«Είναι η καλύτερη απόφαση για την Καταλονία και την Ισπανία και η πλέον σύμφωνη με το πνεύμα του Συντάγματος. (…) Είναι η κατάλληλη στιγμή να επιστρέψουμε στην πολιτική και να γυρίσουμε σελίδα». Με αυτά τα λόγια ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ επισημοποίησε χθες μετά το υπουργικό συμβούλιο την απόφασή του να απονείμει χάρη σε εννέα Καταλανούς αυτονομιστές πολιτικούς οι οποίοι βρίσκονται στη φυλακή έχοντας καταδικαστεί για εξέγερση και κατάχρηση δημόσιων πόρων μετά το δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της Καταλονίας το 2017.
Mε αυτήν την κίνηση ο Σάντσεθ επιχειρεί να επουλώσει τις πληγές που άνοιξαν πριν από τέσσερα χρόνια, αφενός με την κίνηση των αυτονομιστών για ένα μονομερές δημοψήφισμα το οποίο μποϊκοτάρισαν οι υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις, αφετέρου με τη σκληροπυρηνική αντίδραση της τότε κυβέρνησης του Μαριάνο Ραχόι, η οποία προχώρησε σε προσωρινή άρση της αυτονομίας της Καταλονίας και σε πρωτοφανή αστυνομική καταστολή που στιγμάτισε την ημέρα του δημοψηφίσματος. Μια κίνηση γενναία εκ μέρους του Σάντσεθ, όσο και πολιτικά παρακινδυνευμένη καθώς έχει ξεσηκώσει θύελλα αντιδράσεων στην ισπανική Δεξιά.
Ανάμεσα στους πολιτικούς που λαμβάνουν χάρη βρίσκονται ο Οριόλ Ζουνκέρας, ο πρώην αντιπρόεδρος της καταλανικής κυβέρνησης, και η Κάρμε Φορκαδέλ, πρώην πρόεδρος του καταλανικού Κοινοβουλίου. Η απόφαση αυτή δεν αφορά τον πρώην επικεφαλής της καταλανικής κυβέρνησης Κάρλες Πουτζδεμόν, ο οποίος βρίσκεται αυτοεξόριστος στο Βέλγιο. Οι εννέα αναμένεται να αφεθούν ελεύθεροι ακόμα και σήμερα, μετά τη δημοσίευση της απόφασης στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης.
Η απονομή χάριτος αφορά μόνο όσους εξ αυτών δεν έχουν εκτίσει πλήρως τις ποινές τους και δεν έχει πλήρη χαρακτήρα, καθώς οι οσονούπω αποφυλακισθέντες εξακολουθούν να στερούνται τα πολιτικά τους δικαιώματα, δεν μπορούν να διεκδικήσουν δημόσιο αξίωμα, ενώ αν υποπέσουν σε άλλο αδίκημα θα ξαναβρεθούν στη φυλακή. «Δεν περιμένουμε να αλλάξουν τις ιδέες τους διότι στην πραγματικότητα δεν καταδικάστηκαν για τις ιδέες τους», διευκρίνισε ο Πέδρο Σάντσεθ. «Θα συναντήσουμε δυσκολίες στην πορεία, όμως αξίζει τον κόπο να προσπαθήσουμε. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να αγνοούμε ο ένας τον άλλο», συνέχισε, καταλήγοντας: «Η ισπανική Δημοκρατία αποδεικνύει το μεγαλείο της». Παρ’ όλο που η απόφαση του Ισπανού πρωθυπουργού έτυχε σε γενικές γραμμές αποδοχής στην Καταλονία, τόσο από τον πολιτικό κι επιχειρηματικό κόσμο όσο και από τους πολίτες, σύμφωνα με δημοσκοπήσεις, αυτή η ευνοϊκή υποδοχή δεν ήταν ομόφωνη. Τη Δευτέρα, μερικές εκατοντάδες υποστηρικτές της ανεξαρτησίας πραγματοποίησαν διαδήλωση στη Βαρκελώνη όπου βρισκόταν ο Σάντσεθ αποκαλώντας τον «προδότη».
Αξιόπιστος διάλογος
«Με την απονομή χάριτος σε εννέα πρόσωπα δεν θα κρύψουν την καταπίεση που συνεχίζουν να ασκούν σε βάρος εκατοντάδων αυτονομιστών. Δεν θα εγκαταλείψουμε τον αγώνα: αμνηστία και αυτοδιάθεση», δήλωσε μέσω τουίτερ ο Ραούλ Ρομέβα, πρώην υπουργός Εξωτερικών και Θεσμικών Σχέσεων, ένας από τους εννέα ευεργετηθέντες. Αντίθετα, η εκπρόσωπος Τύπου της Δημοκρατικής Αριστεράς της Καταλονίας ERC, Μάρτα Βιλάλτα, θεωρεί πως η απονομή χάριτος συνεισφέρει στην αξιοπιστία της διαδικασίας του διαλόγου ανάμεσα στην κεντρική κυβέρνηση της Ισπανίας και την καταλανική. Μια χειρονομία που περίμενε ο Σάντσεθ καθώς η κυβέρνηση μειοψηφίας Σοσιαλιστών/Podemos έχει ανάγκη από τις ψήφους του κεντροαριστερού ERC για την έγκριση πολλών νομοσχεδίων.
«Ανένδοτο» κήρυξαν όλες οι αποχρώσεις της Δεξιάς, το πρώην κυβερνών Λαϊκό Κόμμα (ΡΡ), το ακροδεξιό Vox και το υπό κατάρρευση κεντροδεξιό Ciudadanos, οι οποίες ανακοίνωσαν πως θα προσφύγουν κατά της απόφασης Σάντσεθ. Ο αρχηγός του ΡΡ Πάμπλο Κασάδο έδωσε εντολή σε όλα τα στελέχη και τους αιρετούς του κόμματος να συνταχθούν με τη δική του θέση: ότι δηλαδή η απόφαση για απονομή χάριτος είναι παράνομη και αντισυνταγματική, κάτι που, ωστόσο, καταρρίπτεται από πολλούς νομομαθείς οι οποίοι θεωρούν πως η απόπειρά του δεν θα έχει θετικό για αυτόν αποτέλεσμα.
Εκτός ισπανικών συνόρων, το Συμβούλιο της Ευρώπης εξέφρασε την υποστήριξή του στις απονομές χάριτος, ενώ ευνοϊκή ήταν σε γενικές γραμμές και η στάση του ευρωπαϊκού Τύπου. «Ο Ισπανός πρωθυπουργός έχει δίκιο να αναζητά μια διέξοδο από την πολιτική παράλυση και τον κοινωνικό διχασμό», σχολίαζαν, για παράδειγμα, οι Financial Times. Βέβαια, κανένας δεν γνωρίζει ακόμα ποιο θα είναι το αποτύπωμα αυτής της απόφασης αργότερα στην κάλπη, καθώς εκτός από τους δεξιούς η απόφαση αυτή του Σάντσεθ βρίσκει αντίθετους -σύμφωνα πάντα με τα γκάλοπ- και πολλούς ψηφοφόρους του Σοσιαλιστικού Κόμματος…
