Η μετάβαση της χώρας στις οπτικές ίνες εξελίσσεται σε μία από τις μεγαλύτερες επενδύσεις που έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια στις τηλεπικοινωνίες. Πίσω όμως από τους στόχους για γρήγορο διαδίκτυο και ψηφιακό μετασχηματισμό κρύβεται μια λιγότερο προβεβλημένη πραγματικότητα.
Οι πολυκατοικίες έχουν μετατραπεί στο νέο πεδίο σύγκρουσης μεταξύ των τηλεπικοινωνιακών παρόχων, με τους πολίτες να είναι αυτοί που τελικά υφίστανται τις συνέπειες.
Ο ανταγωνισμός δεν διεξάγεται πλέον μόνο στους δρόμους, όπου κατασκευάζονται τα υπόγεια δίκτυα, αλλά έχει μεταφερθεί στο εσωτερικό των κτιρίων. Το τελευταίο τμήμα της διαδρομής της οπτικής ίνας, από το σημείο εισόδου της πολυκατοικίας μέχρι κάθε διαμέρισμα, έχει εξελιχθεί στο πιο κρίσιμο σημείο της εμπορικής μάχης για την προσέλκυση νέων συνδρομητών.
Στην πράξη, αντί οι τηλεπικοινωνιακοί πάροχοι να αξιοποιούν την ήδη εγκατεστημένη υποδομή, όπως προβλέπει η φιλοσοφία του υφιστάμενου πλαισίου, συχνά επιλέγουν να δημιουργούν νέες παράλληλες εγκαταστάσεις όταν ένας ένοικος επιθυμεί να συνδεθεί με διαφορετική εταιρεία.
Αποτέλεσμα; Στις ίδιες πολυκατοικίες εμφανίζονται δεύτερα ή ακόμη και τρίτα δίκτυα οπτικών ινών, συνοδευόμενα από νέα κουτιά διανομής, επιπλέον καλωδιώσεις και νέες σωληνώσεις στους κοινόχρηστους χώρους.
Το αποτέλεσμα είναι ορατό σε ολοένα και περισσότερα κτίρια. Οι κοινόχρηστοι χώροι επιβαρύνονται με αλλεπάλληλες τεχνικές παρεμβάσεις, οι ηλεκτρολογικοί πίνακες και τα φρεάτια γεμίζουν με πρόσθετες εγκαταστάσεις, ενώ οι διαχειριστές και οι ιδιοκτήτες καλούνται να αντιμετωπίσουν μια κατάσταση που συχνά δημιουργεί αναστάτωση, χωρίς να έχουν ουσιαστικό λόγο στις επιλογές των παρόχων.
Για τους κατοίκους των πολυκατοικιών, το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην αισθητική υποβάθμιση. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι συνεχείς παρεμβάσεις συνεπάγονται επαναλαμβανόμενες εργασίες στους κοινόχρηστους χώρους, συνεργεία που εισέρχονται διαδοχικά στο ίδιο κτίριο και καθυστερήσεις μέχρι να ολοκληρωθεί η σύνδεση που έχει ζητήσει ο καταναλωτής.
Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη όταν ο πάροχος που έχει επιλέξει ένας πολίτης δεν είναι εκείνος που εγκατέστησε αρχικά την κάθετη καλωδίωση του κτιρίου. Ελλείψει αποτελεσματικής συνεργασίας μεταξύ των εταιρειών, η πρόσβαση στην υπάρχουσα υποδομή δεν είναι πάντοτε εφικτή, με αποτέλεσμα να επιχειρείται η δημιουργία νέας εγκατάστασης ή να καθυστερεί σημαντικά η ενεργοποίηση της σύνδεσης.
Οι καταναλωτές βρίσκονται έτσι αντιμέτωποι με ένα παράδοξο. Παρότι το δίκτυο οπτικών ινών μπορεί να έχει ήδη φτάσει έξω από την πολυκατοικία τους, η ενεργοποίηση της υπηρεσίας δεν είναι δεδομένη, καθώς εξαρτάται από τις εμπορικές σχέσεις και τις συμφωνίες μεταξύ των παρόχων.
Οπως σχολιάζουν χαρακτηριστικά στελέχη της αγοράς, «μαλώνουν τα μουλάρια και την πληρώνουν τα μυρμήγκια», αφού ο ανταγωνισμός μεταφράζεται τελικά σε ταλαιπωρία για τους πολίτες.
Το πρόβλημα έχει ενταθεί ακόμη περισσότερο τους τελευταίους μήνες, καθώς η είσοδος νέων παικτών στην αγορά των οπτικών ινών έχει επιταχύνει τον ανταγωνισμό για την κατάκτηση των πολυκατοικιών με θύματα τους κατοίκους.
Σε αρκετές περιπτώσεις καταγράφεται ένας πραγματικός αγώνας δρόμου, με παρόχους να προχωρούν στην εγκατάσταση εσωτερικών υποδομών προκειμένου να εξασφαλίσουν πρώτοι παρουσία σε ένα κτίριο και να αποκτήσουν πλεονέκτημα στην προσέλκυση των μελλοντικών συνδρομητών.
Η πρακτική αυτή, ωστόσο, έρχεται σε αντίθεση με τη βασική λογική πάνω στην οποία σχεδιάστηκε το πλαίσιο ανάπτυξης των δικτύων νέας γενιάς. Η φιλοσοφία είναι μία κοινή παθητική υποδομή ανά κτίριο, την οποία θα μπορούν να χρησιμοποιούν όλοι οι πάροχοι, περιορίζοντας τις παρεμβάσεις και το κόστος.
Στην πράξη όμως, η έλλειψη συνεργασίας και ο άκρατος ανταγωνισμός μεταξύ των παρόχων οδηγεί σε επαναλαμβανόμενες εγκαταστάσεις και σε άσκοπη κατανάλωση πόρων που υποβαθμίζουν τις πολυκατοικίες.
Δεν είναι τυχαίο ότι το ζήτημα έχει απασχολήσει τόσο την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) όσο και την Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), η οποία έχει ζητήσει την παρέμβαση της Πολιτείας για την προστασία των κοινόχρηστων χώρων και την αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών.
Παράλληλα, το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης προετοιμάζει νέα νομοθετική ρύθμιση που φιλοδοξεί να βάλει κανόνες στη συνεργασία μεταξύ των παρόχων και να περιορίσει τις πολλαπλές εγκαταστάσεις μέσα στις πολυκατοικίες.
Μέχρι τότε, όμως, η εμπορική μάχη για τις οπτικές ίνες εξακολουθεί να δίνεται μέσα στα κτίρια, με τους ιδιοκτήτες και τους ενοίκους να πληρώνουν το κόστος ενός ανταγωνισμού που, αντί να διευκολύνει τη μετάβαση στις υπερυψηλές ταχύτητες, δημιουργεί πρόσθετη ταλαιπωρία και υποβαθμίζει την καθημερινότητα στις πολυκατοικίες.
ΠΟΜΙΔΑ: Ζητά άμεση λύση απέναντι στην υποβάθμιση των πολυκατοικιών
Την άμεση παρέμβαση του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και της ΕΕΤΤ ζητά η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), προκειμένου να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο των πολλαπλών εγκαταστάσεων οπτικών ινών στις ίδιες πολυκατοικίες που προκαλεί σοβαρά προβλήματα στους κοινόχρηστους χώρους.
Οπως επισημαίνει η ΠΟΜΙΔΑ, οι ιδιοκτήτες ακινήτων δεν μπορεί να μετατρέπονται σε «θεατές» ενός ανεξέλεγκτου ανταγωνισμού μεταξύ των τηλεπικοινωνιακών παρόχων, ο οποίος εκδηλώνεται μέσα στους κοινόχρηστους χώρους των πολυκατοικιών και οδηγεί στην απαξίωση υποδομών που έχουν ήδη χρηματοδοτηθεί με χρήματα των φορολογουμένων.
Τονίζει ότι σε πολλά κτίρια, που διαθέτουν ήδη πιστοποιημένη τηλεπικοινωνιακή υποδομή, παρατηρείται το φαινόμενο διαφορετικές εταιρείες να εγκαθιστούν νέα παράλληλα δίκτυα αντί να αξιοποιούν την ήδη υπάρχουσα υποδομή.
Μια πρακτική που οδηγεί σε συνεχείς τεχνικές παρεμβάσεις μέσα στις πολυκατοικίες, με νέες σωληνώσεις, καλωδιώσεις και πίνακες διανομής, προκαλώντας αισθητική υποβάθμιση των κοινόχρηστων χώρων, αναστάτωση σε διαχειριστές και ιδιοκτήτες, αλλά και άσκοπη επιβάρυνση των κοινόκτητων εγκαταστάσεων.
Παράλληλα, η ΠΟΜΙΔΑ υποστηρίζει ότι η ανάπτυξη δεύτερων ή ακόμη και τρίτων παράλληλων δικτύων ακυρώνει στην πράξη τον βασικό στόχο του Smart Readiness, το οποίο σχεδιάστηκε για να δημιουργήσει μία κοινή, ουδέτερη και προσβάσιμη παθητική υποδομή ανά κτίριο, διαθέσιμη προς χρήση από όλους τους παρόχους ηλεκτρονικών επικοινωνιών χωρίς να απαιτούνται νέες κατασκευαστικές παρεμβάσεις.
Η Ομοσπονδία εκφράζει, επίσης, προβληματισμό για τη συμβατότητα της πρακτικής αυτής με το εθνικό και ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο, ενώ θέτει ζήτημα ορθής αξιοποίησης των δημόσιων και ευρωπαϊκών πόρων που διατέθηκαν για τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό των κτιρίων.
Για τον λόγο αυτό ζητά από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και την ΕΕΤΤ να εκδώσουν σαφείς και δεσμευτικές οδηγίες. Παράλληλα, ζητεί να αποτραπεί η εγκατάσταση δεύτερων ή τρίτων παράλληλων δικτύων όταν υπάρχει ήδη λειτουργική υποδομή, να προστατευθούν οι κοινόχρηστοι χώροι από περιττές τεχνικές επεμβάσεις και να διασφαλιστεί η ορθή αξιοποίηση των δημόσιων και ευρωπαϊκών κονδυλίων.
Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης: Υποσχέσεις για ρύθμιση από Οκτώβρη
Η σχετική ρύθμιση, η οποία θα ενσωματώνει την ευρωπαϊκή οδηγία Gigabit Infrastructure Act, αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση έως τα τέλη Αυγούστου ή στις αρχές Σεπτεμβρίου
Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης ετοιμάζει νομοθετική παρέμβαση με στόχο να βάλει τέλος στο «αλαλούμ» που έχει δημιουργηθεί στις πολυκατοικίες από τις πολλαπλές εγκαταστάσεις οπτικών ινών, ένα φαινόμενο που έχει ενταθεί τους τελευταίους μήνες εξαιτίας του αυξημένου ανταγωνισμού μεταξύ των τηλεπικοινωνιακών παρόχων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η σχετική ρύθμιση, η οποία θα ενσωματώνει την ευρωπαϊκή οδηγία Gigabit Infrastructure Act, αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση έως τα τέλη Αυγούστου ή στις αρχές Σεπτεμβρίου και να ψηφιστεί τον Οκτώβριο. Ηδη το υπουργείο έχει δώσει προς συζήτηση τη νέα ρύθμιση στη Βουλή και έχει υπάρξει συζήτηση μεταξύ των υπουργείων και έχουν δοθεί οι απαραίτητες επισημάνσεις σε προπαρασκευαστικό επίπεδο.
Στόχος του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης είναι να επιβάλει σαφείς κανόνες συνεργασίας μεταξύ των παρόχων, καθώς, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, η απουσία συνεννόησης έχει οδηγήσει σε σοβαρές δυσλειτουργίες, με τελικό αποδέκτη της ταλαιπωρίας τούς πολίτες.
Στελέχη του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης υπογραμμίζουν πως θα υπάρξει λύση, μιας και οι πάροχοι δεν μπορούν να καταλήξουν σε έναν κοινό τόπο συναίνεσης, με την κατάσταση να εξορθολογίζεται στο ερχόμενο διάστημα.
Η νέα νομοθεσία φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει μια σειρά από ζητήματα που απασχολούν την αγορά, από τις διαδικασίες εκσκαφών στους δρόμους έως το πρόβλημα των διπλών ή και πολλαπλών κάθετων καλωδιώσεων μέσα στις ίδιες πολυκατοικίες.
Κεντρικό στοιχείο της νέας Κοινής Υπουργικής Απόφασης θα είναι η θέσπιση συγκεκριμένων προθεσμιών συνεργασίας μεταξύ των παρόχων. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, όταν ένας πάροχος ζητά πρόσβαση στην υφιστάμενη υποδομή άλλου παρόχου, ο τελευταίος θα υποχρεούται να απαντήσει εντός προκαθορισμένου χρονικού διαστήματος. Εφόσον δεν ανταποκριθεί εγκαίρως, θα δίνεται η δυνατότητα στον ανταγωνιστή του να προχωρά στην εγκατάσταση της απαιτούμενης κάθετης καλωδίωσης, ώστε να μην καθυστερεί η σύνδεση του καταναλωτή.
Μέχρι την ψήφιση της ρύθμισης, το υπουργείο επιχειρεί να περιορίσει την ένταση στην αγορά μέσω της ΕΕΤΤ, ζητώντας από την Αρχή να καλέσει τους παρόχους σε διάλογο και να αναζητηθεί μια προσωρινή λύση. Το θέμα αναμένεται να τεθεί στην επίσημη συνάντηση του υπουργείου με τη νέα διοίκηση της ΕΕΤΤ στα μέσα Ιουλίου, όπου θα συζητηθούν επίσης η δημοπρασία φάσματος και άλλα κρίσιμα ρυθμιστικά ζητήματα για την αγορά ηλεκτρονικών επικοινωνιών.
