Σε βαρύ κλίμα και σε «θολά νερά» πραγματοποιείται σήμερα η –δεύτερη μέσα σε τρεις μήνες– επίσκεψη της Γερμανίδας καγκελαρίου Μέρκελ στην Αγκυρα, για επείγουσες διαβουλεύσεις με την ισλαμοσυντηρητική τουρκική ηγεσία για το προσφυγικό, καθώς ο χρόνος μετρά πλέον αντίστροφα για τη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε., στις 18 και 19 Φεβρουαρίου.
«Στο επίκεντρο των συναντήσεων βρίσκεται ο τρόπος εφαρμογής του σχεδίου δράσης που αποφασίστηκε μεταξύ Τουρκίας και Ε.Ε. τον περασμένο Νοέμβριο», τόνισε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος στο Βερολίνο, Στέφεν Ζάιμπερτ.
Διαδικασία, για την ελλιπή πρόοδο της οποίας εξέφρασε ήδη ανοιχτά την έντονη δυσαρέσκειά του ο επίτροπος Διεύρυνσης Γιοχάνες Χαν, με κύριο παραλήπτη την Τουρκία.
Σε ανάλογο ύψος, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Φεντερίκα Μογκερίνι, υπενθύμισε το Σάββατο στην Αγκυρα ότι τα παχυλά κονδύλια που έχει λαμβάνειν από την Ε.Ε. διατίθενται προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η Τουρκία «έχει τα μέσα, τα εργαλεία και τις πηγές να προστατεύσει και να φιλοξενήσει ανθρώπους που αιτούνται άσυλο».
Και σε αυτό το πλαίσιο, κάλεσε τη γείτονα να ανοίξει το κλειστό μεθοριακό πέρασμα Οντζουπινάρ, στα σύνορα με τη βορειοδυτική Συρία, όπου τώρα εκτυλίσσεται η επόμενη φάση του ανθρωπιστικού δράματος, με τη συρροή δεκάδων χιλιάδων προσφύγων από το μαρτυρικό Χαλέπι.
Φαίνεται ωστόσο ότι για την Αγκυρα η τραγική συγκυρία αποτελεί μια πρώτης τάξης αφορμή για ευρύτερα –οικονομικά και γεωπολιτικά– «παζάρια».
Πρόθεση, που καταδεικνύει η αμφιλεγόμενη στάση των τουρκικών Αρχών και η διγλωσσία μεταξύ υψηλόβαθμων αξιωματούχων της…
70.000 νέοι πρόσφυγες
Εν μέσω κλιμάκωσης των επιχειρήσεων του συριακού στρατού και των ρωσικών βομβαρδισμών κατά θυλάκων αντικαθεστωτικών και τζιχαντιστών στο στρατηγικής σημασίας Χαλέπι, ο κυβερνήτης της τουρκικής νότιας επαρχίας Κιλίς (στην οποία ανήκει το Οντζουπινάρ) προειδοποίησε ότι το νέο προσφυγικό κύμα μπορεί να φθάσει τους 70.000 ανθρώπους.
Προς το παρόν, υπολογίζεται ότι στους πρόχειρους καταυλισμούς στη συριακή πλευρά, απέναντι από το πέρασμα Οντζουπινάρ, συνωστίζονται περίπου 30.000 έως 35.000 χιλιάδες Σύροι πρόσφυγες, ανάμεσά τους πολλά γυναικόπαιδα.
Μέχρι αργά χθες το βράδυ, απεσταλμένοι διεθνών πρακτορείων ανέφεραν ότι το μεθοριακό πέρασμα παρέμενε κλειστό, για τρίτη συνεχή ημέρα.
Παρ’ όλα αυτά, ένα 24ωρο νωρίτερα, ο Τούρκος ΥΠΕΞ Μεβλούτ Τσαβούσογλου υποστήριζε από το Αμστερνταμ –όπου είχε συνάντηση με τους Ευρωπαίους ομολόγους του– ότι η Αγκυρα συνεχίζει «την πολιτική των ανοικτών συνόρων για τους ανθρώπους που διαφεύγουν από τη Συρία».
Και χθες, σε συνέντευξη στο CNN Türk, o αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Νταβούτογλου, Νουμάν Κουρτουλμούς, υποστήριξε ότι αν και «η Τουρκία έχει ήδη φθάσει στο μάξιμουμ των δυνατοτήτων της στην υποδοχή [προσφύγων]», τα τελευταία 24ωρα δέχθηκε στα εδάφη της περί τους 15.000 Σύρους πρόσφυγες, χωρίς να δώσει εξηγήσεις. Αναπάντητο άφησε και το ερώτημα γιατί το πέρασμα Οντζουπινάρ έχει κλείσει.
Ομως την απάντηση φαίνεται ότι είχε δώσει, εμμέσως, λίγες ώρες νωρίτερα ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, καθώς επέστρεφε στην Αγκυρα από την περιοδεία του στη Λατινική Αμερική, με ενδιάμεσο σταθμό τη Σενεγάλη.
Αφού ξεκαθάρισε ότι η χώρα του είναι έτοιμη να υποδεχθεί το νέο προσφυγικό κύμα από τη Συρία «εφόσον αυτό είναι απαραίτητο», υποστήριξε ότι «η Τουρκία απειλείται».
Καταδίκασε μάλιστα ευθέως τη σύμμαχο Ουάσινγκτον για την καλλιέργεια κλίματος «καχυποψίας» στις διμερείς σχέσεις, μετά την πρόσφατη επίσκεψη στο Κομπάνι του απεσταλμένου του Αμερικανού προέδρου Ομπάμα στην πολυεθνική συμμαχία κατά του «Ισλαμικού κράτους», Μπρετ Μαγκούρκ, ειδικά για διαβουλεύσεις με στελέχη της πολιτική και στρατιωτικής ηγεσίας των Κούρδων της Συρίας.
Και προειδοποίησε ότι η Αγκυρα «δεν θα επαναλάβει [στη Συρία] τα λάθη που έκανε στο Ιράκ το 2003, ως προς τη δημιουργία de facto καταστάσεων» στα νότια σύνορά της, καταγγέλλοντας για εγκλήματα κατά αμάχων το καθεστώς της Δαμασκού και τη Ρωσία.
Ερωτηθείς, πάντως, για τις επόμενες κινήσεις της Τουρκίας, ο Ταγίπ Ερντογάν αρκέστηκε να τονίσει ότι «αυτού του είδους τα ζητήματα δεν συζητιούνται δημοσίως», συμπληρώνοντας ότι «είμαστε ήδη έτοιμοι για όλα τα ενδεχόμενα, με όλες μας τις δυνάμεις» για «να πράξουμε τα δέοντα οποτεδήποτε χρειαστεί»…
Δημιουργώντας κλίμα, αξιωματούχοι των Σύρων αντικαθεστωτικών υποστήριξαν στο πρακτορείο Reuters ότι οι πολιτοφυλακές YPG των Σύρων Κούρδων συντονίζουν πια τις επιθέσεις τους με τον συριακό στρατό και τους συμμάχους τους (ήτοι Ρώσους, Ιρανούς και μέλη της λιβανέζικης «Χεζμπολάχ», που δρα επί συριακού εδάφους).
Αυτά, την ώρα που ο κλοιός του συριακού στρατού σφίγγει γύρω από το Χαλέπι, ενώ κυβερνητικές δυνάμεις έχουν πια προωθηθεί σε απόσταση μόλις 20 χλμ. από τα σύνορα με την Τουρκία, φθάνοντας στα περίχωρα της πόλης Τελ Ριφαάτ: ένα από τα τελευταία προπύργια των αντικαθεστωτικών στην επαρχία του Χαλεπίου.
Είχε προηγηθεί εν τω μεταξύ το Σάββατο η ευθεία προειδοποίηση του Σύρου ΥΠΕΞ, Ουαλίντ αλ Μουαλέμ, κατά «οποιασδήποτε χερσαίας επέμβασης στο συριακό έδαφος χωρίς την έγκριση της κυβέρνησης», διαφορετικά «θα τους στείλουμε πίσω στη χώρα τους, είτε είναι Σαουδάραβες είτε Τούρκοι, μέσα σε ξύλινα φέρετρα».
Πρόκειται ουσιαστικά για την ταυτόχρονη απάντηση της Δαμασκού τόσο στις καταγγελίες της Μόσχας πως η Αγκυρα σχεδιάζει άμεσα χερσαία εισβολή στη βόρεια Συρία όσο και στην τελευταία ανακοίνωση-βόμβα του Ριάντ ότι είναι έτοιμο να συμμετάσχει σε οποιαδήποτε χερσαία επιχείρηση στη Συρία, εάν και όταν ο διεθνής συνασπισμός υπό τις ΗΠΑ δώσει σχετική εντολή.
Υπέρ της προοπτικής αυτής τάχθηκε και το Μπαχρέιν. Και κατά δήλωση του ίδιου του Αμερικανού υπουργού Αμυνας, Ας Κάρτερ, θα αποτελέσει αντικείμενο των διαβουλεύσεων που θα έχει αυτήν την εβδομάδα, στις Βρυξέλλες, με τους ομολόγους του από 26 συμμαχικές χώρες, οι οποίες συμμετέχουν στον διεθνή συνασπισμό κατά του «Ι.Κ.».
