Δεν έχει κλείσει ακόμα μήνας από τότε που ο 33χρονος Ζοχράν Μαμντάνι έκανε την έκπληξη κερδίζοντας με μεγάλη διαφορά τον πρώην κυβερνήτη Αντριου Κουόμο στις προκριματικές εκλογές του Δημοκρατικού Κόμματος για τον Δήμο της Νέας Υόρκης κι έχει ήδη αποκτήσει τόσους φίλους όσους και εχθρούς, αν όχι περισσότερους.
Είναι νέος, γεννημένος στην Ουγκάντα από Ινδούς γονείς, μουσουλμάνος στο θρήσκευμα, μιλά άφοβα για γενοκτονία στη Γάζα και, το «χειρότερο» από όλα, δηλώνει Δημοκρατικός σοσιαλιστής. Υπόσχεται πάγωμα στα ενοίκια, δωρεάν μεταφορές με τα λεωφορεία, δωρεάν νηπιαγωγεία και βρεφονηπιακούς σταθμούς.
Πράγματα απολύτως λογικά και επιθυμητά, αλλά παράλληλα ικανά να βγάλουν έξω από τα ρούχα τους τούς δεξιούς, το μεγάλο κεφάλαιο, αλλά και σημαντική μερίδα των πιο «μετριοπαθών» Δημοκρατικών που δεν αντέχουν τόση «προοδευτικότητα».
Σιωπή των ηγετών
Το να αποκαλεί ο Ντόναλντ Τραμπ «κομμουνιστή» τον Μαμντάνι είναι μέσα στα αναμενόμενα. Οχι όμως και να απειλεί να κόψει ομοσπονδιακά κονδύλια από τη Νέα Υόρκη σε περίπτωση που εκλεγεί ή να τον συλλάβει επειδή σε ανάρτησή του στο τουίτερ (Χ) καταφέρθηκε εναντίον των κουκουλοφόρων του ICE (της αμερικανικής υπηρεσίας μετανάστευσης) που τρομοκρατούν και συλλαμβάνουν μετανάστες. Οπως δεν είναι στα πλαίσια του αναμενόμενου να απειλεί η κυβέρνηση πως θα του αφαιρέσει την αμερικανική υπηκοότητα (την οποία απέκτησε το 2018) για τυχόν αδικήματα που έχει διαπράξει (εάν κι εφόσον αυτά βρεθούν).
Λογικοί οι φόβοι των Ρεπουμπλικανών για ό,τι συμβολίζει ο Ζοχράν Μαμντάνι και για το «κακό παράδειγμα» που μπορεί να αποτελέσει σε εθνικό επίπεδο. Αν και ανέλπιδος ο αγώνας τους, καθώς η Νέα Υόρκη εκλέγει παραδοσιακά δημοκρατικούς δημάρχους και η αναλογία ανάμεσα σε Δημοκρατικούς και Ρεπουμπλικανούς ψηφοφόρους στην αμερικανική μεγαλούπολη είναι έξι προς έναν.
Τι γίνεται όμως με τους συστημικούς του Δημοκρατικού Κόμματος και τους πλούσιους χρηματοδότες τους που δεν θα ήθελαν με τίποτα στον μεγαλύτερο δήμο των ΗΠΑ έναν τύπο σαν τον Μαμντάνι; Ενδεικτική είναι η σιωπή των επικεφαλής των Δημοκρατικών στη Βουλή και τη Γερουσία, Χακίμ Τζέφρις και Τσακ Σούμερ, που ακόμα δεν έχουν δηλώσει τη στήριξή τους στον Ζοχράν Μαμντάνι.
Εκεί το σύστημα παίζει τα ρέστα του, έστω και με καμένα χαρτιά πάνω στην απελπισία του. Πώς αλλιώς να χαρακτηρίσει κανείς την απόφαση του Αντριου Κουόμο (ο οποίος στις προκριματικές ηττήθηκε κατά κράτος από το «νεούδι») να κατεβεί ως ανεξάρτητος στις εκλογές της 4ης Νοεμβρίου; Ο Κουόμο, ο οποίος, να υπενθυμίσουμε, αναγκάστηκε να παραιτηθεί από κυβερνήτης ύστερα από εναντίον του κατηγορίες για σεξουαλική παρενόχληση, έκανε την ανακοίνωση τη Δευτέρα με ένα βίντεο και επιστολή προς τους υποστηρικτές του.
Οι μεγαλόσχημοι
«Ο αγώνας για τη σωτηρία της πόλης μας (από ποιους, άραγε;) δεν έχει τελειώσει», είπε μεταξύ άλλων. Δεσμεύτηκε πάντως, σύμφωνα με την επιστολή, πως αν μέχρι τα μέσα Σεπτεμβρίου τα γκάλοπ δεν δείξουν ότι αυτός είναι ο επικρατέστερος αντίπαλος του Μαμντάνι, θα αποσυρθεί από την κούρσα.
Ετσι, ο Μαμντάνι θα έχει απέναντι τον Κουόμο, τον σημερινό -και εξαιρετικά αντιδημοφιλή- δήμαρχο Ερικ Ανταμς, ο οποίος θα κατεβεί κι αυτός ως ανεξάρτητος, έναν άλλον ανεξάρτητο, τον δικηγόρο Τζιμ Γουόλντεν και τον Ρεπουμπλικανό υποψήφιο Κέρτις Σλίουα. Ολοι αυτοί θα προσπαθήσουν να ροκανίσουν τη σχεδόν «αναπόφευκτη», όπως μοιάζει σήμερα, νίκη του Ζοχράν Μαμντάνι. Με τη βοήθεια, φυσικά, των μεγαλοεπιχειρηματιών και μερίδας του Τύπου.
«Ο Μαμντάνι είναι περισσότερο μαρξιστής παρά σοσιαλιστής», είπε πρόσφατα ο Τζέιμι Ντάιμον, διευθύνων σύμβουλος της J.P.Morgan. Ο Ντάιμον απουσίασε από συνάντηση που διοργάνωσε πριν από λίγες μέρες ο υποψήφιος δήμαρχος με επιχειρηματίες της πόλης. Οπως απουσίασαν και αρκετοί άλλοι μεγαλόσχημοι, ανάμεσά τους οι διευθύνοντες σύμβουλοι της Bank of America, της BlackRock και της Goldman Sachs.
Σε εκείνη την εκδήλωση ο Ζοχράν Μαμντάνι είπε στους παρευρισκόμενους ότι δεν θα χρησιμοποιήσει προσωπικά τον όρο «παγκοσμιοποιήστε την Ιντιφάντα» (ήδη δέχεται ύπουλες επιθέσεις ως «αντισημίτης»). Εξήγησε ότι γι’ αυτόν η συγκεκριμένη φράση έχει την έννοια της αντίστασης απέναντι στην ισραηλινή κατοχή στη Λωρίδα της Γάζας. Πρόσθεσε επίσης ότι δεν θα ενθαρρύνει τη χρήση αυτής της φράσης από άλλους, όχι όμως και την ιδέα που εμπεριέχει.
Οι Times
«Δυο ομάδες πρέπει να είναι ιδιαιτέρως ενθουσιασμένες με την προοπτική να γίνει ο Ζοχράν Μαμντάνι ο επόμενος δήμαρχος της Νέας Υόρκης. Η πρώτη: νέοι, προοδευτικοί ψηφοφόροι που έδωσαν στον χαρισματικό 33χρονο βουλευτή μια νίκη από το πουθενά στις προκριματικές των Δημοκρατικών τον περασμένο μήνα.
»Η δεύτερη: οι Ρεπουμπλικανοί που θέλουν να διασφαλίσουν το ότι οι Δημοκρατικοί θα παραμείνουν το τέλειο αντιπολιτευόμενο κόμμα – με έναν ακροαριστερό, ανίκανο, διχαστικό, ανάξιο εμπιστοσύνης και μη εκλέξιμο σε εθνικό επίπεδο».
Αυτά έγραφε προχθές ο Μπρετ Στίβενς, αρθρογράφος των New York Times, σε ένα δηλητηριώδες άρθρο στο οποίο έπιανε μία προς μία τις βασικές προεκλογικές υποσχέσεις του Μαμντάνι χαρακτηρίζοντάς τες ανεδαφικές, μη κοστολογημένες και ως εκ τούτου, ανεφάρμοστες. Σχολίαζε μάλιστα ότι «οι μετριοπαθείς Δημοκρατικοί θα πρέπει να κάνουν μια παύση προτού αποδεχτούν την εκλογή του Μαμντάνι ως τετελεσμένο γεγονός ή να σκεφτούν να στοιχηθούν πίσω του».
Του αρθρογράφου τού διαφεύγει βέβαια το γεγονός ότι ο Μαμντάνι νίκησε ακριβώς διότι οι ψηφοφόροι σιχάθηκαν τη «μετριοπάθεια», την οποία επαινεί και η οποία τους γύρισε μπούμερανγκ και το 2016 και το 2024. Οι Δημοκρατικοί έχουν τα εχέγγυα για να παραμείνουν το «τέλειο αντιπολιτευόμενο κόμμα». Αλλά για τους αντίθετους λόγους από αυτούς που αναφέρει το άρθρο.
