Την ερχόμενη Δευτέρα 18 Οκτωβρίου, συμπληρώνονται 101 χρόνια από τη γέννηση της Μελίνας Μερκούρη. Προς τιμήν αυτής της επετείου, η «Εφ.Συν.» σε αυτό το φύλλο του Σαββατοκύριακου δίνει για πρώτη φορά στη δημοσιότητα τον φάκελο πολιτικών φρονημάτων που είχε στην Ασφάλεια η μεγάλη Ελληνίδα. Κανονικά, αυτή τη δημοσιοποίηση έπρεπε να την είχαμε κάνει πέρσι, στα 100 χρόνια των γενεθλίων της. Τα προβλήματα, όμως, που δημιούργησε η πανδημία κατέστησαν αδύνατο κάτι τέτοιο. Η Μελίνα δεν χρειάζεται συστάσεις. Κι ενδεχομένως να πει κανείς πως όλα είναι γνωστά γι’ αυτήν, καθώς υπήρξε ένας άνθρωπος εντελώς διάφανος και ακομπλεξάριστος. Η ίδια μιλούσε για τον εαυτό της και τη ζωή της με τόσες λεπτομέρειες, που δύσκολα θα μπορούσε να το κάνει κάποιος τρίτος που την ήξερε καλά.
Εντούτοις ο φάκελος της στην Ασφάλεια αποτελεί ένα πολύτιμο ιστορικό υλικό με αρκετές πληροφορίες που συμπληρώνουν τη βιογραφία της και τη δική μας γνώση γι’ αυτήν και το έργο της για την προσφορά της στην Ελλάδα. Η ίδια συνήθιζε να λέει στα χρόνια της Χούντας, που της είχαν αφαιρέσει την ιθαγένεια, ότι γεννήθηκε Ελληνίδα. Από τον φάκελό της αποδεικνύεται πως ήταν Ελληνίδα περισσότερο απ’ ό,τι μπορούμε να φανταστούμε. Ζούσε με την Ελλάδα, ζούσε για την Ελλάδα, η Ελλάδα ήταν η αναπνοή της.
Ο φάκελος της Μελίνας χωρίζεται σε τρία μέρη. Το πρώτο αφορά τα νεανικά της χρόνια και μέχρι τη Δικτατορία, όπου από μια ανέμελη αστή, που απολάμβανε τις χαρές της ζωής, σιγά σιγά άρχισε να ασχολείται με τα κοινά και να προσεγγίζει την Αριστερά. Το δεύτερο αφορά στην ανυπέρβλητη δράση της σε κάθε γωνιά της γης για τη διεθνή κατακραυγή σε βάρος του δικτατορικού καθεστώτος και την αποτίναξή του από τον σβέρκο του ελληνικού λαού. Αυτή την περίοδο, η Μελίνα γίνεται ζωντανό σύμβολο του αντιδικτατορικού αγώνα και η σημαία του στο διεθνές στερέωμα. Το τρίτο μέρος καλύπτει τα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης, όπου το πολιτικό σκηνικό είναι ρευστό και η επιρροή των κομμάτων της Αριστεράς παλιών και νέων δεν έχει ακόμα παγιοποιηθεί. Σε αυτή την περίοδο, η Μελίνα με τη δράση της -όπως αποτυπώνεται στον φάκελό της- διδάσκει τι σημαίνει η συμμετοχή στα κοινά. Βρίσκεται παντού. Κοντά στον κάθε αγωνιζόμενο, στον κάθε αδικημένο, στις διεκδικήσεις περισσότερων δημοκρατικών δικαιωμάτων και ελευθεριών.
Είμαστε απολύτως βέβαιοι ότι, διαβάζοντας οι αναγνώστες τον φάκελό της, έχουν πολλαπλά να ωφεληθούν. Πέραν των ιστορικών πληροφοριών, η πολιτική δράση της Μελίνας αποτελεί σχολείο αγωνιστικότητας, μαχητικότητας, δημοκρατικού φρονηματισμού και παιδείας.
