ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Χριστίνα Κοψίνη
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Σε μια πρωτοποριακή γνωμοδότηση με παγκόσμια απήχηση για τους εργαζόμενους και τα εργασιακά δικαιώματα, το Διαμερικανικό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων επιβεβαίωσε στις 3 Ιουλίου ότι τα κράτη έχουν νομική υποχρέωση να προστατεύουν τα ανθρώπινα δικαιώματα εν όψει της κλιματικής έκτακτης ανάγκης, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των εργαζομένων.

Η συμβουλευτική γνωμοδότηση του δικαστηρίου, την οποία ζήτησαν οι κυβερνήσεις της Χιλής και της Κολομβίας, σηματοδοτεί για πρώτη φορά την απόφαση που λαμβάνει ένα διεθνές δικαστήριο να συνδέσει άμεσα την κλιματική κρίση με τα βασικά εργασιακά δικαιώματα και την προστασία των εργαζομένων. Ενισχύει ότι η κλιματική αλλαγή δεν είναι μόνο μια περιβαλλοντική πρόκληση, αλλά και ένα ζήτημα ανθρωπίνων και εργασιακών δικαιωμάτων.

Το Διεθνές Δίκτυο Αλληλεγγύης και Νομικής Βοήθειας προς τους Εργαζόμενους (ILAW) ήταν αυτό που είχε τον κεντρικό ρόλο στην όλη διαδικασία. Το υπόμνημα του ILAW, το οποίο επικαλέστηκε το Δικαστήριο, υποστήριζε πως η κλιματική αλλαγή βλάπτει δυσανάλογα τους εργαζόμενους –ιδίως τους γεωργικούς εργάτες, τους μετανάστες και τους ανθρώπους στην άτυπη οικονομία– και περιέγραφε την ανάγκη για πολιτικές δίκαιης μετάβασης που βασίζονται σε διαβούλευση με τα συνδικάτα.

Το Δικαστήριο έκρινε ότι όλα τα κράτη-μέλη του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών (OAS) υποχρεούνται να υιοθετήσουν ισχυρά μέτρα που μειώνουν τους κλιματικούς κινδύνους και προστατεύουν τους ανθρώπους από τις επιβλαβείς επιπτώσεις τους. Ειδικότερα μεταξύ των σημαντικότερων συστάσεών του περιλαμβάνονται τα εξής:

● Να ζητείται η γνώμη των εργαζομένων και των συνδικάτων κατά τον σχεδιασμό και την εφαρμογή πολιτικών για τη μετάβαση στο κλίμα και στην εργασία.

● Οι κυβερνήσεις έχουν καθήκον να αποτρέπουν και να μετριάζουν τους κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία από τις κλιματικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένης της έκθεσης στη θερμότητα.

● Τα κράτη πρέπει να αναπτύσσουν προληπτικά στρατηγικές δημιουργίας θέσεων εργασίας που προωθούν τη βιώσιμη ανάπτυξη και προστατεύουν τα μέσα διαβίωσης καθώς εξελίσσονται οι βιομηχανίες.

Το Δικαστήριο επικαλέστηκε το επιχείρημα του ILAW ότι η υπεράσπιση των εργασιακών δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των πιο ευάλωτων, είναι απαραίτητη για την επίτευξη μιας πραγματικά δίκαιης μετάβασης. Αυτό βασίζεται σε μακροχρόνια διεθνή εργασιακά πρότυπα και ευθυγραμμίζεται με τις κατευθυντήριες γραμμές της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ILO).

Δίκαιη μετάβαση

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της ILO, έως το 2030 οι απώλειες παραγωγικότητας λόγω ακραίας ζέστης θα μπορούσαν να ισοδυναμούν με 80 εκατομμύρια θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης. Χωρίς ισχυρότερη προστασία και σχεδιασμό, αυτός ο αριθμός θα μπορούσε να εκτοξευθεί ακόμα περισσότερο.

Η απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου αναμένεται να επηρεάσει τις νομικές γνωμοδοτήσεις και αποφάσεις που σχετίζονται με το κλίμα σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένης μιας αναμενόμενης γνωμοδότησης από το Διεθνές Δικαστήριο. Θέτει ένα νέο πρότυπο για το πώς οι κυβερνήσεις πρέπει να ενσωματώνουν τα εργασιακά δικαιώματα και την ασφάλεια των εργαζομένων στις εθνικές στρατηγικές τους για το κλίμα.

Η απόφαση αποτελεί επίσης μια σαφή υπενθύμιση του πώς τα συνδικάτα και οι οργανώσεις εργαζομένων ενισχύουν τη δημοκρατία.

Οταν οι εργαζόμενοι έχουν φωνή –ειδικά σε νομικούς και πολιτικούς χώρους όπου οι εργαζόμενοι συχνά παραλείπονται– μπορούν να βοηθήσουν στη διαμόρφωση αποφάσεων που προστατεύουν όχι μόνο τη δική τους ζωή και τις θέσεις εργασίας τους, αλλά ολόκληρες κοινότητες. Είναι ακόμα ένας τρόπος με τον οποίο τα εργατικά κινήματα παίζουν ζωτικό ρόλο στο να γίνουν οι κοινωνίες πιο δίκαιες, ασφαλέστερες και πιο υπεύθυνες.