Τους χωρίζουν η πολιτική τους τοποθέτηση και η κομματική τους ένταξη, αλλά τους ενώνουν πολλά άλλα.
Οι δύο πρώτοι αναμετρώνται στα ψηφοδέλτια των κομμάτων τους στην Α´ Αθήνας. Ο Ομηρος Τσάπαλος, πολιτικός επιστήμονας, γνωστός και εκπαιδευμένος στο ρίσκο της δημοσιότητας από την τριετή εμπειρία του ως υπεύθυνος επικοινωνίας του e-ΕΦΚΑ.
Ο Νάσος Ηλιόπουλος, πληροφορικάριος του Οικονομικού Πανεπιστημίου και με μεταπτυχιακό στις πολιτικές επιστήμες. Με εμπειρία υποψηφιότητας όχι μόνο από προηγούμενες εθνικές και δημοτικές εκλογές ως υποψήφιος δήμαρχος Αθηναίων, αλλά και με τη γνώση που αποκόμισε ως υφυπουργός Εργασίας και ειδικός γραμματέας ΣΕΠΕ στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ.
Και η Ελένη Χρονοπούλου, νομικός με πολυετή επαγγελματική εμπειρία στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, υποψήφια με το ΠΑΣΟΚ στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας.
Τους ενώνει η γενιά τους. Γιατί και οι τρεις είναι γεννημένοι στη δεκαετία του ’80 με μια μικρή διαφορά ηλικίας. Τους ενώνει επίσης η κοινή καταγωγή (όλως τυχαίως και οι τρεις από την Πελοπόννησο), το μεράκι τους για απτά αποτελέσματα στους τομείς και τα πεδία όπου διακρίθηκαν και φυσικά το έντονο ενδιαφέρον τους για την Αθήνα και τα ασφυκτικά προβλήματα εργασίας και στέγης, που κλέβουν το οξυγόνο από τους συνομηλίκους τους.
Γι’ αυτόν τον λόγο από την ιδιαιτέρως ενδιαφέρουσα αντιπαράθεση των θέσεών τους στη συζήτηση που κάναμε την περασμένη Παρασκευή στα γραφεία της «Εφ.Συν.» ξεχωρίσαμε εκείνα που αφορούν κυρίως τη νεολαία. Γιατί πρωτίστως και η Ελένη και ο Νάσος και ο Ομηρος στους νέους απευθύνονται. Και ανεξάρτητα από το εκλογικό αποτέλεσμα των κομμάτων τους είναι βέβαιο ότι αποτελούν τη μαγιά μιας νέας πολιτικής γενιάς.
Τι προτείνουν για το έλλειμμα κοινωνικής στέγης
Με αφετηρία το πρόβλημα των υψηλών ενοικίων και τις δυσκολίες που έχουν οι νέοι σήμερα να εγκαταλείψουν το παιδικό τους δωμάτιο, να βρουν μια στέγη με προσιτό ενοίκιο που θα τους χαρίσει την ανεξαρτησία από την οικογένεια και θα τους δώσει τον αέρα να χτίσουν τις διαπροσωπικές τους σχέσεις όπως τις θέλουν σε έναν χώρο αυτόνομο και ανεξάρτητο, οι τρεις υποψήφιοι ξεδιπλώνουν τις θέσεις τους. Αλλά πώς μπορεί να γίνει αυτό όταν τα ενοίκια είναι απλησίαστα και οι άλλοτε στεγαστικές ευκαιρίες έχουν πολιορκηθεί από τη βραχυχρόνια μίσθωση για χάρη του τουρισμού;
Ομ. Τσάπαλος: «Κάθε μέρα είμαι στην Αθήνα, στις γειτονιές του Αγίου Παύλου και Αγίου Κωνσταντίνου, στα Σεπόλια, στα Πατήσια. Διαπιστώνω ότι υπάρχουν χιλιάδες αδιάθετα ακίνητα τα οποία μπορούμε να αξιοποιήσουμε μέσω του προγράμματος «ΣΠΙΤΙ μου» και το 1,8 δισ. ευρώ που έχουμε εξασφαλίσει και ειδικά γι’ αυτές τις γειτονιές. Κατά τη γνώμη μου πρέπει να διαθέσουμε δάνεια με μηδενικά επιτόκια για να μείνουν νέοι άνθρωποι σε αυτές τις γειτονιές. Το πρόγραμμα δεν πρέπει να είναι μόνο για τους τρίτεκνους και τους πολύτεκνους. Γιατί αυτοί οι άνθρωποι που θα εγκατασταθούν σε αυτές τις γειτονιές ουσιαστικά θα μας κάνουν χάρη, θα τις αναζωογονήσουν και θα ενισχύσουν το αίσθημα ασφάλειας σε αυτές τις παλαιές αστικές περιοχές της Αθήνας. Και επίσης από τα 15 έτη παλαιότητας των σπιτιών, που τίθεται σήμερα ως όρος του προγράμματος, ας πάμε στα 10 έτη, αφού όπως αποδεικνύεται δεν βρίσκονται εύκολα ακίνητα. Πρέπει να βοηθήσουμε τους νέους και την πόλη γιατί ασφάλεια και ανάπτυξη πάνε χέρι χέρι».
Ελ. Χρονοπούλου: «Σε αυτήν την πρόταση που κάνει ο Ομηρος εγώ δεν θα είχα αντίρρηση. Ομως αναρωτιέμαι πώς αξιοποιούμε το Ταμείο Ανάκαμψης. Η Ιταλία και η Πορτογαλία κάνουν παπάδες και εμείς πάμε και εντάσσουμε μόνο 100 κατοικίες. Γιατί; Γιατί να μην εντάξουμε 15 χιλιάδες; Oταν εντάσσουμε 100, είναι σαν να μην κάνουμε τίποτα. Το Ταμείο Ανάκαμψης είναι μια τεράστια ευκαιρία, δεν πρέπει να χαθεί στο να βουλώσουμε τρύπες. Να το δούμε ολιστικά και να πούμε: έχουμε τρία σοβαρά προβλήματα και εκεί θα ρίξουμε το βάρος. Η κοινωνική κατοικία είναι για μας στο ΠΑΣΟΚ προτεραιότητα. Η κατάσταση στην Αθήνα είναι τραγική, το κέντρο έχει γίνει real estate. Γιατί δεν έχουν εφαρμοστεί κάποιες ρυθμίσεις; Βλέπουμε ότι και το Βερολίνο και η Ρώμη παίρνουν μέτρα για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις και βάζουν κριτήρια και μίνιμουμ στάνταρτ. Εμείς γιατί να μη βάλουμε; Δεν χρειάζεται εσαεί. Εστω για μία τριετία. Να αποσυμφορήσουμε το κέντρο».
Ομ. Τσάπαλος: «Δηλαδή προτείνετε το πάγωμα;»
Ελ. Χρονοπούλου: «Οχι. Διάβαζα συγκριτικές μελέτες για τη βραχυχρόνια μίσθωση και διαπίστωσα ότι στη Ρώμη, το Βερολίνο, τη Βαρκελώνη, στην Ολλανδία εφαρμόζουν διάφορα προγράμματα. Συγκεκριμένα ποσοστά μίσθωσης για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα»
Ομ. Τσάπαλος: «Υπάρχει υψηλή ζήτηση. Πρόσφατα έκανα μια έρευνα και βρήκα στο κέντρο της Αθήνας μόνο 7 διαθέσιμα Airbnb. Πού θα βάλεις τους τουρίστες; Μην ξεχνάτε ότι και τα ξενοδοχεία είναι πλήρη αυτήν την περίοδο».
Ελ. Χρονοπούλου: «Γιατί να μην απλωθούμε προς τις γειτονιές; Να αναγεννήσουμε τις γειτονιές. Πώς αναγεννήθηκε η Κυψέλη;»
Ομ. Τσάπαλος: «Είναι κορεσμένες. Πρέπει να πάμε πιο πέρα».
Ν. Ηλιόπουλος: «Η αναφορά σε σκοτεινές και ανασφαλείς γειτονιές είναι έμμεση κριτική και στη δημοτική αρχή και στην κυβέρνηση. Εχουν περάσει 4 χρόνια…».
Ομ. Τσάπαλος: «Δεν έχουμε κάνει τη δουλειά που πρέπει».
Ν. Ηλιόπουλος: «Κατ’ αρχάς δεν συμφωνώ στον ορισμό του προβλήματος. Οταν λέει ο Μητσοτάκης ότι τα νοίκια ανεβαίνουν «γιατί η οικονομία πάει καλά» σημαίνει ότι βρίσκεται σε άλλον πλανήτη. Τα νοίκια ανεβαίνουν γιατί υπάρχει πρόβλημα κερδοσκοπίας. Δεύτερον, επειδή πρόσφατα είδα ένα κεντρικό πρωτοσέλιδο για το πώς θα βρεθούν σπίτια από τους πλειστηριασμούς, θέλω να πω ότι αυτό είναι κανιβαλισμός και βαρβαρότητα.
Πρώτα απ’ όλα πιστεύουμε ότι πρέπει να τεθεί όριο στη βραχυχρόνια μίσθωση. Απαγόρευση στα νομικά πρόσωπα. Το ξενοδοχείο έχει σύμβαση, συγκεκριμένα πρωτόκολλα υγείας και ασφάλεια. Αλλά έχουμε νομικά πρόσωπα -μικρή σημασία εάν είναι από την Κίνα ή το Ισραήλ- που μπορεί να αγοράζουν ολόκληρο οικοδομικό τετράγωνο και να το μετατρέπουν σε βραχυχρόνια μίσθωση και χωρίς να έχουν όλες τις υποχρεώσεις που έχει ο ξενοδοχειακός κλάδος. Είναι και μια μορφή αθέμιτου ανταγωνισμού σε έναν δομημένο χώρο αγοράς.
Η Αθήνα πρέπει να έχει και τους κατοίκους της, δεν μπορεί να γίνει ένα απέραντο καφενείο. Εχει τα αργυροχρυσοχοεία της, τη μεταποίηση χαμηλής όχλησης, τα δερματάδικα. Μπορούμε να φανταστούμε την Αθήνα χωρίς την Ευριπίδου και τα μπαχαράδικα; Γιατί η Αθήνα είναι ζωντανός οργανισμός επειδή ακριβώς μπορούμε να βρούμε στο κέντρο δημόσια διοίκηση, λιανεμπόριο, διασκέδαση. Εάν δεν το προστατεύσουμε και αφήσουμε τον τουρισμό και την εστίαση να κανιβαλίσουν, όλοι χάνουμε.
Χρειάζεται και στα φυσικά πρόσωπα να μπουν όρια για τα Airbnb. Μέχρι τρία γιατί μετά γίνεται κερδοσκοπική δραστηριότητα. Να αλλάξουν τα δημοτικά τέλη, γιατί η επιβάρυνση για την πόλη είναι διαφορετική.
Και 4ον να υπάρξει μια δημόσια Τράπεζα Στέγης. Ενα δημόσιο εργαλείο για στεγαστική πολιτική. Αυτό σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης δίνει το ακίνητο στη δημόσια τράπεζα στέγης και αυτή αναλαμβάνει την ενεργειακή αναβάθμιση και την ενοικίασή του με χαμηλό μίσθωμα».
Ελ. Χρονοπούλου: «Η κοινωνική στεγαστική πολιτική αφορά και την εργατική και τη μεσαία τάξη».
Ν. Ηλιόπουλος: «Η Τράπεζα Στέγης λειτουργεί ως δημόσιος οργανισμός, όπως λειτουργούσε ο ΟΕΚ. Ο ιδιοκτήτης συμφωνεί και κάνει ένα μακροπρόθεσμο συμβόλαιο 10ετίας. Συμφωνεί το ενοίκιο και η τράπεζα, αξιοποιώντας χρήματα από το Ταμείο Ανάκαμψης, κάνει τις ανακαινίσεις».
Γιατί είναι υποψήφιοι και με ποιες προτεραιότητες
Ομ. Τσάπαλος: «Δεν είμαι επαγγελματίας πολιτικός είμαι, όμως, επαγγελματίας της πολιτικής. Εργάζομαι στον τομέα της συμβουλευτικής πάνω σε θέματα στρατηγικής και επικοινωνίας για πολιτικούς και για κόμματα. Aπό το 2015 διατηρώ δική μου εταιρεία. Στο πανεπιστήμιο δεν υπήρξα ποτέ φανατικός. Μετά τις σπουδές μου στην Ελλάδα έκανα έναν χρόνο μεταπτυχιακές στο London School of Economics.
To έναυσμα για μένα ήταν ο ΕΦΚΑ όπου πέρασα δύο χρόνια ως υπεύθυνος επικοινωνίας και ουσιαστικά αποτέλεσε μία μικρογραφία της κοινωνίας. Βίωσα και την ταλαιπωρία και τα βάσανα του κόσμου και την ανάγκη να λειτουργήσει σωστά η δημόσια διοίκηση. Αλλά εκεί βίωσα και την αποτελεσματικότητα των μεταρρυθμίσεων που κάναμε και άλλαξαν τις ζωές πάνω από 570.000 ανθρώπων, αφού μέσα σε 27 μήνες εκδόθηκαν 567.000 συντάξεις και αντίστοιχες οικογένειες είδαν για πρώτη φορά χρήματα στους λογαριασμούς τους. Λόγω αυτής της εμπειρίας αλλά κι επειδή από πολύ μικρός ένιωθα την ανάγκη να γίνομαι καλύτερος άνθρωπος μέσω της πολιτικής, ήλθε η κατάλληλη στιγμή και το αποφάσισα».
Ελ. Χρονοπούλου: «Μεγάλωσα στην Αθήνα, αλλά στα χρόνια του Λυκείου η μητέρα μου πήρε μετάθεση από το υπουργείο Εξωτερικών στο Βέλγιο. Ετσι βρέθηκα στις Βρυξέλλες και στη συνέχεια επέστρεψα στην Ελλάδα και σπούδασα Νομική στο δημόσιο Πανεπιστήμιο. Δεν είχα σκεφτεί ποτέ τον εαυτό μου στην πρώτη γραμμή της πολιτικής, ενώ πάντα ήμουν πολιτικοποιημένη. Εργάστηκα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο από το 2012 για 6 χρόνια.
Ξεκίνησα με έναν ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ, συνέχισα με μία ευρωβουλευτή της Εσθονίας, πάλι από τους σοσιαλδημοκράτες, αλλά είχα στο μυαλό μου ότι η πολιτική είναι μόνο εάν προέρχεσαι από κάποιο τζάκι ή εάν είσαι μέλος μιας πολιτικής οργάνωσης από τα φοιτητικά σου χρόνια. Εγώ δεν ήμουν σε παρατάξεις. Η εμπλοκή μου ήλθε μετά από μια πρόταση του προέδρου μας, του κ. Ανδρουλάκη. Στην αρχή ήμουν αρκετά επιφυλακτική αλλά μετά αποφάσισα να το τολμήσω. Διερωτήθηκα τι αποτύπωμα θα αφήσει η δουλειά μου, τόσα χρόνια, στις Βρυξέλλες.
Στο Ευρωκοινοβούλιο εργάστηκα για να περάσουμε τη μεγάλη αναθεώρηση των προσωπικών δεδομένων, το πακέτο προστασίας προσωπικών δεδομένων το 2016. Σκέφτηκα ότι όταν δουλεύεις, γράφεις και συμβάλλεις ώστε να μεταβάλεις σε κάτι τη ζωή 500 εκατομμυρίων ανθρώπων, τότε, αν μπεις στην πολιτική, μπορείς να κάνεις τη διαφορά. Οπότε μόλις μου δόθηκε η ευκαιρία το τόλμησα».
Ν. Ηλιόπουλος: «Το έναυσμα είναι τα πράγματα που θες να αλλάξεις και η πίστη σε ένα συλλογικό σχέδιο, γιατί χωρίς συλλογικό σχέδιο δεν υπάρχει αποτελεσματικότητα. Οργανωμένος από τα φοιτητικά μου χρόνια δεν είχα σκεφτεί να βρεθώ στην πρώτη γραμμή. Το έφερε η ζωή. Αν πρέπει να διαλέξω έναν-δύο τομείς που σήμερα με καίνε λίγο παραπάνω, το ένα είναι η Αθήνα, γιατί χάνει το χρώμα της και τη ζωντάνια της.
Το βλέπεις στο πρόβλημα της κατοικίας με τη βραχυχρόνια μίσθωση, το βλέπεις στο πώς αλλάζει το κέντρο. Αν προχωρήσει το σχέδιο να φύγουν οι δημόσιες υπηρεσίες και να πάνε στην ΠΥΡΚΑΛ, το παραδοσιακό λιανεμπόριο στο κέντρο θα πεθάνει. Το διαπιστώνουμε μέσα από την προσπάθεια να διασώσουμε ιστορικούς κινηματογράφους, όπως το Ιντεάλ, μια ιστορική αίθουσα 100 χρόνων.
Το δεύτερο μέλημα για μένα είναι τα εργασιακά και ειδικά των νέων. Μια γενιά η οποία έχει μάθει στην επισφάλεια χωρίς συλλογικές συμβάσεις εργασίας, με διαλυμένες Επιθεωρήσεις Εργασίας».
Για τα εργασιακά δικαιώματα, το brain drain και το εσυ
Ομηρος Τσάπαλος, Νέα Δημοκρατία
Ως εκπρόσωπος του ΕΦΚΑ το κυρίαρχο που κράτησα από τη διαχείριση των προβλημάτων ήταν η επίλυση του μεγαλύτερου προβλήματος στη δημόσια διοίκηση, που δεν ήταν άλλο παρά οι εκκρεμείς συντάξεις.
Αλλά δεν ήταν μόνο αυτή η μεταρρύθμιση. Εγιναν και στο εργασιακό μεταρρυθμίσεις που δεν είχαν γίνει εδώ και πάρα πολλά χρόνια.
Παράδειγμα, η θέσπιση της άδειας πατρότητας, 14 ημερών, η επέκταση της άδειας μητρότητας, η 4ήμερη εργασία, αντί για 5, χωρίς απώλεια εισοδήματος, η ψηφιακή κάρτα εργασίας, τα ψηφιακά ΚΕΠΑ, τα οποία για μένα ίσως είναι η πιο σημαντική μεταρρύθμιση.
Επίσης, υλοποιήθηκε σχεδόν στο σύνολό της η διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας. Αλλά και το «1555» ήταν ουσιαστικά η επανασύνδεση των πολιτών με τον ΕΦΚΑ όπου δεν μπορούσαν να βρουν υπάλληλο. Για όλα αυτά εμείς είμαστε υπερήφανοι αυτά τα 3 χρόνια που εργαστήκαμε εκεί και τα παραδίδουμε στους πολίτες για χρήση.
Νάσος Ηλιόπουλος, ΣΥΡΙΖΑ
Στα εργασιακά η Ν.Δ. είναι μια δύναμη βαθιάς θεσμικής ανομίας… Από τότε που μπήκαμε στην ΟΝΕ καμία άλλη δεν είχε τόσο μεγάλη δημοσιονομική ευκολία να κινηθεί όσο αυτή.
Τα πραγματικά στοιχεία δείχνουν ότι μείωσε το πραγματικά διαθέσιμο εισόδημα. Η έκθεση ΟΟΣΑ μιλάει για μείωση 4,7% το ’22. Θεσμικά είναι λίγο ντροπή και ακροδεξιά μεθοδολογία να αμφισβητείς τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, όπως έκαναν οι Σκέρτσος και Μητσοτάκης…
Δεν υπάρχει περίπτωση ένας γιατρός που έφυγε στο εξωτερικό να επιστρέψει στην Ελλάδα. Σήμερα το ΕΣΥ έχει λιγότερους μόνιμους εργαζόμενους από την προ πανδημίας περίοδο.
Αν πάμε σε ένα κεντρικό νοσοκομείο θα δείτε ότι η αναλογία μόνιμων-έκτακτων είναι 50-50. Αυτό σημαίνει ότι το ΕΣΥ κρέμεται σε μια κλωστή. Δεν είναι τυχαίο ότι καταγράψαμε τα χειρότερα ποσοστά μέσα στην πανδημία.
Σε ποσοστό 97% κατέληξαν εκτός ΜΕΘ και 77% εντός, ενώ ο μέσος ευρωπαϊκός όρος ήταν 30%. Δηλαδή όταν έμπαιναν 10 ασθενείς, οι 7 έβγαιναν, ενώ στην Ελλάδα δεν έβγαιναν ούτε οι τρεις.
Ελενη Χρονοπούλου, ΠΑΣΟΚ
Η Ελλάδα πρωτοστατεί στη νομοθεσία. Δημιουργούμε νομοθεσία και αρκετές φορές, τολμώ να πω, είναι και καλής ποιότητας. Εκεί που υστερούμε είναι στην εφαρμογή.
Στην Ελλάδα έχουμε τεράστιο πρόβλημα εφαρμογής του νόμου. Κι αυτό το βλέπουμε στα εργασιακά. Ωραιότατη η ψηφιακή κάρτα, αλλά ξέρετε πόσες καταγγελίες γίνονται; Πάει ο εργαζόμενος κανονικά στη δουλειά του και με τον εργοδότη είτε αναγκάζεται να «συμφωνεί» είτε του επιβάλλεται να μην ενεργοποιήσει την κάρτα.
Εκεί χρειάζεται η εφαρμογή του νόμου. Επίσης βλέπουμε μια τεράστια ζήτηση για εργαζόμενους χαμηλότερου εκπαιδευτικού επιπέδου και δεν μπορούν να βρεθούν. Κυρίως γιατί δεν τηρούνται οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας.
Ας μη μιλήσουμε για την κατάσταση των εποχιακών στα νησιά και τις συνθήκες εργασίας τους. Με τα στοιχεία του 2022 της ΔΙΑΝΕΟΣΙΣ, 56% του πληθυσμού δηλώνει ότι αν μπορούσε θα έφευγε από τη χώρα, δηλαδή πάνω από τους μισούς πολίτες.
Στο ΠΑΣΟΚ πήραμε την πρωτοβουλία να χτίσουμε το δίκτυο ΣΥΝΘΕΣΙΣ. Οσοι εργαζόμαστε στο εξωτερικό θέλουμε να προσφέρουμε στη χώρα αυτά που μπορούμε ώστε να μην μπαίνει στην εξίσωση το «θα γυρίσεις πίσω». Κακά τα ψέματα, κάποιοι από αυτούς που έφυγαν δεν θέλουν να γυρίσουν.
Είναι μια αποτυχία του πολιτικού συστήματος της χώρας. Αλλά δεν βλέπω πώς γίνεται άνθρωποι που έφτιαξαν τη ζωή τους σε ένα κράτος που τους ανταποδίδει τους φόρους που πληρώνουν να γυρίσουν πίσω.
