Πώς έπιασε η Χαμάς τη Μοσάντ στον ύπνο;

«Αυτό που συνέβη με τη Γάζα ήταν μια καταστροφική αποτυχία. Αποτυχία και σε επίπεδο πληροφοριών και επιχειρησιακό. Είναι φανερό ότι πιαστήκαμε εντελώς απροετοίμαστοι». Ο Τσακ Φράιλικ, πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Ισραήλ και σήμερα καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ, δεν μάσησε καθόλου τα λόγια του μιλώντας στο Politico.

Αυτό που αδυνατεί να χωνέψει κανείς από το πρωί του Σαββάτου, μετά την αιφνιδιαστική επίθεση της Χαμάς, είναι το εξής απλό: Πώς είναι δυνατόν η πανίσχυρη Μοσάντ, η αποτελεσματικότερη υπηρεσία πληροφοριών στον κόσμο που ενίοτε κάνει τους πράκτορες της CIA να φαντάζουν μπροστά της σαν μαθητούδια του Δημοτικού, να μη διέκρινε και να μην αξιολόγησε αυτό που ετοιμαζόταν; Ηταν τέτοιο το πλήγμα στη χώρα που έβγαλε τα Pegasus και τα Predator, ώστε τα ερωτήματα που προκύπτουν να αγγίζουν ενίοτε τα όρια της συνωμοσιολογίας.

Πάντως, ούτε η CIA φαίνεται να είχε προβλέψει κάτι σχετικό, σύμφωνα τουλάχιστον με αρκετά αμερικανικά δημοσιεύματα. «Αν γνώριζαν κάτι στη Μοσάντ, σίγουρα δεν το μοιράστηκαν μαζί μας», δήλωνε Αμερικανός αξιωματούχος στην Washington Post. Αυτοί που φαίνεται πως κάτι είχαν δει είναι οι Αιγύπτιοι. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Associated Press, Αιγύπτιος αξιωματούχος, η χώρα του οποίου παίζει συχνά τον ρόλο του διαμεσολαβητή ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς, είχε προειδοποιήσει επανειλημμένα τους Ισραηλινούς ότι κάτι «μεγάλο» προετοιμαζόταν στη Λωρίδα της Γάζας, χωρίς όμως εκείνοι να δώσουν τη δέουσα σημασία. Πρόσθεσε ότι οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι είχαν εστιάσει την προσοχή τους στη Δυτική Οχθη και, αντίθετα, είχαν υποτιμήσει τη Γάζα.

Γεγονός είναι ότι η χώρα με τη δεύτερη μεγαλύτερη υπηρεσία πληροφοριών στον κόσμο με 3 δισ. δολάρια ετήσιο προϋπολογισμό, 7.000 προσωπικό και μια δράση που αγγίζει τα όρια του θρύλου -όχι απαραίτητα με την καλή την έννοια- δείχνει να πιάστηκε κυριολεκτικά στον ύπνο. «Πρόκειται για μείζονα αποτυχία. Αυτή η επιχείρηση αποδεικνύει ότι το δίκτυο συλλογής πληροφοριών που είχαμε στη Γάζα δεν ήταν καλό», παραδέχτηκε ο Γιαακόβ Αμιντρόρ, πρώην σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας του Μπένιαμιν Νετανιάχου. Ο εκπρόσωπος του ισραηλινού στρατού Ντανιέλ Χαγκάρι παραδέχτηκε και αυτός ότι ο στρατός οφείλει να δώσει μια εξήγηση στον κόσμο, αλλά όχι τώρα. «Πρώτα ο πόλεμος κι ύστερα οι έρευνες», είπε.

Ο Αμίρ Αβίβι, ένας απόστρατος στρατηγός που μίλησε στο Associated Press, θεωρεί ότι από το 2005 που το Ισραήλ απέσυρε τα στρατεύματα και τους εποίκους από τη Γάζα έχει χάσει σημαντικό κομμάτι πληροφόρησης επί του πεδίου. Συν το γεγονός ότι οι μαχητές της Χαμάς έχουν επιστρέψει σε πιο παραδοσιακούς τρόπους άσκησης και επικοινωνίας που λανθάνουν των σύγχρονων συστημάτων παρακολούθησης. «Επέστρεψαν στον Μεσαίωνα», σχολίασε.

Δεν είναι λίγοι επίσης αυτοί που θεωρούν ότι η παρατεταμένη πολιτική κρίση στο Ισραήλ εξαιτίας της σαρωτικής μεταρρύθμισης στη δικαιοσύνη, που επιχειρούν ο Νετανιάχου και οι ακροδεξιοί κυβερνητικοί εταίροι του, έχουν αποσυντονίσει τις υπηρεσίες πληροφοριών και τον στρατό. Ενας από αυτούς είναι ο Μάρτιν Ιντικ, ειδικός απεσταλμένος της κυβέρνησης Ομπάμα για τις συνομιλίες μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων. «Οι εσωτερικές διενέξεις προκάλεσαν αναταραχή στον στρατό και οδήγησαν σε μεγάλο αντιπερισπασμό, όπως αποδείχθηκε», σχολίασε.

Πολύ πρόσφατα, μόλις τον περασμένο μήνα, περισσότερα από 180 πρώην επιτελικά στελέχη της Μοσάντ, της Σιν Μπετ, της υπηρεσίας εσωτερικής ασφάλειας, του στρατού και της αστυνομίας δημιούργησαν μια άτυπη αντιπολιτευτική ομάδα και ένωσαν τις φωνές τους προειδοποιώντας ότι η καταστροφική πολιτική του Νετανιάχου εκθέτει το Ισραήλ σε σοβαρούς κινδύνους, εσωτερικούς και εξωτερικούς. «Ημασταν συνηθισμένοι να αντιμετωπίζουμε εξωτερικές απειλές», δήλωσε στο Associated Press ο Ταμίρ Πάρντο, πρώην αρχηγός της Μοσάντ και αρχηγός αυτής της άτυπης ομάδας. «Περάσαμε πολέμους, στρατιωτικές επιχειρήσεις και ξαφνικά ανακαλύπτουμε ότι η μεγαλύτερη απειλή για το κράτος του Ισραήλ βρίσκεται στο εσωτερικό».