Κινέζοι πολίτες σε όλο τον κόσμο τίμησαν σήμερα τον ήρωα της πλατείας Τιενανμέν, ο οποίος έβαλε το σώμα του μπροστά σε τανκς του κομμουνιστικού καθεστώτος της χώρας για να εμποδίσει τη διέλευση τους πριν 29 χρόνια.
Η συγκλονιστική εικόνα του νεαρού έγινε σύμβολο της αιματηρής καταστολής της εξέγερσης των φοιτητών με τη στρατιωτική επέμβαση στις 4 Ιουνίου του 1989, που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο εκατοντάδων αν όχι χιλιάδων διαδηλωτών -δεν υπάρχει επίσημος απολογισμός-.
Στη σημερινή επέτειο πλήθος ανθρώπων απέδειξε ότι δεν έχει ξεχάσει τον ίδιο και τα τραγικά γεγονότα στο πλαίσιο μιας εκστρατείας, που ξεκίνησε ο Κινέζος καλλιτέχνης και σκιτσογράφος Badiucao, με τη χρήση του χάσταγκ Tankman2018 και Tankmen2018 στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο ίδιος ζήτησε από τους πολίτες να τραβήξουν μια φωτογραφία του εαυτού τους φορώντας την «στολή» του «Tank Man» -λευκά πουκάμισα, μαύρο παντελόνι και μαύρα παπούτσια- κρατώντας δύο σακούλες.
Ο «Tank Man» αντιπροσωπεύει στοιχεία που έχουν «χαθεί τώρα από τη νέα γενιά της Κίνας: ο ιδεαλισμός, το πάθος, το αίσθημα ευθύνης και η εμπιστοσύνη ότι ένα άτομο μπορεί να κάνει μια αλλαγή», είπε ο δημιουργός.
Σύμφωνα με τον Badiucao, η ιστορία του «Tank Man» έχει μεγάλη σημασία σήμερα και οι πολίτες πρέπει να το καταλάβουν. «Η κοινωνία δεν έχει αλλάξει πολύ, αφού η καταπίεση δεν σταμάτησε ποτέ.
Ο καλλιτέχνης έκανε σχέδια για τις τσάντες, απεικονίζοντας μεταξύ άλλων τους χαρακτήρες Γουίνι το Αρκουδάκι και Πέππα το γουρουνάκι, που λογοκρίνονται στην Κίνα, όπως και τη φράση «rice bunny», που χρησιμοποιείται από Κινέζους ακτιβιστές ως «ψευδώνυμο» του κινήματος «Me too».

Ο Ζου Φενκσούο, ηγετική μορφή στην πολυήμερη διαμαρτυρία των φοιτητών το 1989, ανταποκρίθηκε και δημοσίευσε φωτογραφίες του από την Ουάσινγκτον. Πολλοί άλλοι εντός της Κίνας αλλά και εκτός, από τον Καναδά μέχρι τη Νέα Ζηλανδία, πόσταραν τις δικές.
Όμως, κρατικά μέσα ενημέρωσης και αξιωματούχοι δεν έκαναν καμία αναφορά στην επέτειο, οποιαδήποτε συζήτηση για την οποία απαγορεύεται αυστηρά, ενώ σήμερα ενισχύθηκαν τα μέτρα λογοκρισίας από το Πεκίνο, που επέκρινε επίσης την Ουάσινγκτον γιατί του ζήτησε να ρίξει φως στα γεγονότα της Τιενανμέν.
«Τα φαντάσματα της 4ης Ιουνίου δεν έχουν ακόμη αναπαυθεί εν ειρήνη» δήλωσε ο Πομπέο, αναφερόμενος στον Κινέζο αντιφρονούντα και βραβευμένο με Νόμπελ Ειρήνης το 2010 Λιου Σιαομπό, ο οποίος πέθανε πέρυσι ενώ βρισκόταν φυλακισμένος 11 χρόνια.
Πρόσφατα οικογένειες των θυμάτων ζήτησαν από τον πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ να «αποκαταστήσει» τους συγγενείς τους. «Κάθε χρόνο μας ελέγχουν, μας θέτουν σε κατ’ οίκον περιορισμό ή μας απομακρύνουν από τα σπίτια μας», καταγγέλλουν σε ανοιχτή τους επιστολή οι «μητέρες της Τιενανμέν», μια ένωση των γονέων που έχασαν τα παιδιά τους στα επεισόδια αυτά.
Όπως κάθε 4η Ιουνίου έτσι και φέτος αντιφρονούντες απομακρύνθηκαν από την κινέζικη πρωτεύουσα για να μην μπορέσουν να συμμετάσχουν σε τελετές μνήμης. Ανάμεσά τους ο διανοούμενος Χου Ζία, ο οποίος βρίσκεται από την 1η Ιουνίου σε «αναγκαστικές διακοπές» σε ένα παραθαλάσσιο θέρετρο 300 χιλιόμετρα από το Πεκίνο.
Η μοίρα, αλλά και η ταυτότητα του «Tank Man» παραμένουν μυστήριο. Ορισμένοι ιστορικοί λένε ότι ο άντρας διέφυγε στην Ταϊβάν. Άλλοι θεωρούν ότι επειδή δεν εμφανίστηκε ποτέ ξανά, πιθανότατα έζησε διακριτικά μέσα στην κινεζική κοινωνία.
Πηγή: The Guardian
