Συνειδητοποιημένος τρομοκράτης ή ψυχικά ασθενής; Η απάντηση δεν θα δοθεί αμέσως. Προς το παρόν ο Εσπεν Αντερσεν Μπράτεν, ο 37χρονος άντρας που εξαπέλυσε το απόγευμα της Τετάρτης επίθεση με τόξο και βέλη στην πόλη Κόνγκσμπεργκ της νοτιοδυτικής Νορβηγίας σκοτώνοντας πέντε ανθρώπους και τραυματίζοντας άλλους τρεις -τους δύο σοβαρά-, έχει παραδοθεί στις υγειονομικές αρχές της χώρας εν αναμονή της απόφασης σχετικά με την προφυλάκισή του.
Στο Κόνγκσμπεργκ, όπου επρόκειτο να μεταβεί χθες ο νέος κεντροαριστερός πρωθυπουργός της χώρας Γιόνας Γκαρ Στέρε που ανέλαβε τα καθήκοντά του την Πέμπτη μαζί με τη νέα υπουργό Δικαιοσύνης Εμιλι Ενγκερ Μελ, οι κάτοικοι έστησαν βωμό στη μνήμη των θυμάτων σε κεντρική πλατεία της πόλης και προσπαθούν να καταλάβουν πώς και γιατί συνέβη κάτι τόσο άσχημο και αναπάντεχο στη μικρή ήσυχη πόλη τους, όπου όλοι γνωρίζονταν καλά μεταξύ τους.
Eν αναμονή
Χθες έγινε γνωστό ότι ο Μπράτεν ομολόγησε την πράξη του και δέχτηκε να τεθεί υπό κράτηση. Το αν όμως θα οδηγηθεί τελικά στη φυλακή ή σε ψυχιατρικό ίδρυμα θα εξαρτηθεί από την ψυχιατρική αξιολόγηση, η οποία θα διαρκέσει αρκετές εβδομάδες, ενδεχομένως και μήνες. Σύμφωνα με την PST, την υπηρεσία εσωτερικής ασφάλειας της Νορβηγίας, η πράξη του έχει τα χαρακτηριστικά τρομοκρατικής ενέργειας. Παράλληλα όμως η αστυνομία εξετάζει το ενδεχόμενο να αντιμετώπιζε ο δράστης προβλήματα ψυχικής υγείας. «Είναι ένα άτομο που πηγαινοερχόταν στο σύστημα υγείας για ένα διάστημα» δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου την Πέμπτη ο επικεφαλής της νορβηγικής αστυνομίας, Χανς Σβέρε Σιέβολντ, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Ο Μπράτεν, Δανός πολίτης με νορβηγική καταγωγή που τα τελευταία χρόνια ζούσε στο Κόνγκσμπεργκ, είχε ασπαστεί το Ισλάμ και σύμφωνα με την αστυνομία έδειχνε σημάδια ριζοσπαστικοποίησης. Παράλληλα ήταν γνωστός από παλιότερα στις αρχές για κλοπή και κατοχή ναρκωτικών ουσιών, καθώς και για μια εισαγγελική εντολή απομάκρυνσης από τους γονείς του αφού απειλούσε πως θα σκοτώσει τον ένα από τους δύο. Ενας γείτονάς του που μίλησε σε νορβηγική εφημερίδα τον περιγράφει ως έναν πολύ μοναχικό και όχι ιδιαιτέρως συμπαθή τύπο, με επιβλητική φιγούρα και ξυρισμένο κεφάλι.
Σκοπός των ειδικών τώρα είναι να αξιολογήσουν κατά πόσο ο δράστης είχε τα λογικά του την ώρα της επίθεσης. Αν καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι είχε το ακαταλόγιστο, τότε δεν θα οδηγηθεί στη φυλακή. Μπορεί όμως να του επιβληθεί υποχρεωτικός εγκλεισμός σε ίδρυμα. Σε μια τέτοια περίπτωση θα εγερθούν πολλά ερωτήματα σε σχέση με την πρόνοια απέναντι σε άτομα που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας. Κάτι που φυσικά δεν αφορά μόνο τη Νορβηγία, αλλά ακόμα περισσότερο άλλες χώρες. Ανάμεσά τους και τη δική μας.
