Ο Ταγίπ Ερντογάν το ονόμασε γενικόλογα –και πολύ βολικά για τον ίδιο– «σχέδιο κανονικότητας». Η συγκυρία, ωστόσο, «δείχνει» μια αγωνιώδη κυβερνητική απόπειρα για την εξεύρεση διεξόδου στο πολλαπλό (οικονομικό, πολιτικό και διπλωματικό) αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει πλέον η Τουρκία. Και έτσι, πολύ νωρίτερα από τον αρχικό σχεδιασμό για τα τέλη του Ραμαζανιού –στο τέλος αυτού του μήνα– και κόντρα στη συνέχιση της εξάπλωσης του νέου κορονοϊού στη χώρα, ο Τούρκος πρόεδρος ανακοίνωσε αίφνης αργά το βράδυ της Δευτέρας σταδιακή χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων.
Η αρχή θα γίνει αυτήν την Κυριακή, οπότε οι άνω των 65 ετών –που παραμένουν σε κατ’ οίκον απομόνωση από τα τέλη Μαρτίου– θα έχουν μια πρώτη ευκαιρία να βγουν από τα σπίτια τους, αν και μόλις για τέσσερις ώρες. Το μέτρο, διευκρίνισε ο Ερντογάν, θα είναι μία φορά την εβδομάδα. Το ίδιο θα ισχύσει και για τις υπόλοιπες ηλικιακές κατηγορίες κάτω των 20 ετών, που έχουν επίσης τεθεί σε καραντίνα. Η διαδικασία θα γίνει τμηματικά: τα παιδιά έως 14 ετών θα βγουν έξω για ένα τετράωρο το μεσημέρι της 13ης Μαΐου και οι έφηβοι 15–20 ετών στις 15 του μήνα. Η δε επαναλειτουργία των πανεπιστημίων προαναγγέλθηκε για τις 15 Ιουνίου.
Κατά τα λοιπά, οι υπόλοιποι, ηλικίας 20 έως 65 ετών –δηλαδή η παραγωγική ομάδα–, συνεχίζουν κανονικά την εργασία τους (εφόσον έχουν), εκτός από τις 48ωρες καραντίνες του Σαββατοκύριακου σε 31 επαρχίες. Η διαφορά είναι ότι τώρα θα πρέπει, όπως και οι υπόλοιποι, να αγοράζουν τις –μέχρι σήμερα δωρεάν παρεχόμενες, με δελτίο– μάσκες, η χρήση των οποίων παραμένει υποχρεωτική.
Τη Δευτέρα θα ξανανοίξουν, εν τω μεταξύ, εμπορικά κέντρα, καταστήματα ρουχισμού, κομμωτήρια, κουρεία και ινστιτούτα αισθητικής. Παράλληλα, θα αρθεί η απαγόρευση εισόδου και εξόδου σε επτά τουρκικές μεγαλουπόλεις. Σε άλλες 24 θα παραμείνει πάντως σε ισχύ, συμπεριλαμβανομένων της Αγκυρας, της Κωνσταντινούπολης και της Σμύρνης. Αυτά, ενώ η Τουρκία είναι όγδοη στη διεθνή κατάταξη των πλέον πληγεισών από τον κορονοϊό χωρών. «Δεν ξέρουμε πόσο θα διαρκέσει η πανδημία ή πότε θα βρεθεί η θεραπεία», παραδέχτηκε ο Ερντογάν. Και μίλησε στους συμπολίτες του για «μια νέα κανονικότητα», χωρίς να τους την εξηγήσει.
Τα οικονομικά στοιχεία, πάντως, ήδη τη σκιαγραφούν. Το ΔΝΤ –το όνομα του οποίου ο Ερντογάν λέει ότι δεν θέλει ούτε να το ακούει, όπως και το 69,2% των Τούρκων, σύμφωνα με τελευταία δημοσκόπηση του Istanbul Economy Research– προβλέπει για φέτος συρρίκνωση 5% της τουρκικής οικονομίας. Στο μεσοδιάστημα, τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της τουρκικής Κεντρικής Τράπεζας στερεύουν, ένεκα της συνεχούς στήριξης της τουρκικής λίρας, που εν μέσω πανδημίας έφτασε σε χαμηλό 20μήνου. Η δε χώρα έχει 168,5 δισεκατομμύρια δολάρια χρέους σε συνάλλαγμα, κυρίως του ιδιωτικού τομέα, που ωριμάζει εντός 12μήνου.
«Με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο, το χρέος θα πρέπει να αποπληρωθεί», λέει στον ιστότοπο Middle East Eye o Τούρκος δημοσιογράφος Μπαρίς Σοϊντάν. «Είτε θα υπάρξει πιστωτική γραμμή με την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ, ανταλλάσσοντας δολάρια με τουρκική λίρα», εξηγεί, «είτε με δάνειο από το ΔΝΤ». Προς το παρόν, ο Ερντογάν πασχίζει για το πρώτο. Σύμφωνα μάλιστα με το Middle East Eye ζήτησε προσωπικά τη στήριξη του Αμερικανού προέδρου Τραμπ στο θέμα. Ετερη εναλλακτική για τον Τούρκο πρόεδρο, λέει ο Σοϊντάν, «είναι να δει τις μεγάλες επιχειρήσεις να πτωχεύουν εξαιτίας έλλειψης ρευστότητας».
Το αρνητικό κλίμα μοιραία αποτυπώνει τελευταία δημοσκόπηση της τουρκικής εταιρείας AREA. Αν και ο κορονοϊός παραμένει για το 32,9% το σημαντικότερο αυτήν τη στιγμή πρόβλημα της Τουρκίας, το 26,8% πλέον προτάσσει την οικονομία, το κόστος διαβίωσης και τη φτώχεια. Με ποσοστό 44,3%, ο Ερντογάν παραμένει μεν ο δημοφιλέστερος πολιτικός αρχηγός στη γείτονα, ωστόσο το 51,6% δηλώνει ότι έχει αρνητική γνώμη για τον Τούρκο πρόεδρο.
Μόλις το 26,8% λέει ότι θα ψήφιζε το κυβερνών AKP, εάν γίνονταν τώρα βουλευτικές εκλογές, έναντι 18,5% που θα στήριζε το κεμαλικό CHP της σημερινής αξιωματικής αντιπολίτευσης. Κανένα άλλο από τα σημερινά κοινοβουλευτικά κόμματα δεν φτάνει το εκλογικό όριο του 10%. Πάντως, ένας στους τέσσερις (25,2%) δηλώνει αναποφάσιστος. Και εάν γινόταν τώρα δημοψήφισμα για το σύστημα διακυβέρνησης; Το 45% θα ψήφιζε ένα «ενισχυμένο κοινοβουλευτικό σύστημα» και μόλις το 34,2% το ισχύον προεδρικό. Το 20,8% ακόμη δεν έχει αποφασίσει.
-320x213.png)
