Μείζον θέμα για τις χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας θεωρείται από αξιωματούχους του υπουργείου Οικονομικών η επιστροφή των κερδών της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και των υπόλοιπων τραπεζών του ευρωσυστήματος από τα ελληνικά ομόλογα (ANFAs & SMPs), που για το 2015 φτάνουν τα 2,015 δισ. ευρώ.
Η Αθήνα έχει υποβάλει επίσημο αίτημα στους εταίρους-δανειστές για την έγκαιρη απόδοση αυτών των χρημάτων, που σ’ αυτήν τη φάση θα αποτελούσαν μια πραγματική ανάσα ρευστότητας για την οικονομία και τον προϋπολογισμό.
Από τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους προκύπτει ότι οι μόνες εισροές εσόδων που έχουν τα κρατικά ταμεία από αυτόν τον τομέα είναι από την Τράπεζα της Ελλάδος.
Στο οκτάμηνο Ιανουαρίου – Αυγούστου 2015 οι εισπράξεις από τα ANFAs & SMPs ανέρχονται σε 580 εκατ. ευρώ, ενώ το υπόλοιπο ποσό από αυτά τα κέρδη, ύψους 1,724 δισ. ευρώ, παραμένει στα χαρτοφυλάκια των ευρωπαϊκών κεντρικών τραπεζών.
Τα χρήματα που δικαιούται να λάβει η χώρα μας από αυτά τα κέρδη φτάνουν τα 10,2 δισ. ευρώ έως και το 2020. Πρόκειται για υπεραξίες από τίτλους που διέφυγαν το μεγάλο «κούρεμα» που επιβλήθηκε στα υπόλοιπα ομόλογα με το PSI+.
Τα ομόλογα αυτά αποκτήθηκαν στη δευτερογενή αγορά σε τιμές 30%-40% χαμηλότερες της ονομαστικής τους αξίας. Να σημειωθεί ότι οι δανειστές έχουν υπολογίσει αυτά τα κέρδη για την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας, που για το 2016 φτάνουν τα 23 με 24 δισ. ευρώ μαζί με τα έντοκα.
Το ζήτημα ετέθη από την ελληνική πλευρά στο χθεσινό EuroWorking Group (EWG), όπου τη χώρα εκπροσώπησε ο οικονομικός σύμβουλος του πρωθυπουργού Φραγκίσκος Κουτεντάκης.
Είναι το πρώτο κρας τεστ της νέας κυβέρνησης με τους δανειστές, στη διάρκεια του οποίου οι εκπρόσωποι των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης έστειλαν τελεσίγραφο για τις δύο «λίστες» με τα προαπαιτούμενα του Μνημονίου που θα πρέπει να εκπληρωθούν το επόμενο διάστημα.
Αλλωστε αυτά είναι συνδεδεμένα με τα 3 δισ. ευρώ, που αποτελούν το τελευταίο μέρος των χρημάτων που δικαιούται να λάβει η χώρα από την πρώτη δόση του νέου προγράμματος (26 δισ. ευρώ).
Σύμφωνα με τον επικεφαλής του EuroWorking Group, Τόμας Βίζερ, τα 3 δισ. θα δοθούν σε δύο υπο-δόσεις (όχι απαραίτητα 1,5 δισ. + 1,5 δισ.) ανάλογα με την πρόοδο των μεταρρυθμίσεων (διοικητικές, συνταξιοδοτικές κ.ά.).
Ανεξαρτήτως του χρόνου εκταμίευσης αυτών των χρημάτων και του κινδύνου να ξεμείνουν από ρευστό τα δημόσια ταμεία, η κυβέρνηση θα τα χρησιμοποιήσει για την αποπληρωμή συσσωρευμένων ληξιπρόθεσμων οφειλών του κράτους που αγγίζουν τα 6 δισ. ευρώ.
«Τρύπα» με… πλεόνασμα
Το γεγονός ότι το κράτος συνεχίζει να πληρώνει μόνο μισθούς και συντάξεις επιβεβαιώνεται και από τα οριστικά στοιχεία του προϋπολογισμού για το πρώτο φετινό οκτάμηνο. Οι δαπάνες που δεν αποδόθηκαν και συνεχίζουν να μετακυλίονται από μήνα σε μήνα φτάνουν τα 4,744 δισ. ευρώ.
Με το γνωστό αυτό τέχνασμα τα συνολικά έξοδα του προϋπολογισμού συγκρατήθηκαν στα 31,8 δισ. ευρώ έναντι στόχου για 36,6 δισ. ευρώ.
Από την άλλη, η «τρύπα» στα έσοδα του προϋπολογισμού διαμορφώθηκε πάνω από τα 4 δισ. ευρώ στο τέλος Αυγούστου. Τούτο δεν… εμπόδισε το πρωτογενές πλεόνασμα να παραμείνει στο ύψος των 3,8 δισ. ευρώ μετά το εμπάργκο των πληρωμών που έχει κηρύξει το Δημόσιο στους ιδιώτες ενώ έχει παγώσει κάθε επιστροφή φόρων.
Τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού (συμπεριλαμβανομένου του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων) ανήλθαν σε 30,765 δισ. ευρώ παρουσιάζοντας μείωση κατά 4,153 δισ. ευρώ ή 11,9% έναντι του στόχου. Η τρύπα στα ταμεία θα ήταν μικρότερη αν είχαν δοθεί τα κέρδη από τα ANFAs και τα SMPs.
Επίσης, ποσό 917 εκατ. ευρώ αφορά την υστέρηση των φόρων στην Περιουσία και οφείλεται στη μη βεβαίωση και είσπραξη των δύο πρώτων δόσεων του ΕΝΦΙΑ. Μειωμένες κατά 50% είναι και οι δαπάνες του ΠΔΕ. Διαμορφώθηκαν σε 1,563 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 1,527 δισ. ευρώ έναντι του στόχου.
