«Οταν είδαμε τι είχε συμβεί, είπαμε μεταξύ μας “πάει, εδώ θα κάνουμε Πάσχα”. Δεν ζητάμε καμιά αναγνώριση, τη δουλειά μας κάναμε, αλλά την κάναμε σωστά. Αυτό. Να μας καλέσει ο εισαγγελέας να του τα πούμε όλα με χρονολογική σειρά, για να βγάλουν όλοι σωστά συμπεράσματα».
Η κούραση, ίσως περισσότερο η πίκρα για όσα έχουν ακούσει, κι ένα αρχαϊκό παράπονο δεν κρύβονται στα πρόσωπα του εργοδηγού Γιώργου Μητώνα και του Μπάμπη Μωυσιάδη, των δύο από τους έξι εργαζόμενους στο συνεργείο της ΕΥΑΘ που για ένα εξαήμερο διόρθωνε τη βλάβη του αγωγού της Αραβησσού.
Από επισκευή, ελαφριά ευτυχώς, επέστρεψαν την ώρα της συνάντησης και μπήκαν στο μικρό γραφειάκι στο εργοτάξιο της εταιρείας στην περιοχή του FIX οι Στάθης Παπαδόπουλος και Γιώργος Τσάκωνας (απουσίαζαν σε εργασία οι Γιάννης Καλτσός και Χρήστος Τζάτζος).
Η «Εφ.Συν.» τούς συνάντησε την ώρα που ο πρόεδρος της ΕΥΑΘ έδινε χθες τη συνέντευξη Τύπου και είχαν αγωνία για όσα θα έλεγε.
«Βγάλε το μπουφάν!»
↳ Οι τέσσερις από τους έξι άντρες του συνεργείου της ΕΥΑΘ στο γραφειάκι του εργοταξίου στο FIX. Από δεξιά στη φωτογραφία ο εργοδηγός Γιώργος Μητώνας, ο Γιώργος Τσάκωνας και ο Στάθης Παπαδόπουλος (από τους νεοπροσληφθέντες με τον διαγωνισμό του ΑΣΕΠ) και ο Μπάμπης Μωυσιάδης (αντιπρόεδρος του σωματείου εργαζομένων της ΕΥΑΘ)
Στο κομπιούτερ του ο εργοδηγός έχει αποτυπωμένη όλη την προσπάθεια από την πρώτη στιγμή και θέλει να τα εξηγήσει όλα, με ένταση, να δώσει απαντήσεις στις ανακρίβειες που λέχθηκαν κυρίως από πρόσωπα που θα έπρεπε να προσέχουν πολύ τι λένε.
Αν και η μεγαλύτερη, κυρίως συναισθηματική, πίεση ήταν από ελάχιστους πολίτες που επιτέθηκαν στους εργαζόμενους ζητώντας, τι άλλο, την… ιδιωτικοποίηση της εταιρείας.
Η ένταση στην πόλη ήταν και χθες τέτοια που, όπως μας είπαν, προϊστάμενος έστειλε το πρωί σε δουλειά έναν υπάλληλο και του ζήτησε καλού κακού να βγάλει το μπουφάν με τα διακριτικά της εταιρείας…
Φωτογραφίες και χρήση του Google earth απλώνονται μπροστά μου, ημερολόγιο μιας εξαήμερης κρίσης, ίδιας ακριβώς με αυτήν του 2004, που έχει όμως… ξεχαστεί.
«Από τις 6.30 το πρωί της Τρίτης οι δικοί μας στα αντλιοστάσια αντιλήφθηκαν ότι κάτι δεν πάει καλά. Αλλες ποσότητες έστελνε η Αραβησσός, άλλες έφταναν στον Δενδροπόταμο. Βάρεσε συναγερμός», μας λέει ο κ. Μητώνας δείχνοντας το ακριβές σημείο της βλάβης έξω από τη βιομηχανική περιοχή της Σίνδου.
Και σε όσους λένε ότι υπήρχε ρήγμα -«τρεις μήνες πριν» είπε ο Σταύρος Καλαφάτης- η απόδειξη για το ακριβώς αντίθετο είναι οι άνθρωποι του τυπικού δικτύου (ΓΟΕΒ) των αρδευτικών καναλιών οι οποίοι έσπευσαν να ενημερώσουν την ΕΥΑΘ συμπτωματικά την ίδια στιγμή που το συνεργείο της εταιρείας έβρισκε κι αυτό τη βλάβη.
Η ώρα εντοπισμού του σπασίματος (10.30-11.00 π.μ.) -όπως τονίζουν όλοι μ’ ένα στόμα, «όταν λέμε σπάσιμο, μιλάμε για σπάσιμο, όχι ράγισμα όπως το 2010 που ρίχναμε ρητίνες 4 μήνες για στεγανοποίηση»- και όσα επακολούθησαν έχουν καταγραφεί λεπτομερώς και με φωτογραφικά ντοκουμέντα για την πορεία των εργασιών.
«Κατ’ αρχήν είχε τρία γήπεδα νερό, δεν μπορούσαμε να φτάσουμε στο σημείο παρότι σταμάτησε αμέσως η παροχή από την Αραβησσό, αλλά δεν αδειάζουν έτσι 55 χιλιόμετρα αγωγού με διάμετρο 1,5 μέτρο» λέει ο κ. Μωυσιάδης.
Πρώτα λοιπόν οι αντλίες ρούφηξαν χιλιάδες κυβικά νερού, ύστερα δημιούργησαν δίοδο για να φτάσουν τα μηχανήματα.
Αντλίες ρουφούσαν νερό και μπουλντόζες έριχναν χώμα, μέχρι που πάτησαν και έσκαψαν τρία μέτρα βάθος και φάνηκε ο αγωγός. Στο εξάμετρο κομμάτι του αγωγού το ρήγμα ήταν 4 μέτρα.
Πέμπτη στις 2 το μεσημέρι άρχισε το κόψιμο του αγωγού με δισκοπρίονα.
Στις 11.30 το βράδυ της ίδιας μέρας αποξηλώθηκε το κατεστραμμένο κομμάτι ενόσω το νερό ακόμη έρρεε στον αγωγό. Στις 12 το βράδυ άρχισε η τοποθέτηση του καινούργιου τμήματος.
Τελείωσαν με ασταμάτητη εργασία, λίγος ύπνος των ξεθεωμένων στα αυτοκίνητα και πάλι συνέχεια στις εσωτερικές και εξωτερικές κολλήσεις μέχρι τη 1 το μεσημέρι της Παρασκευής.
Ο εφιάλτης
Δυο ώρες νωρίτερα κι ενώ τέσσερις ηλεκτροσυγκολλητές δούλευαν ακόμη μέσα στον αγωγό, δόθηκε σήμα να ανοίξουν ξανά οι στρόφιγγες από την Αραβησσό.
Το νερό έφτασε στην πόλη στις 12 το βράδυ. Πρώτο δείγμα στις 2 τα ξημερώματα Σαββάτου, ασφαλές. Και στις 6.30 μαζί με το νερό, ο εφιάλτης: βρομιές.
Ξανά πίσω το συνεργείο, να ανοίγει τις βάνες να ξαναφύγει το βρόμικο νερό, να ξαναγεμίσει ο αγωγός για να φτάσει στην πόλη στις 3 το μεσημέρι του Σαββάτου.
«Κάποια στιγμή μπερδεύαμε τα λόγια μας από την κούραση» λέει ο κ. Μωυσιάδης, «έπεσα με την αντλία αγκαλιά στο νερό» προσθέτει ο κ. Τσάκωνας, αλλά «κανένας δεν θα έφευγε αν δεν τελειώναμε και δεν στέλναμε καθαρό νερό στην πόλη. Εμείς δεν είμαστε ιδιώτες να μη μας νοιάζει. Η εταιρεία είναι δημόσια και βρόμικο νερό δεν θα μοιράσει ποτέ. Τελεία και παύλα» τονίζει ο κ. Μητώνας, σχολιάζοντας μάλιστα πως «δεν άρεσε σε κάποιους το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος. Το κρατάνε… μανιάτικο. Σπεκουλάρουν πάνω στην ταλαιπωρία των πολιτών, πως δήθεν αν ήταν ιδιωτική η εταιρεία θα διορθωνόταν γρηγορότερα η βλάβη. Πόσους θα χωρούσε δηλαδή ο ιδιώτης μέσα στον αγωγό; Πόσοι εργολάβοι έχουν δουλέψει σε βλάβες τέτοιων αγωγών;».
Σάκος του μποξ ο Κρεστενίτης
Ολοι θέλουν την κεφαλή Κρεστενίτη επί πίνακι… Την παραίτηση του προέδρου της ΕΥΑΘ, καθηγητή ωκεανολογίας του ΑΠΘ, ζητούν οι δήμαρχοι του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης, εστιάζοντας στο πρόσωπό του τις ευθύνες για την πολυήμερη ταλαιπωρία της πόλης από τη μεγάλη βλάβη στον κεντρικό αγωγό της Αραβησσού.
Προ των ευθυνών του καλεί ο προϊστάμενος της Εισαγγελίας Πρωτοδικών τον πρόεδρο της εταιρείας γιατί, παρά τις διαβεβαιώσεις του, δεν γίνεται δίκαιη διανομή νερού σε όλες τις περιοχές.
Την ώρα που η διοίκηση της ΕΥΑΘ ετοιμάζεται να ζητήσει τεχνική πραγματογνωμοσύνη για τα αίτια της ολικής θραύσης στον κεντρικό αγωγό της -πιθανώς από το Τεχνικό Επιμελητήριο-, ενώ εμπειρογνώμονες θα κληθούν να αποφανθούν και για το αν ο τρόπος επισκευής ήταν ο ενδεδειγμένος υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες, πολλοί δήμαρχοι του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης φαίνεται πως ήδη έχουν βγάλει τα συμπεράσματά τους…
«Η ΕΥΑΘ δεν είχε κανένα σχέδιο αντιμετώπισης μιας τέτοιας πιθανής κρίσης, με αποτέλεσμα την πολυήμερη ταλαιπωρία των πολιτών», ήταν η εν γένει άποψη που διατύπωσαν χθες το μεσημέρι, μετά την επίσκεψή τους στον προϊστάμενο της Εισαγγελίας Πρωτοδικών, Λάμπρο Τσόγκα, ο πρόεδρος της ΠΕΔ Κεντρικής Μακεδονίας, Λάζαρος Κυρίζογλου (Ν.Δ.), ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Γιάννης Μπουτάρης (ανεξάρτητος), ο δήμαρχος Πανοράματος, Ιγνάτιος Καϊτεζίδης (Ν.Δ.), ο δήμαρχος Ωραιοκάστρου, Αστέριος Γαβότσης (Ν.Δ.), ο δήμαρχος Δέλτα, Ευθύμιος Φωτόπουλος (Ν.Δ.), και Παύλου Μελά, Δημήτρης Δεμουρτζίδης (προερχόμενος από Ν.Δ.).
Μαζί τους, ο περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας, Απόστολος Τζιτζικώστας (Ν.Δ.), και ο βουλευτής της Ν.Δ. Κώστας Γκιουλέκας.
Είπαν, μάλιστα, ότι τις αμέσως επόμενες ημέρες θα καταθέσουν στην Εισαγγελία «ενημερωτικό υπόμνημα» για την ΕΥΑΘ, ουσιαστικά δηλαδή μηνυτήρια αναφορά, αν και ο εισαγγελέας ελέγχει ήδη από το Σάββατο την υπόθεση με ενδελεχή παραγγελία προκαταρκτικής εξέτασης προς την Ασφάλεια.
«Η διοίκηση της ΕΥΑΘ έχει ευθύνες και πρέπει να παραιτηθεί», δήλωσαν ξεκάθαρα μετά τη συνάντηση με τον εισαγγελέα οι αυτοδιοικητικοί, δίνοντας την εντύπωση ότι αυτός είναι και ο στόχος τους τελικά.
Διότι, όταν ρωτήθηκαν αν βάζουν «στο τραπέζι» την πρόταση που διατύπωσε ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας από τη Θεσσαλονίκη, το 24% της ΕΥΑΘ να το πάρει ένα συνεταιριστικό σχήμα με τη συμμετοχή των δήμων και άλλων τοπικών φορέων, ο πρόεδρος της ΠΕΔΚΜ, Λάζαρος Κυρίζογλου, απάντησε ότι «οι δήμοι δεν έχουμε λεφτά, ούτε θα πάρουμε γουρούνι στο σακί…», θυμίζοντας την ανάλογη απόσταση που είχαν πάρει πάλι οι δήμαρχοι όταν η κυβέρνηση τους είχε προτείνει συμμετοχή στον ΟΑΣΘ.
Στο μεταξύ, διαβιβάστηκε στην Ασφάλεια Θεσσαλονίκης η εισαγγελική παραγγελία για διπλή ποινική έρευνα γύρω από την ΕΥΑΘ.
Αξιοσημείωτο, ότι ο προϊστάμενος της Εισαγγελίας Πρωτοδικών, Λάμπρος Τσόγκας, στο τέλος της παραγγελίας του υπενθυμίζει προς τον πρόεδρο της ΕΥΑΘ τις ποινικές ευθύνες του (αρ. 293 Π.Κ.) περί παρακώλυσης άλλων κοινωφελών εγκαταστάσεων και ζητεί «να μεριμνήσετε για τη δίκαιη γεωγραφική διανομή του ύδατος, η οποία αν και μνημονεύεται στο από 29/3/2018 έγγραφό σας, δεν τηρείται».
Από το 1978 ο αγωγός
«Αν με την παραίτησή μου έλυνα το πρόβλημα της υδροδότησης, θα το είχα κάνει από την πρώτη στιγμή», απάντησε από την πλευρά του ο πρόεδρος της ΕΥΑΘ, καθηγητής Γιάννης Κρεστενίτης, συμπληρώνοντας μάλιστα ότι δεν μπορεί να αποκλείσει νέα βλάβη στον αγωγό της Αραβησσού και ότι για τον όποιο σχεδιασμό κρίσης θα πρέπει να υπάρχει συνεννόηση με την τοπική αυτοδιοίκηση.
Ο εν λόγω αγωγός είναι διαμέτρου 1,65 μ. και μήκους 55 χλμ. και τέθηκε σε λειτουργία το 1978. Μέχρι σήμερα, αντίστοιχες βλάβες έχει υποστεί πέντε φορές, κατά τα έτη 1983, 1986, 1994, 2004 και 2018, ενώ φέτος και το 1983 οι βλάβες ήταν «τυχαίες» και δεν οφείλονταν σε υδραυλικούς χειρισμούς, όπως τις υπόλοιπες τρεις φορές, σύμφωνα με όσα ανέφερε χθες σε συνέντευξη Τύπου που έδωσε ο πρόεδρος της ΕΥΑΘ, συνοδεύοντάς την από μια οφειλόμενη «συγγνώμη» προς τους πολίτες που ταλαιπωρήθηκαν.
Ο ίδιος γνωστοποίησε ότι στο επόμενο διάστημα θα συζητηθούν στο διοικητικό συμβούλιο μέτρα ελάφρυνσης των καταναλωτών, αλλά και ενίσχυσης κοινωνικών δομών, σχολείων και νοσοκομείων, ώστε να μπορούν να αντιμετωπίσουν πιθανή νέα έλλειψη νερού.
Υποστήριξε ακόμη ότι κατά τις ημέρες της έλλειψης νερού (καθώς το νερό που στερήθηκε η πόλη λόγω της βλάβης ανερχόταν στο 1/3 της συνολικής, συνήθως, εαρινής κατανάλωσης), η ΕΥΑΘ προσπάθησε να κάνει δίκαιη κατανομή της τροφοδοσίας «χωρίς πολιτική διαχείριση», με βάση μόνο τα τεχνικά κι επιστημονικά κριτήρια.
Μέσα στο 2018, είπε, θα προκηρυχθεί διεθνής διαγωνισμός για τη φάση Α2 του έργου επέκτασης της εγκατάστασης επεξεργασίας νερού από τον Αλιάκμονα, η οποία θα δημιουργήσει σημαντική δικλίδα ασφαλείας στην υδροδότηση της Θεσσαλονίκης.
Αναφορικά με τον τρόπο που επελέγη για την αποκατάσταση του προβλήματος, απάντησε ότι, σε αντίθεση με όσα εναλλακτικά σενάρια έχουν ακουστεί -π.χ. ότι θα ήταν δυνατή η τοποθέτηση πλαστικών αγωγών ή η επισκευή με ρητίνες-, η μοναδική ενδεικνυόμενη λύση ήταν η τοποθέτηση χαλύβδινου τμήματος έξι μέτρων και της σχετικής συνδεσμολογίας.
