Καιρό είχα να γκρινιάξω για την κακοποίηση της γλώσσας σας, ειδικά από ανθρώπους που έχουν δημόσιο λόγο – πολιτικούς, δημοσιογράφους κ.λπ. Κακοποίηση που δεν οφείλεται, θέλω να πιστεύω, τόσο σε άγνοια όσο σε αδιαφορία ή και επιπολαιότητα: παίρνουν φόρα, λένε ό,τι τους κατέβει – και όποιον πάρει ο Χάρος.
Λόγω της πρόσφατης κακοκαιρίας, που ταλαιπώρησε τη χώρα περίπου επί μία εβδομάδα, τα μετεωρολογικά δελτία είχαν την τιμητική τους.
Μαζί μ’ αυτά, την τιμητική του είχε και η κοτσάνα «υπό του μηδενός» (!) αντί του σωστού «υπό το μηδέν».
Ας το ξαναπούμε, λοιπόν, μπας και το καταλάβουν και δεν το επαναλάβουν:
Το «υπό», όταν θέλουμε να δηλώσουμε το «κάτω», πρέπει να το συντάσσουμε με αιτιατική. Π.χ. «Υπό το βλέμμα του Βούδα», «20.000 λεύγες υπό την θάλασσα», «υπό την Γην» κ.λπ.
Γι’ αυτό και λέμε «τόσοι βαθμοί Κελσίου υπό το μηδέν».
Αντίθετα, όταν συντάσσουμε το «υπό» με γενική, τότε το «υπό» σημαίνει, στην καθαρεύουσα, «από». Π.χ. «Διετυπώθη υπό του υπουργού» (θα πει, από τον υπουργό), «υπεγράφη υπό της κυβερνήσεως» (θα πει, από την κυβέρνηση).
Ετσι, λοιπόν, το «υπό του μηδενός» θα πει «από το μηδέν» και το «υπό το μηδέν» θα πει «κάτω από το μηδέν». Αντε μπράβο, μπας και σταματήσουν οι τηλεκοτσάνες.
Πάμε τώρα σ’ αυτό το φριχτό «ανεξαρτήτου», που το ακούω και τρελαίνομαι.
Και καλά να το λένε αθλητικογράφοι που δεν θα ‘πρεπε, διότι γράμματα γνωρίζουν.
Αλλά να το λέει κι ο υπουργός Υγείας, γιατρός κ. Πολάκης; Διότι το «ανεξαρτήτου» ως επίρρημα δεν υπάρχει!
Υπάρχει ως γενική ενικού (στην καθαρεύουσα) του επιθέτου ο/η ανεξάρτητος, το ανεξάρτητον.
Το σχετικό επίρρημα είναι «ανεξαρτήτως» (στην καθαρεύουσα) και «ανεξάρτητα από» στη δημοτική. Τελεία και παύλα.
Το «ανεξαρτήτου» σημαίνει άγνοια, επιπολαιότητα, αδιαφορία για τη γλώσσα.
Αμ εκείνο το «άνηκαν», ο τόνος στο πρώτο «α», δηλαδή στην προπαραλήγουσα; Σκέτη φρίκη! Τέτοιο πράγμα δεν υπάρχει.
Το σωστό είναι «ανήκαν» – ο τόνος στο «η», στην παραλήγουσα. Το «άνηκαν» το… λάνσαρε ένας άλλος υπουργός, ο Βουλγαράκης, πριν καμιά δεκαριά χρόνια και… έπιασε, βρίσκοντας εύφορο έδαφος.
Ετσι έπιασε και η άλλη κοτσάνα που λάνσαρε πριν από χρόνια μια δεσποινίς, μανικιουρίστα στο επάγγελμα, ως παίκτρια ενός ριάλιτι σόου που λεγόταν «Φάρμα»: «Στην τελική»!
Σε ποια «τελική»; Στην «τελική ανάλυση», στην «τελική ευθεία», στην «τελική προσπάθεια»; Τι θα πει «στην τελική»;
Το άκουσαν κάποιοι άλλοι ανελλήνιστοι και το κόλλησαν. Και, προ ημερών, το είδα και σε κείμενο που βγήκε απ’ το πρωθυπουργικό γραφείο! Ντροπή.
* Το Αλλοπαράκι μου αγαπάει τη γλώσσα μας και συγχύζεται όταν ακούει να την κακοποιούν. Στην τελική (γουάου!) αντί να διδάσκεται, έτσι όπως διδάσκεται, η γλώσσα στα σχολεία, ας τη μαθαίνουν τα παιδιά απ’ τα γήπεδα, την τηλεόραση ή τις καφετέριες. Αλλωστε, μην ξεχνάμε πως απ’ το «λήχτο, ρε!» που φωνάζουν οι χουλιγκάνοι στα γήπεδα, πέρασε πια και το «να λήξουν την απεργία» που λένε οι πολιτικοί. Αλλά είπαμε: Από άγνοια και λάθη αλλάζει η γλώσσα.
