Θα μπορούσε να γίνει μεν, αλλά δεν είναι της παρούσης. Αυτό είναι το συμπέρασμα που προκύπτει από το ρεπορτάζ για το ενδεχόμενο να εξαιρεθούν τα κόστη έκτακτης ανάγκης που σχετίζονται με τις πλημμύρες και τις πυρκαγιές του καλοκαιριού από τον υπολογισμό των δημόσιων ελλειμμάτων των κρατών-μελών που επλήγησαν. Σημειωτέον ότι εδώ εντάσσονται τα 500 εκατ. που έχει προϋπολογίσει η ελληνική κυβέρνηση για αποζημίωση των πυρόπληκτων, αλλά και τα 30 δισ. της γερμανικής κυβέρνησης για την αποκατάσταση των καταστροφών από τις πλημμύρες.
Το θέμα προέκυψε ύστερα από ένα δημοσίευμα στη διεθνή ιστοσελίδα Euractiv, το οποίο ανέφερε δηλώσεις του εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ερίκ Μαμέρ, σύμφωνα με τις οποίες «δικαιολογείται η δέσμευση πόρων για την αντιμετώπιση τέτοιων καταστάσεων. Επισήμανε επίσης ότι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλληλεγγύης μπορεί να αποτελέσει πηγή στήριξης σε κράτη-μέλη που αντιμετωπίζουν τέτοιες καταστροφές».
Σε ερώτηση της «Εφ.Συν.» ο Ερίκ Μαμέρ ήταν κάθετος: «Δεν ξέρω ποιος το είπε αυτό, αλλά σίγουρα δεν είναι πληροφορία που προκύπτει από εμάς και άρα δεν υπάρχει τίποτα να επιβεβαιώσω. Οι κανόνες του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης και ο υπολογισμός του δημόσιου ελλείμματος είναι γνωστοί, τίποτα που έχει σχέση με τις φωτιές δεν είναι καινούργιο όσον αφορά τον υπολογισμό του ελλείμματος των κρατών-μελών» τόνισε.
«Νομίζω ότι υπάρχει μια παρεξήγηση εδώ. Πριν από λίγες εβδομάδες, στο πλαίσιο των απαντήσεων σε ερωτήσεις για το βάρος των πυρκαγιών και των συνεπειών τους στην Ελλάδα και τα άλλα κράτη μέλη, τονίσαμε το γεγονός ότι πιθανόν υπάρχουν διάφορα εργαλεία διαθέσιμα για τα κράτη-μέλη, για παράδειγμα το Ταμείο Αλληλεγγύης, η χρήση του οποίου μπορεί να ζητηθεί από τα κράτη-μέλη για να αποκτήσουν από την Ε.Ε. κονδύλια που σχετίζονται με τις φωτιές και τις συνέπειές τους. Αλλά δεν έκανα κανένα σχόλιο που να σχετίζεται με τον υπολογισμό του δημόσιου ελλείμματος» απάντησε ο Ερίκ Μαμέρ στην «Εφ.Συν.».
Η Επιτροπή χρησιμοποιεί το πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για την παρακολούθηση και τον συντονισμό των δημοσιονομικών πολιτικών σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ενωση. Στο πλαίσιο αυτό πραγματοποιείται ανάλυση των εθνικών δημόσιων δαπανών. Η γενική ρήτρα διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης ενεργοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2020. Θα συνεχίσει να εφαρμόζεται το 2022 και αναμένεται να απενεργοποιηθεί από το 2023, οπότε μέχρι τότε μάλλον δεν έχει ιδιαίτερο νόημα η συζήτηση για το έλλειμμα και τις έκτακτες δαπάνες που το επιβαρύνουν ή όχι.
Εφάπαξ δαπάνες
Σε δήλωσή του προς την «Εφ.Συν.» πάντως Ευρωπαίος αξιωματούχος παραδέχτηκε ότι υπάρχει αυτή η δυνατότητα: «Σύμφωνα με τους δημοσιονομικούς κανόνες της Ε.Ε., οι βραχυπρόθεσμες δαπάνες έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση έκτακτων μεγάλων φυσικών καταστροφών μπορούν να ταξινομηθούν ως εφάπαξ δαπάνες και συνεπώς να εξαιρεθούν από τον υπολογισμό της διαρθρωτικής δημοσιονομικής προσπάθειας ενός κράτους-μέλους κατά την αξιολόγηση της συμμόρφωσης με το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
Για παράδειγμα, στην περίπτωση της Ιταλίας οι δαπάνες έκτακτης ανάγκης που σχετίζονται με τους σεισμούς στο Αμπρούτσο και την Εμίλια Ρομάνα, καθώς και άλλες φυσικές καταστροφές έχουν ληφθεί υπόψη στο παρελθόν».
«Εν ολίγοις δεν έχει νόημα να υποβληθεί αίτημα για εφάπαξ δαπάνες για ειδική μεταχείριση προς το παρόν» κατέληξε ο αξιωματούχος. «Οσο παραμένει σε ισχύ το Σύμφωνο Σταθερότητας, παρέχουμε ποιοτικές (όχι ποσοτικές!) δημοσιονομικές συστάσεις. Ετσι η υποβολή αιτήματος για να εξαιρεθούν οι εφάπαξ δαπάνες από τον υπολογισμό της δημοσιονομικής προσπάθειας της Ελλάδας δεν είναι πραγματικά σχετική προς το παρόν».
Φυσικά το τι θα γίνει μετά το 2022, με την επαναφορά στον «στενό κορσέ» του Συμφώνου και των πλεονασμάτων στα οποία είναι δεσμευμένη η χώρα, είναι ο κυβερνητικός πονοκέφαλος της επόμενης χρονιάς…
