Θρίαμβος από τον α’ γύρο για τον ρωσόφιλο Βούτσιτς

«Κατάφερα κάτι που κανένας άλλος δεν είχε κάνει πριν από μένα», είπε ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς, ο πρώτος πρόεδρος στα χρονικά της Σερβίας που πέτυχε δεύτερη διαδοχική νίκη χωρίς να χρειαστεί να πάει σε δεύτερο γύρο. Με σχεδόν το 60% (59,3% για την ακρίβεια) των ψήφων υπέρ του, 5 μονάδες πάνω σε σχέση με το 2017, ο επανεκλεγείς πρόεδρος, ο οποίος κυβερνά τη χώρα από το 2012, δήλωσε «υπερήφανος» για τη «σπουδαία υποστήριξη του λαού».

Οσο για τον ετερόκλητο αντιπολιτευόμενο συνασπισμό «Ενωμένοι για τη Σερβία» με επικεφαλής τον Ζντράβκο Πόνος που είχε βάλει στόχο να εκθρονίσει τον Βούτσιτς, δεν κατόρθωσε να συγκεντρώσει πάνω από 17,4%.

Σε μια εκλογική διαδικασία που σημαδεύτηκε από κατηγορίες της αντιπολίτευσης και ανεξάρτητων παρατηρητών για παρατυπίες, η συμμετοχή στην κάλπη ξεπέρασε το 60%, πάνω από το 57% στο οποίο κυμάνθηκε πριν από πέντε χρόνια. Η παράταξη του δεξιού εθνικιστή Βούτσιτς, το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα (SNS), κέρδισε την πρωτιά και στη Βουλή, αν και όχι και την αυτοδυναμία, με 43,2%. Πρώτο ήρθε το SNS και στον δήμο του Βελιγραδίου με 38,1%, όμως δεν είναι βέβαιο ότι θα βγάλει και δήμαρχο, ο οποίος εκλέγεται από το δημοτικό συμβούλιο.

Εκτός όμως από τον Αλεξάνταρ Βούτσιτς, αυτός που πήρε μεγάλη χαρά για το εκλογικό αποτέλεσμα είναι ο Βλαντίμιρ Πούτιν, ο οποίος είδε δύο συμμάχους του, τον πρόεδρο της Σερβίας και της Ουγγαρίας Βίκτορ Ορμπαν, να επανεκλέγονται την ίδια Κυριακή. Ο Ρώσος πρόεδρος στο συγχαρητήριο τηλεγράφημά του εξήρε τη «στρατηγική σύμπραξη» Βελιγραδίου-Μόσχας που εργάζεται «προς το συμφέρον των αδελφών λαών που είναι η Ρωσία και η Σερβία».

Η Ρωσία και ο πόλεμος στην Ουκρανία έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη σερβική προεκλογική εκστρατεία. Οι δύο χώρες συνδέονται με βαθείς δεσμούς φιλίας και η Σερβία είναι από τις λίγες χώρες στον κόσμο όπου πραγματοποιήθηκαν αυτή την περίοδο διαδηλώσεις υπέρ της Ρωσίας.

Ενδεικτικό μάλιστα είναι το γεγονός ότι τρία ακραία εθνικιστικά κόμματα (Nada, Dveri, Zavetnici) τα οποία θεωρούνται φιλορωσικά έλαβαν συνολικά 12,97% και θα εκπροσωπηθούν στο σερβικό Κοινοβούλιο με 35 βουλευτές (επί συνόλου 250). Ο Βούτσιτς, αναφορικά με την είσοδο αυτών των κομμάτων στη Βουλή, έκανε την εκτίμηση ότι οφείλεται στον πόλεμο στην Ουκρανία, υπονοώντας ότι κάποιοι ψηφοφόροι επέλεξαν κόμματα που υποστήριζαν ανοιχτά τη Ρωσία.

Ο Βούτσιτς προεκλογικά προσπάθησε να ισορροπήσει πάνω σε δύο βάρκες ψηφίζοντας αφ’ ενός στον ΟΗΕ κατά της ρωσικής εισβολής, αφ’ ετέρου καταγγέλλοντας τις κυρώσεις της Δύσης κατά της Μόσχας. Μετά τη νίκη του το βράδυ της Κυριακής δήλωσε ότι σκοπεύει να διατηρήσει τους παραδοσιακούς δεσμούς με τη Ρωσία παρά τον πόλεμο που εξαπέλυσε στην Ουκρανία, συνεχίζοντας παράλληλα τις διαπραγματεύσεις για την είσοδο της Σερβίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Θα του βγει αυτή η δύσκολη εξίσωση;