της περιοδείας του στα Δυτικά Βαλκάνια, δήλωσε κατά τη διάρκεια συνέντευξης που παραχώρησε μετά τη συνάντησή του με τον αναπληρωτή πρωθυπουργό της Σερβίας και υπουργό Εξωτερικών, Ιβιτσα Ντάτσιτς, ότι «το κλειδί για επίλυση του ονοματολογικού είναι ο ρεαλισμός, ο πραγματισμός και η αντίληψη ότι πρέπει να κάνουμε συμβιβασμούς, όχι σάπιους, αλλά συμβιβασμούς που θα κερδίσουν και οι δυο πλευρές.
»Και συμβιβασμός σημαίνει ότι και οι δύο πλευρές πρέπει να αντιληφθούν ότι δεν μπορούν να τα πάρουν όλα, ότι και οι δυο πλευρές θα πρέπει να έχουν κέρδη. Ελπίζω να έχει γίνει αυτό κατανοητό από όλες τις πλευρές της διαπραγμάτευσης και να έχουμε θετικές εξελίξεις».
Την ίδια ώρα ο κ. Ντίμιτροφ δήλωνε στα Σκόπια ότι κάθε συνάντηση για το ζήτημα είναι δύσκολη, ότι η φάση αυτή είναι λεπτή, αλλά ελπίζει σε πρόοδο.
Ο κ. Ντάτσιτς από την πλευρά του, τόνισε χθες από το Βελιγράδι, ενώπιον του Νίκου Κοτζιά, ότι είναι προς «το συμφέρον όλων μας να λυθεί αυτό το ζήτημα (το ονοματολογικό με την ΠΓΔΜ) και αυτό σημαίνει ότι πρέπει να απομακρυνθούν όλα τα προβλήματα τα οποία είναι βαθιά, όπως και στην περίπτωση της Σερβίας, διότι μπαίνουν βαθιά στο παρελθόν, στην ιστορία, στην παράδοση της περιοχής μας. Για τον λόγο αυτό, η Σερβία έχει μεγάλη κατανόηση για τη στάση της Ελλάδας απέναντι σε αυτό το θέμα».
Ο Σέρβος αναπληρωτής πρωθυπουργός επανέλαβε επίσης παλαιότερη δήλωση του, ότι ήταν λάθος που η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας αναγνώρισε την ΠΓΔΜ με το συνταγματικό της όνομα και επεσήμανε ότι μετέπειτα «η συμπεριφορά των Σκοπίων απέναντι στη Σερβία και στα σερβικά συμφέροντα δεν ήταν η κατάλληλη. Αυτοί έχουν αναγνωρίσει την ανεξαρτησία του Κοσόβου. Δεν θα μιλήσω γι’ αυτές τις σχέσεις, αλλά εμείς θέλουμε να λυθεί αυτό το θέμα».
Σε ερώτηση δημοσιογράφου σχετικά με τις σχέσεις Ελλάδας-Κοσόβου, ο κ. Κοτζιάς δήλωσε κατηγορηματικά ότι «Η Ελλάδα δεν θα αναγνωρίσει την ανεξαρτησία του Κοσόβου» και εξήγησε ότι η μελλοντική ίδρυση εμπορικού γραφείου του Κοσόβου στην Αθήνα δεν αποτελεί κατ’ ουδένα τρόπο διπλωματική αναγνώριση και υπενθύμισε ότι η συγκεκριμένη απόφαση έχει ληφθεί από την ελληνική κυβέρνηση από το 2011.
Κοτζιάς και Ντάτσιτς συζήτησαν στο Βελιγράδι διμερή θέματα, τις εξελίξεις στην περιοχή, τρόπους ενίσχυσης της συνεργασίας Ελλάδας-Σερβίας εν όψει του Δεύτερου Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Σερβίας με έμφαση την περαιτέρω εμβάθυνση της οικονομικής συνεργασίας, στους τομείς των υποδομών, της ενέργειας και των μεταφορών και ιδιαίτερα στην ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων εν όψει και της Συνόδου Κορυφής Ε.Ε. – Δυτικών Βαλκανίων που θα διεξαχθεί στα μέσα Μαΐου στη Σόφια.
«Η Ελλάδα συναισθάνεται την ευθύνη που έχει για τη σταθερότητα και την ασφάλεια της περιοχής και συνεργάζεται με τη Σερβία σε μια τέτοια κατεύθυνση» τόνισε ο Ελληνας ΥΠΕΞ, που εξέφρασε την πεποίθηση ότι «η Σερβία ανήκει στην ευρωπαϊκή οικογένεια», και όπως είπε, «είναι μια ανεπτυγμένη κοινωνία με γνώση και τεχνολογία και πρέπει σήμερα όχι μόνο να συζητάει τα κεφάλαια για την ένταξή της στην Ε.Ε., αλλά και το πώς βλέπει και εκείνη το κοινό μας μέλλον στην Ε.Ε.».
Στη συνέχεια ο κ. Κοτζιάς συναντήθηκε με τον πρόεδρο της Σερβίας, Αλεξάνταρ Βούτσιτς, στο προεδρικό μέγαρο και στη συνέχεια αναχώρησε για την Αχρίδα.
Εκτίμηση από Βελιγράδι
Σε ανακοινωθέν της σερβικής προεδρίας επισημαίνεται ότι ο πρόεδρος Βούτσιτς εκτιμά ιδιαίτερα τη συνεχή υποστήριξη της Ελλάδας στην κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα της Σερβίας. Ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς ενημέρωσε τον κ. Κοτζιά για τα προβλήματα και τη στασιμότητα στην εφαρμογή της Συμφωνίας των Βρυξελλών και ευχαρίστησε την Ελλάδα για το ενδιαφέρον που επιδεικνύει σχετικά με τον διάλογο μεταξύ Βελιγραδίου και Πρίστινας.
Σήμερα το απόγευμα, μετά το πέρας των συνομιλιών με τον υπουργό Εξωτερικών της ΠΓΔΜ, Νίκολα Ντίμιτροφ, ο Νίκος Κοτζιάς θα μεταβεί στην πρωτεύουσα του Κοσόβου, Πρίστινα, τελευταίο σταθμό της περιοδείας του στα Δυτικά Βαλκάνια και θα έχει συνομιλίες με τον πρόεδρο Χασίμ Θάτσι και τον υπουργό Εξωτερικών Μπετζέτ Πατσόλι.
