Ενα συνωμοσιολογικό θρίλερ περιέβαλε τον φημολογούμενο- μέχρι χθες το απόγευμα- θάνατο του Ισλάμ Καρίμοφ, του απολυταρχικού ηγέτη του Ουζμπεκιστάν και μόνου «προέδρου» που γνώρισε η χώρα της κεντρικής Ασίας μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ – χώρα, την οποία έχει κυβερνήσει με σιδηρά πυγμή επί 27 συναπτά έτη, από το 1989.
Η είδηση ότι πέθανε επιβεβαιώθηκε αρχικά μέσω… Τουρκίας, καθώς ο πρωθυπουργός Μπιναλί Γιλντιρίμ ανήγγειλε τον θάνατό του στη διάρκεια του υπουργικού συμβουλίου, σπεύδοντας να στείλει συλλυπητήρια.
Αργά το απόγευμα, το μυστικοπαθές καθεστώς του Ουζμπεκιστάν ανακοίνωσε τελικά πως ο Καρίμοφ απεβίωσε, σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο Interfax.
Νωρίτερα είχε δημοσιοποιηθεί πως η κατάσταση της υγείας του «επιδεινώθηκε ραγδαία» και πως νοσηλευόταν (από το περασμένο Σάββατο) «σε κρίσιμη κατάσταση».
Το όργιο φημών για τον θάνατο του 78χρονου Καρίμοφ μαινόταν από τις αρχές της εβδομάδας, έπειτα από τη (σπανιότατη) δημόσια αναφορά της μικρότερης κόρης του Λόλα πως ο πατέρας της έχει υποστεί εγκεφαλική αιμορραγία. Η τελευταία του δημόσια εμφάνιση έγινε στα μέσα Αυγούστου.
Σύμφωνα με την ιστοσελίδα Fergana, έχουν ήδη ξεκινήσει προετοιμασίες για την κηδεία στη γενέτειρά του, Σαμαρκάνδη.
Διπλωμάτης από το γειτονικό Κιργιστάν δήλωσε στο Associated Press πως ο Κιργίζιος πρωθυπουργός έλαβε πρόσκληση να παραστεί στην κηδεία, την οποία και αποδέχτηκε. Κυβερνητικές πηγές του Καζακστάν είπαν στο Reuters πως ο πρόεδρος της χώρας σχεδιάζει να συντομεύσει το ταξίδι του στην Κίνα και να μεταβεί σήμερα στο Ουζμπεκιστάν.
Σύμφωνα με άλλα διεθνή ΜΜΕ, το τυραννικό καθεστώς Καρίμοφ έχει προκαλέσει τέτοιο φόβο στους πολίτες έπειτα από τόσα χρόνια ωμής καταπίεσης και φίμωσης παντός είδους αντιφρονούντων, ώστε οι Ουζμπέκοι να τρέμουν να κουβεντιάσουν ακόμη και μεταξύ τους το θέμα της υγείας του δυνάστη τους.
«Η κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Ουζμπεκιστάν είναι αποτρόπαιη. Χιλιάδες έχουν φυλακιστεί με πολιτικά υποκινούμενες κατηγορίες. Τα βασανιστήρια είναι ενδημικά στο σύστημα ποινικού δικαίου. Οι αρχές εξακολουθούν να καταστέλλουν ακτιβιστές της κοινωνίας των πολιτών, μέλη της αντιπολίτευσης και δημοσιογράφους», έγραφε πρόσφατη έκθεση της Human Rights Watch, ενώ σε αντίστοιχες καταγγελίες έχει προβεί και ο ΟΗΕ.
Το μέγα ζήτημα τώρα είναι η λυσσαλέα διαμάχη εξουσίας και διαδοχής, που δεν αναμένεται να αλλάξει σε τίποτα τη στυγνή διακυβέρνηση που αφήνει πίσω του ο Καρίμοφ, σε μια χώρα πλούσια σε κοιτάσματα χρυσού και φυσικού αερίου, με σημαντικότατες εξαγωγές βαμβακιού.
Οι ίντριγκες
Η ίδια η ιστορία της οικογένειας Καρίμοφ θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως σαπουνόπερα, βουτηγμένη στην ίντριγκα και τη δολοπλοκία.
Μέχρι πριν από λίγα χρόνια ισχυρό ρόλο-κλειδί κρατούσε η μεγαλύτερη κόρη του, Γκουλνάρα Καρίμοβα, ντίβα της ποπ, σχεδιάστρια μόδας κι επιχειρηματίας στα ΜΜΕ, που θεωρείτο η πιθανότερη διάδοχός του στην εξουσία. Η «πτώση» της όμως ήταν απότομη και άγρια.
Ξαφνικά το 2013 ενεπλάκη σε μεγάλο σκάνδαλο διαφθοράς, ως μέλος εγκληματικής συμμορίας που έκλεψε 65 εκατομμύρια δολάρια από τα κρατικά ταμεία.
Εκτοτε φέρεται να βρίσκεται σε κατ’ οίκον περιορισμό. Η ίδια κατηγόρησε τη μητέρα της Τατιάνα και τη μικρή της αδερφή Λόλα Τιλιάγεβα Καρίμοβα πως κρύβονταν πίσω από την οργανωμένη απόπειρα δυσφήμισής της.
Η ενδοοικογενειακή διαμάχη κορυφώθηκε, με τη Λόλα να παίζει πλέον κραταιό ρόλο στα δημόσια πράγματα. Πιστεύεται πως θα κονταροχτυπηθεί με τον πρωθυπουργό και τον αρχηγό των μυστικών υπηρεσιών για το ποιος θα αναλάβει τελικά το τιμόνι της πολύπαθης χώρας.
