ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Αλίκη Πανοπούλου
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

«Ο βουλιμικός κινείται περισσότερο στον χώρο της ανάγκης και μοιάζει να λέει: “Δεν πεινάω, έχω απόλυτη ανάγκη να φάω”. Η ανάγκη έχει σχέση με το κενό που πρέπει να πληρωθεί, μέσα μάλιστα από μηχανισμούς που μοιάζουν με αυτούς που “καλύπτουν” το κενό του ευνουχισμού, μέσω δηλαδή του φετιχιστικού αντικειμένου. Ετσι, με αυτή την οπτική η διαδικασία λήψης τροφής έχει χαρακτηριστικά φετιχιστικής λειτουργίας. Μοιάζει το όχι της άρνησης (negation) να μην επαρκεί να διαχειριστεί το μη ανεκτό. Τότε ενεργοποιούνται πρώιμοι μηχανισμοί άμυνας, όπως η λειτουργία του φετίχ, η οποία διαψεύδει το κενό του ευνουχισμού, το “κενό της ανατομίας του σώματος”, του γυναικείου (L. Igoin, 1979, σελ. 90).

Οταν η μητέρα απαντήσει σωστά στα πρώτα ερεθίσματα πείνας του παιδιού και του προσφέρει φαγητό, το παιδί θα εγγράψει ψυχικά τη λειτουργία πείνας-κορεσμού και θα είναι σε θέση να διακρίνει το ερέθισμα της πείνας από άλλα ερεθίσματα-ανάγκες. Διαφορετικά θα συγχέει τόσο σε σωματικό όσο και σε ψυχικό επίπεδο τις διάφορες διεγέρσεις και θα αδυνατεί να διακρίνει την αίσθηση της πείνας και του κορεσμού της. Στις ακραίες περιπτώσεις, έχουμε τα παράδοξα από τη μια του ιδεοληπτικού φόβου του παχύσαρκου ότι θα πεθάνει από την πείνα και από την άλλη τη δυσκολία του αποστεωμένου ανορεκτικού να αισθανθεί την ποιότητα της πείνας και τα συμπτώματα ενός υποτρεφόμενου σώματος (H. Bruch, 1975, σελ. 72). Η σχέση με τη μητέρα παύει να είναι αρμονική, με την τελευταία να κατανοεί την άρνηση της τροφής του παιδιού ως εχθρική στάση, ενώ τη βουλιμική τάση ως ένδειξη αγάπης προς αυτήν.

Το μωρό πεινάει και η μητέρα τού δίνει τροφή. Αυτή η προσφορά όμως παίρνει το νόημα μιας άρνησης και απάτης. Το παιδί ζητάει αγάπη και η μητέρα το εξαπατάει με την τροφή. Η ανορεξία τότε παίρνει διαστάσεις πείνας για μη πρόσληψη (άρνηση τροφής), ούσα πάθος σωματικό της ψυχής (Fedida, 2002, σελ. 269). Οπότε με τη σειρά του το αίτημα της πείνας –πείνα για τροφή, αλλά και πείνα για μη πρόσληψη– είναι απάτη προς το αντικείμενο του αιτήματος. Η ταυτότητα του υποκειμένου τότε δομείται στη βάση μιας παράδοξης πρόκλησης. Μιλάμε, επομένως, για τη δυσκολία ανεύρεσης ταυτότητας αυτών των υποκειμένων της τάξης του αδιαφοροποίητου εγώ-αντικειμένου με το βίωμα της αβεβαιότητας προέλευσης των ερεθισμάτων, αν δηλαδή προέρχονται από το ίδιο το σώμα ή απέξω. Εχω την εντύπωση πως η έλλειψη ενδιαφέροντος πολλών βουλιμικών για την ποιότητα της τροφής που καταναλώνουν έχει άμεση σχέση με το αδιαφοροποίητο εγώ-αντικείμενο, τη δυσκολία να περάσουν από το αντικείμενο ανάγκης σε αυτό της επιθυμίας και προφανώς την αδυναμία διαφοροποίησης των ερεθισμάτων των προερχομένων από το σώμα, καθώς και της διαφοροποίησης των ερωτογόνων ζωνών εν τέλει. Δεν είναι σπάνιες οι φορές που ακούω από βουλιμικούς να μου λένε: “Τρώω ό,τι να ’ναι. Δεν με ενδιαφέρει η γεύση”. Αναρωτιέμαι αν σε αυτές τις περιπτώσεις το στόμα ή –καλύτερα– οι λειτουργίες του δεν μπόρεσαν να μετασχηματίσουν και να μετασχηματιστούν σε μετωνυμικούς εκπροσώπους της τροφής. Το στόμα, αρχικά “γεμισμένο” με το στήθος-τροφή, υπό καλές συνθήκες μετασχηματίζεται σε στόμα μετωνυμικό εκπρόσωπο, φορέα δηλαδή του λόγου και του νοήματος. Αλλιώς θα παραμείνει στόμα για να τρώει και όχι και να μιλάει. Η μετάβαση από τη λήψη τροφής στην ενσωμάτωση και από κει στις εσωτερικεύσεις και ταυτίσεις δεν ολοκληρώνεται (Β. Δημόπουλος, 2016)».

Ενα μικρό δείγμα για την πολυπλοκότητα των διατροφικών διαταραχών μάς δείχνει αυτό το απόσπασμα από το βιβλίο του Βασίλη Δημόπουλου με τίτλο «Η ψυχαναλυτική κατανόηση των διαταραχών διατροφής», εκδόσεις ΑΡΜΟΣ 2023.

Brazilian pepper tree

Μια ομάδα επιστημόνων μελέτησε τις ιστορικές αναφορές της χρησιμοποίησής του στην παραδοσιακή ιατρική της Βόρειας Αμερικής από το 1648. Επικεντρωνόμενοι στα πειράματά τους στα φρούτα του φυτού, που σύμφωνα με τις πληροφορίες χρησιμοποιούνταν για τη θεραπεία πληγών, παρήγαγαν ένα εκχύλισμα που είναι ικανό να αφοπλίσει έναν τοξικό τύπο του βακτηρίου σταφυλόκοκκου.

H Cassandra Quave, μια εθνοβοτανολόγος στο Πανεπιστήμιο Emory, λέει: «Είναι ένας εντελώς νέος τρόπος σκέψης για το πώς να αντιμετωπίζουμε τις μολύνσεις». Σκοπός της Quave είναι να περάσει τέτοιες ανακαλύψεις στη συμβατική ιατρική.

Σχεδιάζει τώρα να ενσωματώσει το εκχύλισμα σε μια κρέμα που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί –ύστερα από κλινικές μελέτες– για την καταπολέμηση χρόνιων πληγών, εξανθημάτων από έκζεμα που περιλαμβάνουν βακτήρια σταφυλόκοκκου και άλλες δερματικές παθήσεις.

● Πληροφορίες από https://mariosdimopoulos.com/ethnovotanologia/to-fito-brazilian-pepper-tree-mporei-na-katapolemisei-ta-anthektika-sta-antiviotika-vaktiria/